Uncategorized

Gedreven weer verder gaan

Een voor een druppelden we binnen. Hartelijke begroetingen, uitgelaten kreten. De voorlaatste ontmoeting, waarbij de hele familie aanwezig was, was alweer een jaar geleden. Dochterlief had een verrassingsfeestje voor haar vader, de op een na oudste broer, georganiseerd. Zoals vroeger de huiskamer van mijn moeder was gevuld met pratende en lachende, destijds nog, rimpelloze jeugd, zo zaten we nu bij elkaar. Gepokt en gemazeld door het leven, elke rimpel verdiend. Hier en daar wat uitgezakt, maar alle elf nog goed geconserveerd. Of nee, alle tien. Broer zelf wist niets van deze verrassing. Ook de schoonfamilie was van de partij. De kinderen  liepen heen en weer om hun oude tantes en ooms van de lekkerste hapjes te voorzien.

008-2.jpg

Op een andere plek is de man met de zeis bezig de bezitster van een lang en gezond leven te bewerken en over te halen om de drempel over te stappen. Ze is nog altijd sterk maar heeft zich ten einde overgegeven. ‘Kom haar dan maar snel halen’, is mijn gedachte. Waar leven lijden is, is de grens bereikt.

Het feest verliep in een gemoedelijk tempo. De verrassing was een schot in de roos. Totaal niet verwacht en het was een mooi gezicht om zijn twee werelden weer even samengevoegd te zien worden.  Ondertussen buiten de viering om was er nieuw leven dat stond te popelen om te mogen beginnen. Zo vormde zich op dit moment alle facetten van het leven.

Geboren worden, het leven vieren en het sterven. Het bestaan in een notendop. Het is veel en maakt wat onrustig. Als de ogen gesloten zijn stormen de gedachten binnen en rollen over elkaar heen, strijden om voorrang. Dromen nemen een vlucht van herinneringen naar de toekomst en weer terug. Voorstellingen van toekomstige nieuwe bewoners, oude geesten die voorbij komen, de wereld uit mijn jeugd, die binnen komt varen. Het huis aan de Amandelstraat en het huis aan de Elsstraat, waar de twee families woonden. Een steenworp afstand van elkaar. Een wereld van verschil. De kerk in het midden en het voetballen als gemeenschappelijke deler.

018-1.jpg

Aan het begin van de avond was er ook een verrassing voor mij. Schoonzus had de reportage van de karavaan, de tocht van de Bernagie naar haar uiteindelijke plek op foto vastgelegd en in een boek samengevat. Het was een heerlijk verslag van de hele organisatie en alle mensen die er aan meegewerkt hadden. Met de Barbeque als feestelijke afsluiting van een geslaagde onderneming.

Ik verlang naar de tuin. Twee weken geleden was ik er voor het laatst. Even mijmeren en me terugtrekken en dromen verwerken. Als de hectiek groot is, is alleen zijn de manier om je op te laden, energie te verzamelen om verder te kunnen. Soms ontaard het in puur onkruid trekken of snoeien. Het leeg maken door intens bezig te zijn, maar soms ook valt het stil en is observeren van het kleine leven voldoende.

Herfst doet haar intrede, letterlijk en figuurlijk. Het versterven van blad en vrucht die  hun nieuwe belofte hebben uitgezaaid. Het vastleggen. Het kleine zien in de overweldigende draai die het leven geeft aan het heden en even een pas op de plaats. Val stil, niets zeggen, ondergaan, beleven en gedreven weer verder gaan..

 

 

Uncategorized

De eenvoud is te benijden

Oktober is de maand van elke dag een voornemen uitvoeren. Dat kan stoptober zijn, een maand lang stoppen met een ‘slechte’eigenschap, zoals roken bijvoorbeeld.

2019promptlist.png

Het is ook inktober, de maand van de inkt-tekening elke dag. Er zijn twee versies in omloop en waarschijnlijk nog wel meer. Ik heb me op het pad begeven van de Natural Science Version. De ander is the Offical 2019 Prompt List. De norm is om een echte inkttekening per dag te maken. Ik heb het omgevormd tot elke dag een tekening, met welke techniek dan ook, maar wel naar de opdracht van de dag. Het is de snelle versie, passend bij mijn aard en aanleg. Het mondt uit in kleine aquarellen. Ze zijn eerst met pen getekend en dan ingekleurd. Het is fijn om zo bezig te zijn. Er is niet veel voor nodig. Een schetsboek, een pen en mijn kleine reis-aquarelset.  Ik teken met mijn eigen persoonlijke twist.

Afbeeldingsresultaat voor Natural science version of inktober

De tekeningen tot nu toe:

020.jpg71856127_10216003773667299_3283499323811168256_o002003 (2)IMG_E5663img_5665.jpg72954494_10216051158891900_6284471013082136576_n72886959_10216052616568341_7731070557344497664_o009.jpg018

Alle tien samen te zien geeft een voldaan gevoel. Als je op school werkt is er iedere dag wel een of andere creatieve ontlading. Er werd volop geëxperimenteerd met alle materialen. Veelvuldig gebruikte ik ze ook door elkaar om te kijken welke effecten het had. De kinderen, hoe klein ook, mochten los met alles wat ze tegen kwamen. Zodra je leert hoe met het materiaal om te gaan, leer je de do’s and don’ts vanzelf kennen. Ik kende mijn pappenheimers en ik wist dan ook onmiddellijk wie die verantwoordelijkheid niet aankon. In de groep maakten we Kunst met een hoofdletter.

050Kunstwerk van de groep 4-5-6-jarigen

School was de broedplaats van de ideëen. We schroomden niet om hele behangrollen te gebruiken, lappen te weven in de fiets, of een laken in de stijfsel te dopen. Zo kwamen projecten als de Lorelei tot stand en het grote Dinoskelet van botje bij botje. Op die manier onderzochten we de zonnebloemen net zo als we nu op cursus doen. Met ruiken, doorsnijden, observeren. Er was geen begrenzing als het om de objecten ging.

009Dinoskelet

Een etentje bij lieve vrienden. Een gekoesterde traditie van de laatste drie jaar. Sinds we elkaar niet meer dagelijks tegenkomen in het werk, organiseren ze dit al. Zo fijn om samen herinneringen op te halen en verhalen uit te wisselen. Het eten was heerlijk, de wijn fonkelde. de tijd verdronk in aandacht en liefde. Het bracht gebeurtenissen terug, die heel diep  weggezakt waren en nieuwe weetjes kwamen om de hoek kijken. Eigenlijk waren de vriendschappen uit die tijd onuitwisbaar, zowel bij dochterlief als bij vriendin. wat fijn om te weten dat de saamhorigheid nog altijd bloeit. Dat was te danken aan het familieconcept, de hechte gemeenschap van voor elkaar door elkaar. Het heeft zijn vruchten afgeworpen. De boom is om, maar de kern leeft voort.

Dochterlief kon met me mee naar de tram en terug naar huis zwierven flarden van de dag door het hoofd. De komende blije gebeurtenis, de droefenis om mijn schoonmoeder, die nog steeds niet at en nauwelijks dronk, het heerlijke opgeruimde huis, het warme gevoel van de avond. De rollercoaster die leven heet en gewoon haar vlucht neemt. We mogen instappen en ons mee laten voeren. Ik inktober rustig door en zie wel waar het pad toe leidt.

Pluis slaapt dwars door alles heen op haar grijze troon. Ze kijkt me aan, spint wat en krult zich nog eens om. De eenvoud is te benijden.

Uncategorized

Dikke tranen

Vriendin spin zorgt voor een prachtige observatie op ooghoogte vlak voor mijn raam. Soms is ze aan het werk en spint haar draden tot bestaansrecht en dan weer hangt ze roerloos in het midden van haar web stilletjes te wachten op wat komen gaat. Vandaag is de dag vriendelijker begonnen met zonnestralen, die de bladeren van de grote plataan lichtgroen, bijna geel doen oplichten. Het is al veel later en ik heb een gat in de dag geslapen met de meest wonderlijke dromen.

Er was een handig ‘ogen’-gezelschap. Ze hadden een stellage gemaakt,  waar kinderen onder konden kruipen. Ze staken hun hoofd door het gat en kwamen in een soort doos met open voorkant. Zo kon je hen met het grootste gemak de ogen schmincken. Ik vond het een ingenieus idee. Aan de andere kant liep een gezelschap dat zou gaan optreden. Een deel ervan leek verdacht veel op De Dansers, die ik vorige week nog gezien had tijdens hun optreden. Ik had een rolletje. Ik moest zeggen: ‘Wie is die vrouw’. Bij de tweede voorstelling in de droom vergat ik mijn ‘moment of fame’, want ik was mijn wegrollende zilveren ringen aan het zoeken. De maakbare wereld vind je in dromen.

Antonius twee

Gistermorgen kwam de zon net te voorschijn toen ik uit de auto stapte om naar het ziekenhuis te lopen. De kleine konijnen graasden gemoedelijk hun ontbijt bij elkaar op het grasveld aan de zijkant. De zon kleurde de hemel en de  rook van de fabrieken aan de horizon sliertte er in grijze sluiers doorheen. Op de afdeling was het een komen en gaan van mensen. De afdeling had me ingelijfd bij de hulptroepen en wisten me een paar mensen te melden, die wel een handmassage wilden hebben.

antonius een

De vrouw heette net als ik met een letter minder. Ze was zo oud als mijn jongste zus en had haar haar in een artistieke draai losjes omhoog gewerkt. Dat schiep een band. Terwijl ik haar masseerde, vertelde ze de reden waarom ze hier, op oncologie, lag. Zachtjes en berustend. Er was geen weg terug  Dus keek een mens voorwaarts. Er zat niets anders op. Ze benoemde de machteloosheid als het moeilijkst te aanvaarden. Het ziek-zijn niet, de bijverschijnselen niet, de symptomen niet, maar het gedwongen ondergaan. Het vechten tegen de bierkaai. Er kwam een dokter binnen lopen, maar die maakte rechtsomkeer toen hij zag dat ik er was. Ze huiverde even en vertelde dat dat, ze knikte met haar hoofd in de richting van de deur, de brenger van slecht nieuws was. Nog even niet aan denken.

Op de gang liep een meneer te kuieren. Hij had de beide handen op de rug. Hij kon niet tegen heel lang stil zitten of liggen. Er moest wat beweging in. Thuis zat hij nooit en was hij altijd in de weer. Ik liep een eindje met hem op en buiten het feit dat hij de benen strekte, strekte hij ook zijn ziel. Het hele relaas van zijn krachtsinspanning kwam boven. Hij dacht een jaar geleden een aantal omleidingen te hebben overwonnen en had gedacht zijn leven nieuw elan te kunnen geven. Aan het begin van dit jaar bleef hij te moe. De onderste steen kwam boven en daarmee ook een pittig vonnis. De longen waren aangedaan. Hij werd hierheen verwezen om de schade eventueel te beperken. Zo af en toe was het fijn om stoom af te kunnen blazen. ‘Als het goed is, weet ik vrijdag meer’, zei hij en ik zag de gelatenheid, die hem overvallen was.

Toen ik in het voorbijgaan nog even de kamer inkeek van de vrouw, zat dokter aan haar bed. De onheilstijding had haar werk gedaan. Buiten waaide het en plaatselijk huilden de bomen dikke tranen mee.

 

Uncategorized

Een zonnige afsluiting

We doken weer gretig in de zonnebloemen. Dit keer maakten we een impasto met krijt en ei om later aan de olieverf toe te voegen. Het hele ei mocht erin. Goed opkloppen. Mengen als volleerde alchemisten zonder de bijbehorende bezwerende spreuken te prevelen. Het leverde een wittig goedje op en maakte in eerste instantie het cadmiumgeel pastelachtig. De voorbewerkte vellen papier waren uitstekend om op los te gaan. Bloemen. Een beetje uit de comfortzone blijft het. Eerst maar met het beperkt palet van omber, cadmium geel en kobald blauw. Het leverde een mooie kleur groen op en met de omber en het geel konden we de verdorde kleur van de groene blaadjes aardig bewerkstelligen. We werkten met spatel en penseel.

IMG_1615

Ergens schoof het beeld van van Gogh weer tussen, met zijn ezel aan de rand van dat grote veld vol bloemen. De intensiteit van kijken van deze man, die alle kleuren die zich opdrongen, vastlegde en elk detail een podium gaf. Wat heeft de man zintuigelijk gewerkt en met heel zijn ziel en zaligheid.  De explosie aan kleur die de reeks zonnebloemen kende zijn er nu stille getuigen van. Paars, violet, zuiver zonlicht, in zijn ‘uitgebloeide zonnebloemen.’ Ze liggen er verwelkt maar nog steeds stralend bij. Het leuke van met zoveel mensen aan het zelfde onderwerp werken is de eigen handtekening van iedereen persoonlijk.

IMG_1625

Losse toetsen, intens gemillimeter, een partij bloemen helemaal doorwerken of vluchtig op het doek zetten, lijnen en streken. Het krijt maakt de verf stroef en werkt minder prettig. Ik hou van de vloeibare substantie, maar het beperkte kleurenpalet ligt me weer wel. Zo haalt ieder zijn eigen voordeel eruit. De resultaten, een atelier vol met zonnebloemen, mogen er zijn. Ze hangen en staan overal. Heerlijk om de aanwas te zien groeien. Volgende les kunnen we los op doek. In het stadje op de terugweg was de kermis in volle gang. Een explosie van licht in de donkere nacht. Het geluid drong de auto binnen. De gillende aankondiging van de pret met al haar lawaaiierigheid was niet te missen. Het was maar een klein stukje om. Scooters sjeesden af en aan.

IMG_1646

Thuis inktoberde ik mijn archeology bij elkaar. Het werd een bot van een dino. Even iets heel anders aan mijn hoofd alvorens te kunnen slapen. Wat een overgang. van de drukte naar de diepe rust.

In de ochtend was ik bij de dokter langs geweest, Een foto moest uitwijzen of beide handen onderhevig waren aan artrose. Met het hoestje en de benauwdheid werd een uitgebreid bloedbeeld geprikt. Dan weet je maar weer waar je aan toe bent. Ze was toch bang, dat misschien mijn bloeddrukverlagende medicijnen de oorzaak waren van de krampen in mijn handen. Alles kon in een tijdsbestek van vier uur afgehandeld worden. Heerlijk dat er zo snel plek was. De voorspellingen waren minder.

IMG_1653

Langzaam sluipt het verval binnen. Afbrokkelend oud worden is een Annie M.G. Schmidtgedicht.

‘Met mij is er totaal niets aan de hand.
Ik ben nog fit van lijf en van verstand.
Wel wat artrose in mijn heup en in mijn knie.
Als ik me buk, is het net of ik sterretjes zie.
Mijn pols is iets te snel, mijn bloeddruk wat te hoog,
maar ik ben nog fantastisch goed… zo op het oog’.

Als dochterlief en ik naast schoonmoeder zitten en ze gemoedelijk op een zout dropje sabbelt verdwijnen de overpeinzingen over die klachten als sneeuw voor de zon. Je kan ook oud worden zonder. Alhoewel, gaande weg merk ik bij haar, dat een karaktertrek is dat je niet moet zeuren. We hebben het even over de Spartaanse opvoeding die dat opleverde. Ziek zijn bestond alleen bij de gratie gods. Zolang je nog op je achterste benen liep, kon er meegeholpen worden in de huishouding. In afgezwakte vorm had ik dat mijn eigen kinderen ook meegegeven. Zoete broodjes werden er niet gebakken.

Ze voelde zich wat beter. Dochterlief met de kleine en ik liepen naderhand het dorp nog in om de tijd te overbruggen en even te sparren, Daarna volgde ieder een eigen weg. Zij naar school om zoonlief op te halen en ik naar het ziekenhuis voor de foto. Een zinvolle dag met een zonnige afsluiting.

Uncategorized

Allemachtig prachtig

Het leersumse veld is een uitgestrekt gebied dat tussen de bossen van Doorn en Leersum begint. Er zijn drie grote vennen en zandverstuivingen, je vindt er gemengd bos en larix, spar den, en heide, er zijn voor de begrazing Piemontese koeien en schapen die vrij rond lopen. Ergens, maar gisteren in geen velden of wegen te bekennen, zijn er dassen, reeën en watervogels en de zeldzame heikikker leeft er. Belangrijker nog, het is de stilste plek van Nederland.

022

Het allermooist om te ervaren is de zachte verende bodem van haarmos tussen de statige lariksen, dat zich als een golvende zee uitstrekt aan de voet van de dunne kale stammen. Een smaragdgroen tapijt, verleidelijk en uitnodigend. Daarop te liggen met de ogen gesloten en te luisteren naar stilte, weldadige stilte. Het zou een zen-moment van optima forma zijn. De aanblik alleen al brengt een ongekende rust in het geheel.

003

We lopen door en volgen de kleine schapenpaadjes, afgewisseld met de grote vlakte, ontwijken de koeienvlaaien van de Piemontesers en de schapenkeutels en schromen niet om over hekken met prikkeldraad te klimmen. Heuveltje op en heuveltje af. De paddestoelen nemen af en toe een grote vlucht en we komen grote uitwaaierende heksenkringen tegen. Het brengt me op het lied van Ellie en Rikkert, zo vaak gezongen tijdens een van onze geliefde heksenprojecten. ‘Kom kom kom kom in onze heksenkring…’

Het was toch de tijd van kabouters, elfen en heksen met al die uitgestrooide zwammen en boleten. Prachtige rode paddestoelen met hun witte stippen. Kabouter Spillebeen was in de verste verte niet te bekennen, maar hij had er eentje omgewipt.

031

Het was heerlijk wandelen. Moe maar voldaan streken we neer in een kleine brasserie. Alleen de prachtige oude houten vloer al en de groene hoge luiken in de serre brachten de sfeer van weleer. Naast de bitterballen waren er bieteballen. De laatste waren inderdaad van biet gemaakt. Alles valt te frituren.

Na afloop nog even langs het bejaardentehuis. Schoonmoeder lag te slapen. Eindelijk wel op haar andere zij. Toen ik haar aansprak en vroeg hoe het ging, kon ze me vertellen, dat ze zich ietsje beter voelde. En warempel. Ik maakte wat kippenbouillon. Ze kwam zuchtend op de rand van het bed zitten en nam er zowaar een paar nipjes van. Liggend rolden de kwinkslagen weer over de lakens. Ze hield me stevig vast en hunkerde naar verhalen van buiten af, die niet over kwalen gingen, maar het vrije leven binnenbracht. Ik vertelde over mijn boservaringen van zo-even en liet een paar foto’s zien. Toen ik vroeg of ze nog wat wilde drinken, moest ik er maar mee ophouden dat te vragen. Ze werd er zo moe van. Ik mocht wel vertellen wat ze nu eigenlijk had en waarom  ze hier zo lag. Bij de wensvraag kwam zoute drop omhoog en zure bommen. Eerst de drop maar, alles wat eetbaar en vooral lekker is.

Toen ik weer naar huis wilde gaan, kwam de avonddienst binnen. Ik nam afscheid en nam me voor om een nagelknipper mee te nemen. Het was de hoogste tijd voor een oliebadje en een handmassage.

016

Thuis zocht ik een benadering van de groene kleur van het mos in ‘Het geheime leven van kleuren’van Kassia St Clair. Smaragd kwam nog het dichtst in de buurt al was Scheeles groen ook kandidaat. Nooit geweten dat in de groene verf arsenicum zat en dat Napoleon zoveel arsenicum in zijn lijf had, dat hij goed geconserveerd boven de grond kwam bij de opgraving in 1840. Hij had een groen behangetje. Zo komen we aan de term gifgroen, natuurlijk. Wat zit de wereld toch ingenieus in elkaar. En prachtig met al dat natuurschoon, allemachtig prachtig..

 

Uncategorized

Integendeel

Terwijl mijn hoofd bij huis,  tuin en keukengedachten zat, lichtten er boven de snelweg twee rode kruisen op en scheurden erachter elkaar twee ambulances voorbij met alarmerende sirenes en lichten. Even later reden we vlak langs een auto die zich in zijn voorganger had geboord en waren ernaast  mensen op de grond aan het reanimeren. Wat een bizarre gewaarwording als je in de vaart der volkeren verder moet en iemand vecht op hetzelfde moment voor het leven. Van de weeromstuit nam ik de verkeerde afslag en moest half Utrecht Noord door crossen om bij dochterlief te komen. Naast de afgesloten binnenstad voor het verkeer was er een markt op de Amsterdamse Straatweg. Ik dankte Onze Lieve Heer op mijn blote knieën, dat ik alle sluipwegen van Utrecht kende.

Een half uur later dan gepland stoof ik binnen. Verrassing. Zoon en Schoonlief waren er ook. We zouden met z’n allen de sportieve heer des huizes, die meeliep met de Singelloop, binnen halen. Het weer werkte niet mee. Miezerde het eerst nog, later ging ze los en had alle herfstbriezen van een wolk gehaald om goed huis te kunnen houden. Op het station moesten we overstappen op een andere bus. Tegen de trap aan stond een jongen, die telkens zijn hoofd afwendde. Zijn gezicht was nat van de tranen, die hem over de wangen bleven stromen. Dochter ging vragen of ze hem kon helpen. Dat was niet het geval, maar toch bedankt. Ik stond naast hem, maar had dat nooit aan hem kunnen vragen zonder mee te huilen. Wat zitten we toch wonderlijk en emorioneel in elkaar.

IMG_5633

De tweede bus mocht ook niet door de binnenstad, vier haltes op de route waren geschrapt. Ik wist dat het vanuit de Jan van Scorelstraat maar een klein stukje lopen was naar het park. We liepen regelrecht naar de finish.. Onderweg kwamen we hardlopers in de meest bonte outfits tegen. Het Wilhelminapark was afgeladen vol met mensen en de stroom hield voorlopig nog niet op. Met kinderwagen en kind op step was het oppassen geblazen om elkaar niet kwijt te raken.

img_5634.jpg

Met een belletje was onze sportieveling al snel getraceerd. Hij liep ons zelfs al tegemoet. Heerlijke reactie van de kleine, die zijn vader ontwaarde. Een dikke knuffel en terwijl schoonzoon trots zijn medaille liet zien, kreeg de kleine van een andere loper uit het niets ineens diens medaille omgehangen. Verguld keek hij naar het ronde schijfje en trots naar zijn vader. De man dook weer net zo snel weg als hij gekomen was. Wat een lieve geste. De stoet bleef maar aanwassen. Eerst de warme kleren aan en dan een fijn café zoeken.

Dat laatste viel niet mee. In de wijde omtrek hadden mensen hetzelfde in hun hoofd en was er nergens een stoel nog onbenut. Er zat niets anders op dan met de plu uit door te lopen tot het eerste het beste dat we tegen zouden komen. Dat bleek, met een goede ingeving van dochterlief, de stadsschouwburg te zijn. Zeeën van ruimte zelfs en aangenaam weinig mensen in de lounge. Het was tijd voor de borrel. Een enthousiaste kreet van herkenning, een van mijn oudleerlingen beheerde de kassa en kwam me begroeten. Ze herkende de kinderen ook en het weerzien was hartelijk. Wijn en bier, sap en bitterballen en kaaskroketjes en olijven versterkten de inwendige mens. Er werd berekend wat de snelheid was geweest van de loop en eigenlijk was het een megaprestatie in de drukte en met het koude weer.

IMG_5663.jpg

We konden tenslotte met één bus naar huis en hoefden niet meer over te stappen. Het bleek dat het slot om de fiets van schoonlief heen was gedaan, zonder vast te zitten. Heerlijke hilariteit, waar nog lang om gegniffeld werd. Dikke zoenen. Zoon en schoonlief hadden hun laatste weken samen. Tegen het einde zou het mooie ronde buikje ingewisseld worden en daarna zou alles anders zijn. Spannend vooruitzicht. Thuis wachtte dag vijf en zes van Inktober volgens de natural science version. Airborne en Geology. Met bij en fossiel sloot ik af. Ondanks alle regen was de dag niet in het water gevallen. Integendeel.

IMG_5661.JPG

 

Uncategorized

Het gouden tintje dat het verdiende

Het was even aanpoten om op tijd, om half negen , beneden aan de weg te kunnen staan. Vriendinlief kwam me halen en we hadden een betrekkelijk lang stuk te gaan. Auto rijden met z’n tweeën is altijd een aangename bezigheid. We houden ervan om betekenis te geven aan het gesprek en kunnen al gauw de diepte in. Het kleine knusse compartiment, de zachte zangerige stem van de Belgische mevrouw die ons vertelde wat de mogelijkheden waren en het opkomende zonlicht, dat de troosteloze aanblik van de vorige dagen als sneeuw voor de zon liet verdwijnen zorgde voor een harmonieus geheel.

20191005_134309.jpg

Eer we er erg in hadden, waren er met de omwegen erbij anderhalf uur verstreken en rolden we net op tijd, afwachtend van wat er komen ging, het heerlijke atelier binnen. Omhelzingen voor Marian, die alles klaar had voor de etsworkshop, zus van vriendin en een man die in het dorp zelf woonde. Voor ieder was er een ruime plek gereserveerd en alles lag keurig in het gelid te wachten. Voor mij de droge naalden, de vijl en de schuurspons, voor de anderen de etsnaald, de vijl , het polijststaal. De prachtige etsen van haarzelf aan de wand  en de staande objecten, vitrinekasten met insecten, een opgezette kauw, kleine en grotere bronnen nodigden uit en werkten inspirerend.

20191005_134158.jpg

De droge naald had alles met de longen te maken en het is ook een techniek die me beter ligt dan etsen. Ik heb een krachtige krashand, Precies waar de lijnets om vraagt. De zonnebloemen aquarel, die ik een aantal dagen geleden gemaakt had van de bloemen thuis, stond model. Het onderzoek naar de zonnebloemen van afgelopen dinsdag stond nog helder op het netvlies.  Het was een inkoppertje, al begon ik veel te voorzichtig. Toen Marian zei, dat ik los kon gaan, was dat niet tegen dovemansoren. De anderen waren in het ambachtelijke proces van het etsen aanbeland. Niets is fijner dan het krassen van de pennen, de rustige begeleiding en de verwachtingsvolle spanning, die het altijd weer oplevert.

We werden op onze wenken bediend en voorzien van  koffie en thee, maar de lunch met de versgemaakte erwtensoep was het hoogtepunt. Iets om een jaar lang naar uit te kijken.

Marian gebruikt voor het etsen een ijzerchloride en werkt niet met zuren, wat een stuk aangenamer voor de gezondheid is. Het woord van de dag was plakhangen. Als de etsen moesten bijten, werden ze aan een stevig plakband in de ijzerchloride gehangen. De gevleugelde uitdrukking werd: Even … minuten plakhangen. Hilarisch.

Zus van vriendinlief had al een tijd niet meer geëtst. Ze had goed in haar hoofd hoe het resultaat moest worden en voorstudies gemaakt. Marian hielp haar met raadgevingen voor de achtergrond na een proefdruk. Bij het opvolgen ervan en de volgende drukproef sprak het oplichtende gezicht boekdelen. Die spanning van hoe de ets onder de pers uit zou rollen en de ontlading erna, na het hoog houden van het resultaat zijn een fotosessie waardig. Dat ene moment is goud waard.

20191005_151353

De zeldzame kever vergde meer tijd dan gedacht. Er moest nog langer aan gewerkt worden. Wat heerlijk als je dan in de buurt van Marian woont en zo langs kan gaan om er nog wat aan te sleutelen. De resultaten hingen zoals altijd weer te drogen aan de waslijn. Hoe voller het worden zou, hoe groter de tevredenheid. Een exemplaar was voor Marian. De rest mocht mee naar huis. Keurig verzameld in een mapje, om thuis uit te pakken en verder te drogen.

IMG_5629

Een hele dag zo heerlijk in alle rust scheppend bezig zijn is een verademing. Moe maar voldaan gingen we naar huis. Alsof het afgesproken werk was, kwam de zon ons achterop, haalde ons soms in en gaf de dag het gouden tintje dat het verdiende.