Met mijn neus in de boter. Dat viel me gisterenmiddag ten deel, toen ik voor de broodnodige variatie en om af en toe even weg te dromen uit het Middeleeuwse Geyn, de televisie had aangezet. Wat reuring in de tent. Een beetje bewegend beeld, geen geluid, dat zou teveel aflijden. Toen was het hek van de dam of liever gezegd: de schapen erover. Op de televisie was een animatie die mijn aandacht trok. Eerst vermoedde ik een gewone tekenfilm voor kinderen op zapp bios.

Pas toen ik wat langer keek, zag ik dat het schaap er wel heel classy uitzag en alles eromheen wat grafisch was. De krant, die ik zojuist uit de bus had gevist, kon me vertellen dat het de film ‘Shaun, het schaap’ was. Inderdaad een bof van de bovenste plank en ik prees me gelukkig, want ik had de film nog nooit gezien, ondanks de lovende kritieken. Het is een Brits-Franse animatiefilm uit 2015, geschreven en geregisseerd door Mark Burton en Richard Starzack. Een animatie in klei en weergaloos grappig. Er waren momenten dat ik zat te schuddebuiken op de bank, zodat zoonlief even kwam kijken, waarom ik in mijn eentje in godsnaam zo aan het lachen was. Het is een weergaloze film en zeer de moeite waard om terug te zien.

 

Ik moest denken aan die andere animatie, van alweer heel wat jaren geleden, op school. Het was een grootschalig project voor het een of andere jubileum. Ik wilde een animatie maken met alle kinderen van de school, ieder kind zijn of haar eigen bedenksel in klei. Het was een verhaal over de zeven deugden in een strijd tegen de heks Gruwela, die met haar magneet alle zeven naar zich toe wilde trekken. Groots opgezet. Vele dagen werk, maar we kregen uiteindelijk de film niet goed in elkaar gezet. Wel delen ervan. Het gaf niet, want trots waren we zowiezo al. Er zat niets anders op dan het na te spelen op het eindfeest met een levensechte Gruwela en haar magneet. Het werd uiteindelijk een magisch epos, waarbij het goede, zoals het haar betaamt, het kwaad overwon.

 

In de tijd dat men enthousiast over de film Shaun had, dacht ik eerst dat het boek ‘The Arrival’ van Shaun Tan verfilmd was. Dat boek kwam op mijn pad  in een kringloop in Almere en moest eenvoudigweg mee naar huis. De prachtige tekeningen, als een stripverhaal, de reis en de aankomst vanuit Maleisië naar Australië waren een eerbetoon aan de moed en het doorzettingsvermogen van alle migranten, vluchtelingen en ontheemden enook nu nog actueel.

  

De veerkracht van mensen in nood wordt, onder andere, getoond in hun creativiteit om van niets altijd weer iets te maken. Het vouwen van de origami-kraanvogel bijvoorbeeld. Omdat mensen en kinderen moeten kunnen blijven spelen voor de broodnodige balans. Shaun was dan wel niet het onderwerp van de eerstgenoemde animatie, maar zijn eigen animatie van het boek ‘The lost thing’ is eveneens de moeite waard. Dit futuristische verhaal was tegelijk een dankbare afwisseling te midden van die aardse Middeleeuwen, maar het had me ook danig van het werk gehouden.

De vaart was eruit. Niet getreurd. Vandaag is er weer een dag en het concept is goedgekeurd. Mijn drie verhalen ineen kunnen door. Het Zusterhuis Nazareth in het stadje Geyn krijgt steeds meer gestalte. Door de eeuwen heen is er een ding dat opvalt. Ondanks destructie en barre tijden is er steeds ergens een lichtpunt aan de horizon, die door iemand opgemerkt wordt en aangegrepen om met liefde en kracht de misère om te buigen en de draad weer op te pakken. De rode draad van het geloof in het leven.

 

Met twee inleverdata in zicht, heb ik me thuis ingegraven en verschanst met boeken, laptop en kopiëen. De boeken zijn dikke pillen waar ik induik. De artikelen en reviews lees ik scannend en bladerend. Tussendoor kloppen flarden van gedachten aan, dringen voor, moeten opgeschreven. Zo werkt het. Even geen ruimte voor wat anders, dan als broodnodige variatie een boodschap. Gisteren zag ik de lucht wel betrekken, maar toch wilde ik even een boodschap halen. Terug, op 100 meter van mijn huis, bleek de afstand net genoeg om doorweekt aan te komen bij de deur. Het regende ouderwetse pijpestelen met hier en daar wat hagel, de beloofde parels van gisteren. Maar met een, door de ruwe handdoek drooggeboende koppie en een warme huisbroek aan, op de bank, was het leed snel geleden.

Wel had ik genoten van de inktzwarte lucht, die in witte wazen toonde waar de buien het hevigst waren. Het zag er zeker een uur dreigend uit eer de bui losbarstte en ik kon me moeiteloos voorstellen dat er de betekenis van de toorn van het hogere, God of de duivel  aan werd geknoopt. ‘De duvel en zijn ouwe moer’ zeiden we vroeger of ‘een schip met zure appelen’. Symbolieken waar de Middeleeuwen, die nou eenmaal op het netvlies staan, mee doorspekt waren.

Tussendoor als afleiding wat tijdschriften. De Zin van deze maand vraagt ons zelf de slingers op te hangen in verband met ‘Het leven vieren’. Eigenlijk sluit het aan bij mijn geregen parelsnoer van gisteren.

Ineens moet ik denken aan het diepe dal van een aantal jaar geleden, waar ik met behulp van het boek ‘The Artist Way’ geschreven door Julia Cameron ook weer uit kon klimmen. Een gouden tip die gegeven werd, was ‘Ga een keer per week erop uit met je fototoestel’. Dat werd mijn kunstenaarsoog en daar toog ik, in mijn eenzame zelf, mee op pad. Ik zag de prachtigste dingen. Ook een vorm van anders kijken en vooral observeren, stilstaan, luisteren. Langs de Lek of naar een onbekend dorp of stad en natuurlijk de natuur in. Het Kunstenaarsoog zorgde voor de broodnodige inspiratie en schoonheid. Een andere afspraak was: ‘Ga alleen naar het theater, de film, een concert.’Ook dat deed ik en het was vervullend om dezelfde redenen als het Kunstenaarsoog. Een heel andere ervaring dan met anderen erbij, omdat je alles geconcentreerd en intens beleven kan, zonder afleiding.

Er staan veel tips in het artikel in de Zin. Ze komen uit het boek ‘Licht leven’ van Nanne van der Leer. Zo raadt ze aan het huis op te fleuren met een bos bloemen, minder te zeuren, je meer te verheugen, anders te lunchen en goed nieuws te vieren. Wat meer beweging mag, en oude foto’s kijken is ook een optie, maar de belangrijkste, in mijn optiek, is de glimlach. Niet die van jezelf, maar door anderen een glimlach te bezorgen. Bijvoorbeeld middels een kaartje of bloemen te versturen.

 

Toevallig was ik eergisteren in de Emmaus van Overvecht een tuinvriendin tegengekomen, die daar haar zelfgemaakte kaarten, juweeltjes van linosnede, aquarel, pastel en ecoline, verkocht voor het goede doel. Dat was niet tegen dovemansoren en ik was als de koningin te rijk met een aantal in de tas. Gisteren heb ik twee kaarten verstuurd. Een aan kleindochter die mij zo’n gouden glimlach bezorgde met haar tekening in de bus en het andere kaartje ter nagedachtenis.

Het leverde een blij gevoel op, eigenlijk de hele rit lang naar het Bruna-postkantoor. Om de kaarten die een bestemming kregen, om de verrassing die het geven zou, om de aandacht en de emotie die het los zou maken. Het zorgde ervoor dat ik terug huppelde en hinksprongstapte naar huis, door die stromende regen.  Drijfnat maar in-gelukkig.

 

 

De kruiswoordpuzzel in de krant geeft aan: Langwerpige soes. Ik doe mijn ogen dicht en zie het ding voor me, proef zelfs even de heerlijke zoetigheid op mijn tong, voel de kleverige vingers. Kind in de bakkerswinkel voor een moment. Het brein zoekt ondertussen ongedurig het passende woord. En dan weet ik het weer: ‘Schik jij de éclairs maar even op een schoteltje’. Dat is niet mijn moeder, die bevelende stem. Ook niet mijn oma. De luxe, de rijkdom, dat kon alleen maar in de poeliersfamilie, waar ik als vijftienjarige hand-en spandiensten verrichtte tegen een zeer geringe betaling. Hard werken en die eclairs gingen aan mijn neus voorbij. Hooguit heb ik stiekem van de rand van het bordje een bepoedersuikerde vinger afgehaald en in mijn mond gestoken. Zalige zoetheid.

‘Het leven is een tranendal’ vertelde men en ons werd geleerd om de tranen als parels te rijgen tot een eigen levenssnoer middels het optimisme dat onze moeder doorgaf, die altijd naar de lucht bleef kijken en daar de schoonheid vond. Ondanks dat er weinig te verdelen viel, was er altijd het suikerzoete als troost en verbinding. Drie of vier schepjes suiker in de thee en die weer met een koekje om een uur of drie.

Met de Wijze haalde ik de achterstand in. Snoepen was het. Onbekommerd en onbezorgd. Onwetend van alle E-nummers, kleurstoffen, boosaardige suikers. De wereld was jong, fris en onbezonnen. De wereld was vrede en bloemen en liefde. De wereld was dertigerjaren tweedehandsjes, geurige indiaspreien, Afghaanjassen en ban-de-bom-tekens. En wij waren het middelpunt van ons eigen universum, daar in Leiden drie-hoog. Zoete wereld. Eclairs, petit fours, de tompoucen van de Hema, een ‘High Tea’ avant la lettre en zonder de ‘tea’. Omdat het lekker was en omdat het kon.

De omslag kwam onvermijdelijk. Vrienden waren macro-bioten. Wat volgde was een ‘beeldenstorm’. Het kind werd aan stukken geslagen. Je hebt vóór en ná de bewustwording. Alles wat voor die tijd was, bestond niet meer. De vertaalslag werd gemaakt in gezond, en kilo’s, iets waar ik toch al behoorlijk mee worstelde en in ‘bewust leven.’ Wie er aan begon, raakte het niet meer kwijt. Of heette dat nou volwassen worden.

Geen repen meer van De Heer, geen zakken snoep, geen rumbonen of gevulde koeken. Daarna volgde een periode van geen worst meer van de Hema, geen biefstukje met boterjus om je brood in te dopen, maar gierst en gerst, aubergine, paprika, ui, tomaat en havermoutkoeken met honing, zelf gebakken brood  met tarwemeel. Later alleen nog de streekproducten. Het zoet werd uitgebannen behalve drop. Mijn zwakheid, en dan nog tot de auto beperkt. Alleen, achter het stuur, op lange afstanden wekt drop energie op, stilt de behoefte aan kauwen, houdt wakker  en soms proef ik nog het zoetige of zoutige dat er aankleeft.

Onbezorgd is het nooit meer geweest en het lijkt wel of volwassenheid met de tijd steeds vroeger haar intrede doet. Er ligt een waas van onbezonnenheid over de jeugd, omdat ze hun wereld van vrede en liefde vast willen houden, omdat ze niet meegesleurd willen worden in een wereld waar het zwaard van Damocles boven hangt. Omdat ze zo graag nog even, net als vroeger veilig onder moeders vleugels, met de blote buik boven een riviertje wil hangen of krabben en dromen wil vangen achter de slikken en schorren, geulen en kreken. Dus tover je die onschuld terug met middelen die uiteenspatten in kleuren of energie geven voor dagen en nachten onwetendheid.

De wereld is een tranendal. Dat wist men vroeger al, toen ze opnieuw aan het opbouwen waren. Laten we weer parels rijgen.

 

 

Gisteren huilde de dag. Twee onafhankelijke berichten van elkaar brachten de dood dichtbij met de onvermijdelijke herinneringen, die nu al een etmaal door het hoofd blijven zweven. Met beide heb ik een fractie van het leven opgewandeld om ze na een periode weer los te laten.

De befaamde Zeeuwse rol

Herinnering: We zijn ons aan het voorbereiden voor een optreden in het Arnemuidens kostuum. Daarvoor moeten de haren op een Zeeuwse rol, die niet zoals gedacht van voor naar achter omgerold moet worden maar van achter ingerold naar voren.

Het is worstelen met de wegglijdendde haren en een duwen en trekken en het wordt steeds hilarischer met als gevolg de slappe lach. Nog kan ik het me voor de geest halen, omdat het een moment was van oprechte lol, huilen van het lachen, schik om niks, maar samen.

Even later staan we achter elkaar gezusterlijk de kap op te spelden. Vele handen maken een wonderschoon kostuum. Als we op de rij staan, staan wij tweeën achteraan het langst van de groep te zijn. Altijd, bij iedere choreografie, sluit ik de rij en sta je voor mij. Het schept een band.

Als er gezinnen in het spel komen, met kinderen en lucht voor mij een kostbaar iets wordt, verliezen we elkaar uit het oog. Ieder gaat haar eigen weg, tot nu. Het stopt voor jou, abrupt en onverwachts en dat brengt mij vandaag steeds weer terug naar de gedeelde momenten. Het  warme gevoel blijft.

Een van de vele eindfeesten

Een tweede keer de opmerking niet te schrikken. Dan het bericht van een vader van twee van de kinderen van school destijds, die onverwacht is overleden. Twee kinderen betekent minstens acht jaar of langer samen oplopen, van het prilste begin, toen jullie de verlegen oudste de kring binnenschoven tot het warme omarmen bij het vertrek van  de jongste, die als beloftevolle komiek de school verliet. Alle kampen en feesten was je, als het even kon, erbij. Een muzikale noot, een keukendienst, de organisatie achter de schermen, trouw en bescheiden en zachte humor samen met vrouwlief als rots in de branding voor de jongens. En weer zijn er de herinneringen en zoeken naar foto’s die ik niet vind in de boeken, maar weet in de grote afgesloten bakken onder het bed;

Het wonderlijke is, dat ik je zag fietsen vorige week en al die tijd niet meer gezien had. Daar moest ik aan denken. Hoe werkt dat malle ‘zijn’ toch. Ik reed over de brug en jij kwam in vliegende vaart langs de Vaartsche Rijn. Je zag me niet. Het beeld was vertrouwd, iet of wat ouder, wat breder, maar onmiskenbaar jij.

 

Het is de leeftijd van afscheid, meer dan eens, maar ook de leeftijd van herinneringen aan mooie tijden en elkeen was het waard om in de gedachte te blijven door het gouden randje er omheen. Al die werelden van hobby en werk die in elkaar overliepen en soms versmolten. De perioden van kringloop, dans, theater, school, schilderen, tuinen, schrijven, wandelen. Tijden van samen of solo. Een mensenleven met raakvlakken en daar weer raakvlakken aan. De steen in het water, een ring van betekenis.

Omdat ik de andere twee bestelde boeken nog niet ontvangen heb en nog niet weg wil uit de Middeleeuwen, want wat moet je anders op een stormachtige herfstdag midden in de zomer, ben ik vanochtend in het boek ‘Mariken’ van Peter van Gestel begonnen. Het is nu 10.21 uur, woensdagmorgen en het boek is in vier uur uitgelezen met rode oren en een prettige droom ertussen door.

Het is een plezierig inkijkje in een periode van de mensheid, dat op een totaal andere manier in elkaar stak. De Middeleeuwen waren eeuwen van tegenstellingen in de overtreffende trap: Arm en rijk, mooi en lelijk, vreugde en droevenis, honger en overvloed, leven en dood. In Mariken, geënt op Mariken van Nimweeghen, maar dan in haar jonge jaren-‘meer dan de vingers van de rechterhand, maar minder dan de volle linkerhand erbij’, worden we meegevoerd door een klein meisje, dat denkt alles te weten zolang ze veilig in het waanwoud woont met Archibald en de geit Sofie, nadat ze op een bed ganzeriken te vondeling was gelegd.

Hoe het verder gaat mag natuurlijk een verrassing blijven, maar het is een heerlijk verhaal met alle ingrediënten. Spannend, luchtig, boertig en kluchtig. De middeleeuwen ten voeten uit. Met heks en de duvel en zijn ouwemoer, ratten, en monniken, gravinnen, wagenspelers en lomp volk vertelt Peter van Gestel het verhaal in de taal van nu, met vaart en veel humor. En passant sijpelen er waarheden en kleine filosofiën en zelfs existentiele vragen doorheen en prachtige dichterlijke regels. Een gravin die zegt: ‘Mijn ziel is een meisje met koude voeten’.  en ergens anders ‘De zon spiegelde in het water. Mariken liet zich op de zon in het water vallen. Hij spatte uit elkaar.’

Het kleine meisje Mariken is regelrecht mijn hart in gevlogen. Ook dankzij de prachtige tekeningen van Annemie Heymans boven elk hoofdstuk, die steevast beginnen met een proloog. Mariken is van oorsprong een Mirakelspel. Met zijn wagenspelers en hun verhalen buigt Peter van Gestel moraal en zondigheid om als in het boek van Archibald, de uitgetreden monnik: ‘Het leven is een klucht.’ En dat is het. een luchtige beschouwing van een leven zwaar als stroop.

Die boodschap blijft hangen. Ik zie mijn neven die aan het verbouwen zijn bij mijn zus. Wit van het stof tussen weggebroken gipsblokken en openliggende leidingen zie ik de mogelijkheden en de ruimtes. ‘Blijven lachen mannen’, roep ik bij het weggaan. Aan dat moment moet ik denken als de liefde en het leven ten volle golft aan het eind van dit pareltje. Als je denkt alles te weten en nog niets vande realiteit weet, omdat je in een Waanwoud woont met een uitgetreden Monnik met witte voeten, het boek ‘De wereld is een klucht’ leest, de getekende platen kijkt van God en de duvel en er een geit is die aan je haren knabbelt en Sofie heet en toch met open vizier in het leven durft stappen.

Het kwam op mijn pad bij de strooptocht der kringlopen gisteren naar een tweedehands boek van De Doge-ring in Venetie van Thea Beckman. Een geluk bij een ongeluk. Waar een hiaat valt, vult het zich vanzelf. Dat blijkt wel weer.

 

Dwars door de droom klinken diffuus de stemmen op dit vroege morgenuur. Een tenor en een bas. Ze zingen het lied van de stratenmakers. De bas bast met een bromtoon de antwoorden en de tenor schiet alleen in de hoogte verstaanbaar uit. Ja, ja, ja, ja. Hij begint elke zin met ja en vervolgt dan zijn pleidooi. Het onderwerp blijft hangen tussen de twee en bereikt mijn open venster niet. Ze zijn de stoep voor de flat aan het bestraten. Hebben hun outfit aangepast in verrassend oranje/wit en onderbouwen de werkzaamheden met vrolijke lichtgele kruiwagens en rollend materieel.

De stoep zo weet ik, wordt ook geel, speels geel , om de wijk en het grijze beton op te fleuren. Al maandenlang is er reuring rond de flat, omdat het grasveld ernaast gebruikt wordt als laad-en losstation. Elke ochtend stipt om zeven uur breekt de dag aan met gekletter van stenen en stemmen.

Het peinzen over de Middeleeuwen resulteerde in een vondeling op de stoep van het zusterhuis van Nazareth. Vanmorgen begon ik te twijfelen. Ieder kind uit groep zeven en acht moet zich kunnen identificeren. Misschien is het kind dan geen jongen of meisje, maar een ‘Kleine’ om, al naar gelang, zelf gestalte te krijgen door de lezer.

Omdat zoonlief met vrouw en kind langs zou komen, waren er eerst wat huishoudelijke klussen te verhapstukken. Galerij schuieren, een raam zemen, stofzuigen, keuken poetsen, wc kuisen, de was. Lang niet alles dus, maar voldoende om uit te rusten op de bank, vanwaar aan de overkant voor de boekenkast het doek voor zoonlief en het doek aan hetuitdagen waren. Het doek van de glorieuze Ajax-overwinning van 1995, vroeg om het logo en de witte strik. Zus had verzachtende trekken nodig.

 

Ik was net op tijd klaar toen de bel ging. Door het virus was deze jongste telg al een tijd niet meer hier binnen geweest. Hij was al een grote vent in de tussentijd.  Greetje kwam er aan te pas, de mensenpop die was geschonken door de kinderen en ouders van mijn groep tijdens een van de verjaardagen. Aandoenlijke Greetje, die levensecht hem kriebelde met haar ene hand en met haar borstelharen. De naam was haar gegeven door de kinderen van de groep. Bijzonder omdat het een ietwat ouderwetse naam was. Ze kon altijd rekenen op succes en werd bedolven onder liefkozende zachte beetjes met vier tanden.

Spelletjes van ‘Mijn neus, jouw neus’ en de evergreen ‘Klap eens in je handjes’ zorgden voor haar eer en glorie en een vrolijke schaterlach. Pluis mocht haar rust zoeken op het balkon. Kleine kinderen zorgden er altijd voor dat ze alert en op haar qui vive was. Iets om tegen te blazen en niet anders.

Zo werden alle eindjes van de dag aan elkaar gebreid in grote afwisseling en toch met het gevoel bijna niets te hebben gedaan. Voor donderdag stond er een museumbezoek gepland met zuslief. We wilden naar Breitner en Israëls. Maar de tijdsloten gooiden roet in het eten. Nergens was er door te komen en tot september zat alles vol. Zo ook de zoektocht naar een alternatief. Heel Nederland wilde kunst snuiven, nu  het mondjesmaat werd toegediend. Hieruit blijkt wel hoe broodnodig het is voor inspiratie en om de schoonheid, om de verwondering en de betekenis, om de emoties die het losmaakt. We hebben het al te lang moeten ontberen. Plannen dan maar, maanden vooruitzien.

Pluis wil niet aan de dag beginnen. Ze heeft met een poot haar ogen afgeschermd voor de dag. Even zou ik dat ook wel willen. Opgekruld als poes doen of het heden niet bestond. Wel een plaatje zo. Om te schilderen.

Was het er zaterdag niet van gekomen, dan moest het er gisteren toch aan geloven. Mijn warrige gras op de tuin mocht weer geschoren. De oude trouwe maaier uit mijn kleine schuurtje gehaald, de grote accu erin, want die kon de hele tuin aan. Het was er perfect weer voor. De zon speelde verstoppertje en zorgde voor een toonbeeld van blauw en wit met al die slagroomtoeven in de lucht. Wind joeg ze op en wiste de zweetdruppels van mijn hoofd.

De maaier speelde kat en muis met de wespen die om het gretigst over elkaar heen dolden om te kunnen snoepen van de afgevallen appeltjes onder de boom. Iedere  keer als de maaier er een verschalkte, zochten ze verward over deze verandering naar de verdwenen vrucht, om dan naar het volgende appeltje te vliegen en soms nijdasserig te zoemen om de maaier heen.

Met een keurig gemaaid gazon lijkt de tuin ordentelijker en geeft een ‘opgeruimd staat netjes’ gevoel met nieuwe energie. Daarna is het dubbel en dwars genieten. De wespen hebben alweer wat nieuwe brokstukken appel in het gras ontdekt. Ze laten het schoteltje voos fruit aan de vlinders en de vliegen. Het leverkruid was opnieuw zwaar voorover komen hangen en ik duwde de halstarrige zware bloemen achter de wilgentakken waar ze een beetje het moede hoofd op konden laten rusten.

De foto

In het atelier was het eindelijk niet te warm. Het grote witte doek stond me meesmuilend aan te kijken. De penselen daagden uit: ‘Waar wacht je nog op.’ De foto van het Museum Voorlinden met de reflectie van dochter in de waas van verdorde gerbera’s, achter glas, lag met ingehouden adem op mijn tafel. ‘Zou ze?’

Ze zou. Heerlijk om weer bezig te kunnen zijn in mijn eigen atelier met het uitzicht op tuin en weidse landschap achter de tuinen, met als muziek het gebrom van de vele hommels en gezoem van de bijen die zich te goed deden aan de nectar in de bloemkelken van de Springbalsemienen vlak voor de deur.

Eerste laag.

Het begin is altijd weer spannend en dit doek was groot. Eerst maar eens de blauwe ondergrond, Ceruleum, Titaanwit en een vleugje Noir d’Yvoire, sterk verdund met het medium, doekje erbij. Tijd vliegt als je in het proces zit. De eerste laag was zeer geslaagd. Penseel goed schoon maken in het medium en voor het groene zeepbadje mocht ze mee naar huis. Om weer te aarden genoot ik van de wolkenpartijen boven de scheve appelboom van Vasalis, terwijl het lied van Annie.M.G.Schmidt door mijn hoofd neuriede. ‘Blauw, blauw, hemelsblauw…’ De natuur schildert haar eigen schoonheden.

 

Terug naar huis geniet ik langs de sloot nog intenser van die prachtige wolkenpartijen en wijs de dames schaap erop, terwijl ik er een liefdevol over haar chocoladekoppie aai. Ze boffen maar met zo’n uitzicht.

 

Als ik vandaag naar boven kijk zijn er alleen maar grijstinten te zien. Dan moest ik me  maar op de Middeleeuwen storten. Het omzeilen van de werkelijkheid in een fictief verhaal is makkelijk, maar als de non-fictie moet blijven staan, vergt de aanpak vele overpeinzingen. Het wemelt van de vernielzuchtige graven in dat oude stadje Geyn in de 14e en 15e eeuw, die elkaar te vuur en te zwaard bestrijden en elkaar het licht in de ogen niet gunnen. Landje-pik op hoog niveau.

Misschien moet een jonge geitenhoedster de rode draad zijn en een lieve non die elke avond na de vesper haar een waargebeurd verhaal vertelt. Laat het maar grijzen buiten. Het is de juiste bedding voor ontluikende fantasie.

 

 

Komkommertijd is over. Zo langzamerhand nemen de kranten weer draden op, die met de vakantieperiode in een broddeltje verstrikt raakten. Het houdt mijn aandacht vast, waar ze in de voorbije weken rusteloos over de zinnen, woorden en beelden heengleden. Een kop onder de rubriek ‘Boeken’ in de VK van zaterdag houd me gevangen. ‘Het licht waarin de wereld verschijnt’ is de kop ervan. Een beschouwing van Marjan Slob over aandacht en hoe belangrijk dat is. Ik wordt onmiddelijk geprikkeld door de kop. In mijn taal zou het worden: ‘Het licht waarin de wereld schijnt’. Het brengt de kracht van aandacht onder ogen. Met aandacht licht de wereld op.

Gisteren stond ik voor het eerst sinds maart 2020 langs de lijn en deed me tegoed aan alles wat met het spel te maken had. De kneiterharde muziek, de pratende mannen en vrouwen over thuis, de club, de verwachtingen, de omlijsting door de bomen, de borden, de verwaaide kauwen in de lucht. Het was veranderlijk weer. Daar kwamen ze op de mannen, godenzonen voor elke ouder, ongeacht de klasse. Keurig een rijtje vormen, applaus ontvangen, applaus geven, het rijtje af en de begroeting met het tossen door de aanvoerders en de scheidsrechters. Grensrechters checken het doel en gaan in een drafje naar de lijn. Het grote gebaar van de scheids om te kijken of ieder er klaar voor is en dan het fluitje. Ze gaan los.

Het was vriendschappelijk en beide teams waren voor een deel gevormd uit dat ene team van vorig jaar bij een andere club, waar de zoon ook voetbalde en dat zich nu uitgewaaierd had over de regio. Tussendoor veel vriendschappelijke klopjes, omarmingen over en weer. de lucht deed mee. Soms vriendelijk glimlachen met een zonnetje en dan weer een felle bui of de dreiging daartoe. Pluutje op en pluutje neer. Het buiten binnen in de ommuurde wereld van een hoofdveld. Aandacht voor de entourage en voor het spel en geen detail ontbrak.

Soms lees ik een stuk uit een boek en dan dwalen de gedachten af naar straks, naar later naar de kinderen of naar wat al dan niet. Dan golven de zinnen naar binnen zonder betekenis en weet ik achteraf niet wat ik nou precies gelezen heb. Pas als er dan weer een woord opvalt en de aandacht triggert, weet ik dat ik aan het dwalen ben geslagen en begin opnieuw.

Het leven begint bij aandacht. Om de details, om de sfeer, om de verbinding, om de alertheid, om de betekenis, om wat het losmaakt diep van binnen.

De voetbalwedstrijd wordt een beleving door de compensatie van de maanden zonder, om het vervulde verlangen, en houdt daarmee dubbel en dwars de aandacht vast. De wereld neemt haar eigen plaats weer in. Marjan schrijft: ‘Aandacht kan de realiteit in de breedte voor je doen oplichten. En dat is precies het verschil tussen aandacht en concentratie.’ Voor de betekenis van concentratie gebruikt ze de woorden van sciencefictionschrijver Ursula Le Guin, die het vergelijkt met ‘een smalle lichtbundel van een schijnwerper’. Puur zou die lichtbundel concentratie gericht zijn op zoonlief en zijn verrichtingen en niets anders. Maar schijnwerpers zijn fijnstralers en breedstralers. We bewaren de concentratie voor de smalle bundel en de aandacht voor de brede. Gisteren baadde het voetbalveld doorgaans in de brede schijnwerpers en soms haalde ik er een zaklamp bij.

Mijmeren over de betekenis van woorden gekoppeld aan de gebeurtenissen, een beetje filosoferen hier en daar, is een mooi gegeven. Voor één moment de lichtbundel naar binnen gericht, maar nu weer breed de schijnwerpers op vandaag. Licht waarin de wereld schijnt.

Het is eigenlijk te druk daar boven. Er spelen wat deadlines een hoofdrol, die de radertjes aan het werk zetten. Dat betekent, want zo werkt het nu eenmaal, dat ik ’s nachts een aantal keren wakker schiet uit een slaap/waakdroom met een idee of een ingeving. Die moet ik vastleggen. PC aan, toetsenbord op schoot en gaan. De woorden komen tot het stokt. Daarna probeer ik opnieuw uit de werkelijkheid te vallen in een onrustige droom.

De laatste droom was er een met theewater. In een soort gewelf, anti-kraak, en een tweepitter op een krakkemikkige tafel, stonden op de plank rare gedeukte pannen, die ook nog vuil waren. Er was een kade langs zwart water, waar ik langs moest om in een volgend pand een pannetje te lenen. Toen ik na eindeloos zoeken er een had gevonden, dat volstond en water kookte, kwamen er allerlei mensen langs. Een had kant en klare soep gebrouwen met mijn water, de anderen hadden er thee of koffie van gezet, maar toen ik koffie wilde maken was het pannetje weer leeg. Ik wacht nog steeds op die koffie.

De droom wordt me zo uitgelegd ( https://www.droominfo.nl/droomwoordenboek/dromen/letter/k/pagina/4 ): Dromen dat je koffie drinkt, suggereert dat je eerst meer kennis en inzicht moet verwerven voordat je een beslissing maakt, of voordat je een project of relatie beëindigt. Je neemt nu misschien te overhaaste beslissingen en je zou even afstand moeten nemen. Een alternatieve uitleg is dat koffie wijst op een behoefte je dagelijkse routine te veranderen. 

Het eerste klopt, wat betreft het inlezen in de materie voor de Tijdwijzer en voor de recensie van het kinderboek van Jongen staan er nog twee boeken op  de rol: De Doge van Venetië van Beckman en Kinderen van Moeder Aarde. Alleen dronk ik de koffie niet.

Het water langs de kade is een van de krachtigste en bekendste symbolen geeft het boek aan. Het symboliseert je onderbewuste, je gevoel en emotie en staat voor wijsheid, energie, spiritualiteit en verfrissing. Oké, maar dit water was zwart en dat symboliseert nou net alles wat niet wenselijk is. Ik kijk bij verlangen en wensen, de laatste wijst naar verlangen en verlangen ontbreekt. Net als in de droom kom ik geen steek verder. Tijd voor echte koffie, denk ik.

Om afstand te nemen zoals me is aangeraden, zal ik straks eerst het gras gaan maaien. Het is heerlijk zoel weer en droog, dus ideaal. Gisteren had ik een klein rondje gefietst in de omgeving, maar bij het afstappen gutste het water me van het lijf. De luchtdruk was hoog. De dag daarvoor bij de wandeling over het Leersumse veld waren wij zussen, alle drie drijf. Ineens dachten we aan Oma. Toen ze vroeger kwam aanhobbelen vanuit de Laryxstraat, zwaar leunend op haar stok en krom en scheef met, steevast, een grote zakdoek in haar hand. Daarmee wiste ze haar voorhoofd droog. Als ze dan eindelijk de voordeur van ons huis had bereikt, glinsterde haar huid ontelbare pareltjes, het ronde vollemaansgezicht oplichtend, blossen op de wangen. Een schoonheid was ze dan, vond ik als kind. Die schoonheid had ik  waarschijnlijk gevat in een feeërieke verbeelding

 

De kauwtjes in de dakgoot maken klokkende geluiden. Pluis ligt alert onder de sprei, klaar om te voorschijn te springen als het nodig blijkt. Ze schuift steeds verder naar de rand en gluurt vast onder het kiertje door. Malle poes, malle ik. Koffie en de krant. Hup, in de benen.

 

 

De eerste samengestelde wandeling vergde wat voorbereiding. Schetsboek en aquarelset mee, de opvouwbare driepoot mee, douchegordijn mee, de fameuze groene, voor als het nat zou worden en ik zittend op de kruk me wilde vrijwaren voor teveel spontaan regenwater in de aquarel. De zussen hadden besloten om de bloeiende heide op te zoeken en derhalve togen we naar het Leersumse veld.

Ze hadden zin in een stevige wandeling en ik wilde mijn eigen gang gaan. Zo in het open veld vond ik dat prettig. Daar had ik goed overzicht en niet het idee dat achter elke boom een potentieel gevaar zou schuilen in de gedaante van een mens. Dieren waren doorgaans banger voor mij dan ik voor hen, maar elke einzelganger in het bos, zorgde ervoor dat ik op mijn qui vive was en de driepoot in een stevige greep hield. ‘Regeren is vooruit zien’ zei mijn moeder altijd.

Halverwege het veld zeiden we elkaar gedag. Daar waar ik de runderen zag grazen en mijn zussen een omtrekkende beweging om het drooggevallen ven wilden maken. In het midden van niets was het heerlijk toeven. Vlak voor mij een koe , die zich losgemaakt had van de kudde en verderop plukjes tegen de bosrand. Prachtige tinten groen in allerlei schakeringen, wuivend helmgras, zanderige drooggevallen bodem. De bomen deden aardig mee, in afwisselend licht en donker. Aan de linkerkant zaten twee mensen op een bank, dat gaf ook een veilig gevoel en aan de overkant zag ik de fluoriserende Jack in the back van zus om haar middel geknoopt. Het was er stil. Niet de stilte van de nacht, maar de stilte van onbereikbaar voor welk verkeer dan ook, tot een helikopter met veel vertoon de hemel open scheurde. Achter me stonden drie boleten bij elkaar te schuilen, alsof ze doorhadden dat het nog geen herfst was, in de verte klonk een waarschuwend geloei.

Geen moeilijke taak om diepte te houden met deze mooie vlakverdeling en heerlijk om te kunnen kriewelen. En plein air schilderen is het leukste dat er is. Altijd weer een wonder in zo’n kort tijdsbestek. Na een stief half uur en hard doorwerken kon ik uitgerust aan de terugweg beginnen. Daar zag ik de zussen met twee runderen in hun kielzog, die door het opjagen als terreinwachters fungeerden. Zus had nog geen echte hei gezien, wel hier en daar een pluk, dus gingen ze op zoek naar een paarse deken, terwijl ik voortstruinde in het vogelbroedgebied, waar je nu weer in mocht, omdat het broedseizoen voorbij was. Geelgors zag ik en de kleine plevieren, vinken en mezen. Het speet me meer dan anders dat ik het fototoestel vergeten was mee te nemen. De Iphone nam onnavolgbare donkere foto’s. Bovendien waren de vogels sneller dan mijn reactievermogen.

 

Halverwege ontmoette ik de zussen opnieuw en zagen we het moslaantje waar we al eens eerder doorheen waren gestruind. Het zachte groene tapijt strekte zich uitnodigend uit tussen de hoge sparren en was bezaaid met al dan niet lege sparrenappels. Het was het bos van de horizontalen en verticalen en nog altijd ontroerde de schoonheid ervan. Er volgde een pittige wandeling terug nu we waren afgedwaald door deze verlokking. Al met al hadden we meer gelopen dan gedacht en dat kwam voornamelijk door het laatste stuk terug. De zussen een goede zeven kilometer en ik zo’n drie kilometer minder.

Groen licht voor de bitterballenborrel en een heerlijk resultaat om op terug te kijken. Bij de volgende samengestelde loop, zussen lang en ik op eigen tempo aan de wandel, neem ik weer het schetsboek mee en de driepoot. Een uitstekende oplossing voor het compenseren van duurloop is zo’n tekensessie. Die houden we erin. Wel de lusten en niet de lasten.

Dierendag op de tuin met het verkeerde fototoestel. Bijna alle close-ups te wazig. Mijn ogen registreren zowiezo alles wazig, dan heb je een apparaat nodig, dat goed afgesteld de boel in de juiste proporties houdt. Maar niet als je niet eerst door brilleglazen +4,5 /- 2,5 heb zitten turen of alles klopt om goed voorbereid te zijn en het in de aanslag te houden voor bijzondere momenten. Dat laatste had ik verzuimd.

Atalanta op zoek

Atalanta fladderde om mijn hoofd op zoek naar haar snoepschotel met de aangevreten appeltjes, die al behoorlijk aan het moesen waren. Terwille van het komende bezoek had ik het op de punt van de bloembak gezet, een eindje uit de buurt van de tafel en de stoelen met het oog op de wespen, die er ook op af zouden komen. Ze zocht, draaide cirkeltjes, fladderde op en neer, vergiste zich, zat even op mijn handpalm en vloog daarna regelrecht naar de juiste plek. Ik kon haar bijna horen, terwijl ze het lekkers op haar lange roltong naar binnen likte. Zalige zoeternij.

Gevonden

De tafel was gedekt met een batik kleed met het witte antieke geborduurde kleedje erover. Schaduw werd net iets inniger, zonlicht net iets helderder in de weerkaatsing van dat wit.Zomerzotheid met al wat lekker was op tafel. Twee glazen op voet voor water, stokbrood, schaaltje met mandarijnen en snoeptomaten, rode pesto, kruidenkaas en yoghurt met mint. Er vloog iets in de oude wilg bij de vijver, ik hield mijn adem in. In een oogwenk had ik gezien dat het een bonte specht was, die had ik hier nog niet gezien. Vermoedelijk maakte hij een uitstapje vanuit Plantijns bomen naast het tuinencomplex.

Ik vond hem niet meer terug alhoewel ik op mijn allerzachtst, op de tenen sluipend door het gras, de wilgenrij naderde waarin hij daarna was gevlogen. In de verte zag ik een roodwit stipje op een fiets. Vriendinlief in aantocht.

We hadden elkaar al weer een tijd niet gezien. Het was heerlijk toeven in de wat verwilderde tuin met al die kleine brommers en fladderaars, vkleine winterkoning en boomklevers en gakkende ganze , al in formatie en een cirkelende ooievaar met gespreide vleugels tegen de witte wolken, frivool rondgestrooid in de strakblauwe lucht.

Hoornaar op de grote appel

De onderwerpen kabbelden zoals ze bij ons altijd doen, luchthartig, en diepgaand, in afwisselend tempo met de lekkere hapjes en later de rosé. In  het insectenvoerbakje vloog een enorme bruinrode wesp, misschien wel een hoornaar of een graafwesp, die niets te vrezen had en ook vergenoegd van de lekkernijen snoepte. Af en toe moest de rug even gestrekt door wat melde, perzikkruid  en moerasandoorn weg te trekken en hier en daar een verdwaalde brandnetel. Springbalsemien moest er later voor een deel aan geloven omdat ze de ingang versperde en wat wilgetakken, maar toen was ik alweer alleen aan het rommelen, terwijl de vriendschap het hart nog naverwarmde. Mooi mens met liefde voor al wat leeft. Het delen was goed voor hernieuwde energie, die de laatste weken toch wat teruggelopen was.

Nadat ik fiets en vriendin weer had uitgezwaaid tot een rood stipje, werd een bed onkruidvrij gemaakt met verve en veerde de geranium op toen de last van de neerbuigende wilgentakken haar schouders afviel, met in haar oksels de belofte tot een tweede bloei. Mus, een tikje verfomfaaid dus misschien nog vrij jong, kwam een kijkje nemen, wipte nieuwsgierig tussen de takken. De tweede vogel van vandaag die nieuw was in de levende have. Muis was al eerder tussen onze voeten vandaan geschoten. Met twee onkruidzakken voor de mesthoop op de vaalt en de resten van ons losbandig leven stapte ik op het parkeerterrein aan. Een koele bries en grijsschakeringen beloofden regen. Geen gegieter vandaag, slechts een zuiver genieten.

Met de droom belandde ik regelrecht in de Middeleeuwen. Ik wist wel waarom. ‘Het boek van Jongen’ van Catherine Gilbert Murdock schudt geschiedenis los, die ergens in een van de genen ligt opgeslagen. De middeleeuwse kerk was er niet zomaar en de ‘lift’ Onder de trap, die zich erin bevond, waarin ik kon ontsnappen aan de morrende meute beneden mij, was er een van een ophaalsysteem met kabel en werd handmatig opgetrokken. Wie zich aan de andere kant van de kabel bevond, vertelt de droom niet. In dromen kan alles en komt gewis en ongewis al snel tot een compromis. Het was ontzettend spannend, want ik waadde onder de lakens vandaan en wilde niet wakker worden. Nadat ik me van mijn Middeleeuwse zelf had ontdaan, was er sprake van een lichte verhoging.

Dat laatste kon ook veroorzaakt worden door de tekenbeet. Na het werken in de tuin eergisteren ontdekte ik in mijn lies, voor de tweede keer deze maand, de kleine wriemelende zwarte boosdoener. Sinds ik zomers gekleed door het struweel struin, ben ik een geliefd object. Met de zwarte kloffen heb ik daar geen last van, al is dat met die hitte geen match. In dit geval ga ik voor zekerheid en kies eieren voor mijn geld. Een teek is er altijd een teveel. Het plekje jeukt en op mijn onderarm was een vreemd rond plekje ‘ins blaue hinein’ ontstaan, een van de kenmerken. Even in de gaten houden.

Vooralsnog hou ik de verhitte gemoederen op mijn leven inde middeleeuwen deze twee dagen. Gisteren heb ik al research gedaan naar het stadje ’t Gein, een oord ter hoogte van het park Oudegein, waar ooit een nederzetting is geweest, een zogenaamd Kerspel en waar zich in de eeuwen daarna een kloosterorde had gevestigd. Die geschiedenis kenmerkt zich door onvoorspelbaar handelen, waarbij onrust en harmonie zich in de loop der eeuwen afwisselden. De levendige beschrijving van Jongen met zijn naar zwavel riekende meester op weg naar Rome was van een ongekende filmische beschrijving en daarmee de noodzakelijke aanvulling om er middenin te belandden. Een welhaast zintuigelijke beleving in de droom, met mijn halsbrekende toeren in de gammele houten ‘lift’.

Bron: Museum Warsenhoek: Het klooster Nazareth in Geyne.

De pest speelde mee en een heuse watersnood bij de geschiedenis van ’t Geyn en dat zou een mooie verbinding kunnen zijn met het bizarre heden. Uit de krant sisten vanmorgen de waarschuwingen veelvuldig omhoog. Ik denk aan de wijze uitspraken van vroeger: ‘Een kat in het nauw maakt rare sprongen’. De logica is zoek en de berichten tegenstrijdig. Daar hou je jezelf niet mee op de been.

Fameuze projecten

Er is afleiding. Een belletje van vriendinlief over haar beeldende vorming straks op de scholen. Ze is aan het voorbereiden en we sparren wat af, Er komen van allerhande materialen voorbij, acryl, aquarel, oliepastels, sits en vloeipapier. We bespreken de vorm en kleur, vlakverdeling, horizonnen, grootte van de doeken, papiersoorten. Het ene idee na het andere ontspringt spontaan. Als er iets wordt geopperd, breit de andere verder aan dit kamisooltje van kunst.  Zo vloeien de lessen uit onze denkbeelden samen, net als voorheen op school. Een van de beste methoden om bij jezelf de verwondering te wekken voor een bepaald thema is het stoeien met denkbeelden en ideeën met elkaar.  Het was ons sterke punt om van niets iets te maken en tot grote hoogte te verheffen.

Kunst met ziel en zaligheid.

 

De tuin lag met smart op mijn komst te wachten. Het leverkruid had zich ver doorgebogen om de phloxen te vertellen dat ze het niet langer hield. Te zwaar door de regenval en de harde wind van gisteren. Aan de andere kant belemmerde ze de doorgang over het pad. Het komkommerkruid lag hulpeloos gestrekt op het gras. De stut en zaligheid stond nog fier rechtop, maar de stelen waren langszij gevallen.

Overal groeiden grashalmen tussen, met dubbele snelheid leek het wel, alsof ze de droge periode in te halen hadden. Vogels zwegen onder de laaghangende lucht. Een enkeling er hoog boven had een aangenaam en onbekend geluid. Ik nam me voor het te onthouden, maar zodra ze uit het zicht was, was het geluid uit mijn geheugen gewist.

Onder het knippen van de wilgen om mijn uitzicht op de Groenekanse molen te bewaken, was ik ineens weer op het feest van een van de kinderen van een lieve vriendin. Aan de lange tafel zat op de houten kerkbank de Pater familias, opa van de kinderen. De trui in lichte kleuren losjes om de schouder, het breed lachende gezicht, een goed glas wijn en fraaie verhalen. Altijd en veel verhalen. Jaar in, jaar uit waren ze de school binnen gelopen om op gezette tijden de kinderen op te halen. Goedlachs, Brabantse bon ton, het leven genieten in alle facetten.

Het bericht vorige maand in mijn app schetste de rampspoed in een paar woorden en de keuze voor een zelf gekozen vertrek. Sinds die tijd dwaal ik op de verjaardagen van het verleden rond en sprokkel mijn momenten bij elkaar om het besef door te kunnen laten dringen dat al wat was, niet meer zou zijn. De liefdevolle hand op de rug van zijn vrouw, de zorg in zijn stem, de genietende blik als zij genoot en hij weer dubbel. Een nootje graaien uit het bakje, smullen van de tapas en de pasta, trotse blik op kind en kraai. Een bon vivant zoals het woord bedoeld is, iemand die het leven smaakt.

De wilg is bijna kaal als de realiteit me aanraakt. Dat het er nooit meer zal zijn, niet voor even, niet voor straks, niet voor later. Het beeld stokt achter al die andere beelden. Tegelijkertijd bedenk ik dat het oneindig veel moed en kracht kost om dit goede leven los te laten. Al die schatten van grote waarde vaarwel te zeggen en te gaan. Te durven zeggen het leven is goed zo, en zo wil ik het houden. Op het hoogtepunt, bij vol bewustzijn, een stap te durven nemen. Dan ben je uiteindelijk een held.

Met die gedachte stop ik de wilgentakken in vuilniszakken en het water gutst van me af. De telefoon is dood. De wereld staat een beetje stil, want alles wat voor leven stond, is een ander pad ingeslagen. Hoe vaak en hoeveel jaagt een gebeurtenis vragen door je hoofd. Hoe dichtbij kan iemand staan, die je slechts een paar keer per jaar tegenkomt. Het is de man zelf, het is de vrouw zelf, het zijn de kinderen en de kindskinderen. Het voelt familie en het verdriet is gelijk aan dat gevoel.

Het wilgengroen, nog vol van leven, schud ik uit in de groencontainer van de stort waar het uiteindelijk verdort. Compost voor Nieuw.

 

Het was bijna een brug te ver, maar met moed, beleid en aangepast tempo was het uitzicht al direct adembenemend in een daglicht dat de hele brug zilverwit deed oplichten. De kleine bomen bleken een uitkomst met deze ongenadige warmtebron die, zelfs op dit ochtenduur al, niet terugdeinsde voor een tandje extra.De lift was uitgerekend deze zondag buiten werking.

Aan het eind van de loop-en fietsbrug zaten de eerste Urbaners op hun meegebrachte krukken en was een van hen met verve(in beide opzichten)ruim aan het schetsen geslagen. Het stationsgebied was het plan en de keuze, oud of nieuw, was aan ons. De inschatting voor nog meer uitbundige zon en de kans op oud en nieuw was snel gemaakt. Met drieën togen we met een van de organisatoren mee naar beneden, waar de luchtbrug tussen de neoclassisitische NS-handelsgebouwen àan het Moreelse park een heerlijke plek in de schaduw bood en waar zowel oude (1895) als nieuwe objecten geschetst konden worden.

    

De luchtbrug had twee  grote en twee kleine cartouches. Aan weerskanten droeg een leeuw een schild in zijn hand en later ontdekte ik aan de voorkant twee allegorische reliëfs, gemaakt door de Belgische beeldhouwer Emil van den Bossche. Het linker reliëf liet Hercules zien met een leeuw en stier ter verbeelding van Kracht. Op het andere werd ‘Snelheid’ uitgebeeld door een vrouwenfiguur ‘op een door de lucht voortijlende wagen, bespannen met vogels’. Aan de achterzijde, waar wij tegenaan keken, bevatten de twee reliëfs strofen uit een lofdicht van Isaäc da Costa op de nieuwe tijd: De stoomlocomotieven uit 1840.

‘Zie langs zyn tweelingslyn dien fellen salamander!/Vuur sist uit zyn buik, die rammelt over d’aard./Hij voert bevolingen en legers in zyn staart./Metalen tenten die met bliksemende wielen/wat stand houdt, waar hij schreeuwt, verplettren en vernielen./ Hij runt, hy vliegt, hy rukt, verwaten en verwoed/afgronden in ’t gezicht en bergen tegemoet.’

‘Een nieuwe loopkring is voor heel deze aard begonnen!/Uit kool-en yzermyn ontsprongen haar de bronnen/van snelheid, macht, en licht./Een zelfde stoomkracht vaart/sleept heel ond menschdom voort en effent heel onze aard.’

 

In eerste instantie was die informatie voor later zorg. ‘Hoe krijg je zo’n moeilijke luchtbrug van dichtbij in het juiste perspectief op papier’ was de vraag voor de oude rot in het vak en daarmee kregen we een uitgebreide les over perspectivisch tekenen met zichtlijnen en verdwijnpunten, kruizen en nog eens kruizen, verkregen verhoudingen en nog meer boeiende details. Het was een authentieke tekenles voor ons, twee alpha’s pur sang, aan wiens brein de hogere wiskunde ten enenmale was ontsnapt. Ik probeerde het echt, maar het wilde er niet in. Gevoelsmens als ik ben teken ik indrukken, al dan niet bezijden de waarheid, want er valt wel eens een detail weg of het krijgt er een bij. Gaaf was het wel. Weer verbaasde het me hoe verschillend de stijlen waren en toch herkenbaar de onderwerpen. Onder het gekras van de pennen was er het keuvelen en kouten, het aanlopen van diverse mensen op zoek naar een nieuw onderwerp en een hereniging met vriendin die aanvankelijk boven op de traverse had getekend. Breien en kletsen zijn een. De gesprekken raakten aan persoonlijke ervaringen, over het ontdekken van je eigen stijl en de rust die daarmee in je tekeningen komt. Observeren is een vak apart en iedere keer schoten nieuwe details in het oog.

De vaart zat er lekker in en na drie tekeningen was het tijd om te verzamelen voor het fameuze gebouw De Inktpot, waar alle resultaten bewonderd konden worden, al dan niet verrijkt door het dorre blad op de grond. De wind blies af en toe een bladzijde om. Een  uitgebreide fotosessie en de stempeltjesregen volgde. Daarna namen we afscheid met de belofte elkaar weer te ontmoeten.

Terug over de te hoge brug, waar ook aan deze kant de lift defect was, hees ieder zich zwoegend omhoog, of was dat de moeder van mijn gedachte. In ieder geval vroeg het vier keer om een pauze. Daarna de tocht door de brandende hitte over een schaduwloze weg naar Kanaleneiland waar de Kleine Blauwe Prins stond te wachten op mijn komst en nog eenmaal een blik in een geheel ander perspectief.

Het was weer fijn er te zijn in de kracht van de pen.

 

 

Het was acht minuten voor zes in de ochtend, toen duif ontwaakte. Buiten begon het eindelijk wat lichter te worden. Echte zomerochtenden lagen achter ons. Met minieme regenval zou een ritje naar de tuin noodzakelijk zijn, maar er staan voor vandaag andere bezigheden op het programma.

Gisteren gingen we naar het nieuwe appartement van zus kijken en naar de resultaten van het werk van de jongens, die er met drilboor en sloophamers aan de slag waren geweest. Dwars door de puinhoop heen was te zien dat het straks een juweeltje van licht en ruimte zal zijn. Dit nieuwe huis gooit haar hele ziel en zaligheid open en roept al van ver. Park vlakbij en geen doorgaande autoweg onder het huis zijn de voordelen op het oude. Hier valt op het balkon te zitten en te luisteren naar het kwinkeleren van de vogels in de  bomen achter het huis.

Daarna, voor het eerst sinds jaren, mee naar de woonboulevard voor andere zus, die een wanddecoratie zocht, dat zou passen bij haar vernieuwde interieur. Hoe anders waren de winkels, dan in de jaren tachtig en negentig toen ik er kwam. Destijds moest er wel eens wat aangevuld moest worden, omdat in een gezin met vijf kinderen nou eenmaal niet alles een eeuwig leven had. Het meeste kwam  uit de kringloop waar ik werkte. De sport van het recyclen zat er al vroeg in. Bovendien leverden de tochten langs het grofvuil soms juweeltjes op. Met de kinderen op eigen benen begon het grote afbouwen en eerder weggeven of wegdoen dan nog kopen. Maar de drie zussen zijn allemaal binnen een paar jaar naar een nieuw appartement verhuisd en dan is er ruimte voor een ommezwaai naar bijvoorbeeld een nieuwe stijl. Er overheerste in de vijf winkels waar we ideeën wilden opdoen vooral de luxe. Zelfs een grote karpervijver ontbrak niet bij een van hen.

De kleuren moesten matchen. Sienna was een voorwaarde en een vleug van blauw voor een nog lege muur. Wanddecoraties waren er te kust en te keur. Het was wandelen op een andere planeet, als je normaliter nooit bezig bent met dergelijke tijdsbesteding. Overal personeel in overvloed dat knikkend te kennen gaf dat je gezien werd. ‘Alice in wonderland’. Zo voelde het. Zuslief vond twee dingen waar ze weg van was en we konden het zo mee nemen. Als een volleerde pakjesdrager slingerde ze de doos op haar hoofd en wandelde de winkel uit, zus twee kwam erachter aan met een onhandig formaat om te zeulen en ik werd gespaard. De hitte sloeg loom neer. Opgewekt om iets wat het ei van Columbus leek, gingen we het vieren bij een nieuw restaurant aan het fort. Bij de brug ernaar toe was het een drukte van belang. Daar werd gezwommen in de Vaartsche Rijn en dromde jeugd om elkaar heen. Lichtzinnigheid vermengde zich met het opspattende water bij het duiken van de ophaalbrug.

Het restaurant was dicht, het uitzicht prachtig, een volmaakte stilte op het lege terras tussen de waterpartijen met leliebladeren. Bij de volgende stek hadden we meer succes. We konden ter plekke reserveren en aanschuiven. Aan de overkant van de sloot liepen kuddes paarden in de weilanden. Geen autoweg te horen, slechts gakkende ganzen op hun vlucht en het plonzen van de vissen in het water.

 

Langzaam zakte de boulevard uit mijn systeem. Bij thuiskomst appte zus dat manlief moest wennen aan het een en de ander niet het juiste blauw was. Op het oog iets aanschaffen is moeilijk, maar geen nood. Hun huis ademt harmonie. Alles sal reg kom.

15 augustus is een dag waaraan je zo maar voorbij kan lopen of misschien is het wel extra in je gedachte omdat je weet dat vriendin hier ergens jarig is. Voor anderen is het een Nationale Herdenkingsdag en dit jaar is het heel bijzonder, want vandaag herdenkt men dat Japan capituleerde op 15 augustus 1945. Precies 75 jaar geleden kwam er een eind aan de Japanse bezetting van Nederlands-Indië. Afgelopen donderdag zat er bij de krant een speciale bijlage met verhalen en foto’s uit die tijd. In een column van Linda Huijsmans staat het verhaal van de zanger Blaudzun, ofwel Johannes Sigmond.

Zijn naam was me bekend, maar zijn repertoire eigenlijk niet. Johannes zijn opa zat in een werkkamp in Japan en zijn Oma in een Jappenkamp in Indonesië. Met zijn oma ging hij, toen ze negentig werd, naar Auschwitz en tijdens de reis begon ze ineens over haar kampverleden te praten. De vreselijkste feiten kwamen boven tafel. Wat restte bleek de haat voor alles wat met Japan te maken had, pas heel veel jaren later kon ze een Japans echtpaar uit de kerk een hand geven. Johannes merkte daarbij op: ‘Je kunt wel bevrijd zijn uit een kamp, maar zolang je blijft haten ben je niet echt vrij.’

Ooit schreef hij de nachtmerrie van Peter en de wolf uit het hoofd van zijn zoontje, door de volgende tekst:

They won’t eat us
They won’t beat us
Though the noises on the stairs
Will come and go

Leave a light on
Close the gates of hell

Tonight
The wolf’s behind the glass
Sleep tight
Lay your head to rest

White lights grow
Hey hey
Like the shadows on your wall
Hey hey
You don’t have to be
Afraid
Soon will be the break of day
Window’s closed

Tonight
The wolf’s behind the glass
Sleep tight
Lay your weary head to rest
Tonight
The wolf’s behind the glass

In 2016 besloot hij als Blaudzun tijdens de Nationale Herdenking dit lied te zingen omdat ‘er in ieder mens een klein kind met angstdromen zit’, beschrijft hij in een taal zo prachtig dat het rechtstreeks roert. Het lied zelf is van een breekbaarheid en zegt precies dat wat ieder mens die angst kent of een dergelijke nachtmerrie heeft meegemaakt zal voelen. Bestrijdt het monster door het in de ogen te zien en raak bevrijd door je te ontdoen van zijn wapens. De angst en de haat.

 

Het is een gegeven. Mensen die die gruwelijkheden hebben meegemaakt en er niet over praten. ‘Als je het niet noemt, is het er niet’ is hun credo. Maar ze worden verteerd door wrok en angst. Diep weggestoken vreet het zich een weg door de ziel of trekt het een muur op van kilte. Een discrepantie omdat het de vrijheid die we nastreven, belemmert en er nauwelijks aan te ontkomen valt. Dat het mogelijk is, blijkt uit het verhaal van de oma van Blaudzun, met zijn lied als schot in de roos, om een trauma te helpen verwerken.

 

Toen bij mij in de groep twee zusjes vanuit hun raam van heel nabij hadden gezien hoe een man werd doodgeschoten, konden ze er niet in de kring over praten. Ze wilden er wel een tekening over maken. Door letterlijk ‘handen en voeten ‘ te geven aan de beelden, die te gruwelijk waren, vonden ze de woorden om kwijt te kunnen wat als een koude angst om hun hart lag.

 

Dat de zoon van Blaudzun nachtmerries kreeg van Peter en de wolf is ook een gegeven om over na te denken. Hoe vaak ik het verhaal niet heb verteld, omdat het zo heerlijk was met de muziek erbij. Maar misschien is dát de indringende factor. Juist de muziek versterkt het gevoel, van het vreugdevolle, van de zorgeloosheid, maar ook van de dreiging en de angst.

Dit lied van de wolf achter glas versterkt het verlangen naar die bevrijding. Het zorgt ervoor dat alles wat lelijk is, achterblijft en dat er ruimte komt voor nieuw. Waarachtige vrijheid.

 

 

Als een zonnetje zoefde De Blauwe Prins weer over het asfalt. Stempel in zijn paspoort en de weg vrij voor nieuwe ontdekkingen. Dat was de eerste actie na een verkwikkende nachtrust en na de blik op het balkon. Overal had donder geslagen en bliksem geschicht, was er regen in overvloed naar beneden gekomen, behalve hier. Dat betekende eerstelijnszorg voor de tuin. Geen gieter was er de afgelopen twee dagen ingegaan, omdat ik dacht, wist, rekende op die verlossing. Niets bleek bewaarheid geworden en derhalve ervoer ik de soepelheid ná de keuring, de opgeschoonde airco en de zomercheck nu aan den lijve.

Stoffen muilen aan de voet ontdekten in een mum van tijd bij het lopen van de parkeerplaats naar de tuin, naast een nog dampende sloot, dat het pad welhaast natter was dan de sloot zelf. Nou ja, bij wijze van spreken. Ik dacht aan dauw, maar in de tuin bleek alras dat er zowaar regen was gevallen. Plaatselijke buien die extreem plaatselijk konden zijn.

Grote droppels in het alchemillablad bevestigden de veronderstelling. Het was tien over acht, er hoefde geen gieter meer in. Droge stoffen oude schoenen in de tas en zus op doek mee om thuis verder te kunnen, Rembrandt-aquarelverf erbij voor het weekend. Regeren is vooruitzien. Dag lieve tuin, dag atelier tot later. Terug wipte Haas naarstig voor me weg en bleef bont zandoogje kalm zitten. Wat zou je je druk maken.

Op dit vroege tijdstip had ik minder mensen in de winkel verwacht, maar het was een laveren pur sang, meer dan in de avonduren. Oudjes in beraad voor de groenten, de kaas, bij het brood: ‘ Doe mij maar…of nee toch liever…of nee, die eerste, die wordt het.’ Winkelpersoneel in de milde ochtendstemming toonde een en al bereidwilligheid en geduld. Het karretje laveerde verder, met de scanner on top was ik vrij snel de winkel weer uit.

Dagdromen nu de dag nog volop voor me lag. Krantje, croissantje en jus’d’orange vers van de pers in afwachting wat de tijd brengen zou.

De dag ervoor was een groot succes geworden in de Cremertuin. Wat een heerlijke plek met haar grote picknicktafels, zand, trampoline, klimhutten en volkstuintjes van te behappen formaat. Alle kleinkinderen waren voor het eerst, denk ik, sinds coronaregels samen aan het spelen. Kleinzoon 1 had voetbalknie-pech. Er zit een MRI aan te komen, hij mag niet veel doen en dat is voor iemand die met de bal aan zijn voet geboren is, erg moeilijk. Zijn broer, kleinzoon 2 compenseerde door dubbele energie en de kleine dribbelaar van het drietal speelde zijn eigen verstoppertje in de boomhut. De jongste twee, kleindochter en kleinzoon genoten zichtbaar en zorgden ervoor dat het een vroege lunch werd. Tussendoor volgde nog een foto van het stel met de zelfontspanner van dochter. Garantie voor hilariteit en derhalve, lachende gezichten. Ik wandelde in de schaduw terug naar de leenauto, die ik bij dochterlief in de straat had gezet.

Het leverde bezorgde blikken op. ‘Zo’n end. In de schaduw blijven hoor.’ Kinderen worden moeders, als ze zelf kinderen hebben. Natuurlijk verlies ik tappelings ruim vocht, maar de beweging alleen al is bittere noodzaak als vereffening voor de passiviteit, waar deze vochtige warmte toe dwingt.

In de supermarkt kom ik een oude bekende van lang geleden tegen. ‘Wat zie je er goed uit’ kraait ie als een volleerde Meiland tussen de jam en het blikgehakt(ken Uw klassiekers). Zijn grote grijns bij deze woorden verzachtten elke eventuele onzekerheid en zorgde voor een opgewekte en veerkrachtige tred, ondanks de zware boodschappen.

Er is maar weinig voor nodig om een topdag te laten stralen, maar met deze onverwachte glans huppelde ze voor twee.

Vandaag krijgt De Kleine Blauwe Prins hopelijk een stempeltje voor goed gedrag in zijn garagepaspoort. Om hem er spic en span doorheen te loodsen, was er het voornemen om door de wasstraat te rijden. Ik reed langs het gebouw en durfde niet. In de buitendouches werden de bolides met een zilveren straal onder handen genomen, er werd gewassen, gepoetst, gewaxt en opgewreven met pluizige doeken, dat het een lieve lust was. Net alsof de temperatuur hier beduidend lager leek. Ik durfde niet. De wasstraat, zoeen waar je je willoos en stuurloos moet laten leiden door de rails waar je op staat, was de nachtmerrie. Een keer heb ik me laten verleiden tot die overlevering en bij iedere nieuwe handeling sloeg de paniek toe.

Ik reed er naar toe, observeerde én reed door. Regelrecht naar mijn vertrouwde washok bij de pomp vlakbij, waar ik de zaken volledig in de hand kon houden. Eerst het interieur aanpakken en daarna de glans en de glorie.

Binnen de kortste keren dat de brede stofzuigerslang alles naar binnen zoog, wat hem voor de snoet kwam, liep ik in waterstralen leeg als een ballonnetje. En ik had nog wel gewacht tot de namiddag. Het was ondoenlijk, maar het werk moest voort. Een kwartier later en twee kilo lichter reed ik De Kleine Blauwe naar de topping. Rise and shine, geen centje pijn, maar mijn fond de teint lag in glinsterende dikke druppels op het gezicht net als de rest van de minieme maquillage. Voldaan maar brak wist ik nog een boodschap te doen en de bank thuis te bereiken. Het had voeten in de aarde gehad, maar het was de moeite waard. Morgen kon ik in de vroege ochtend met een gerust hart Prins ter keuring aanbieden.

Peinzend bedacht ik me dat er een wasstraat naar Amerikaans model moest komen, waar men ‘Klaar terwijl U wacht’ een aantal poetsfanaten de honneurs waar liet nemen. waarna de oude getrouwe, tot in de puntjes gewassen en gestreken, zijn weg kon vervolgen. Ze zijn er wel, die poetsers, maar beslist niet voor ‘een heitje voor karweitje’.

Met de wasbeurt vallen de kleine gebruikskrasjes en butsen meer op, maar de glans wint het. Prinselijk staat hij te wachten op het parkeerterrein. Van de juffrouw van de garage mocht ik zo’n twoseater ter vervanging meenemen, maar ik wilde niet als een sardientje opgesloten zitten in dat kleine conserveblik.

Na de escapades van gisteren overmande de slaap en de bank spreidde haar vleugels gewillig. Nestel je maar. Alles wat aan programma werd uitgezonden, gleed voorbij zonder notie. In de nachtelijke uren zorgde de ventilator voor de eerste overbrugging van kookpunt naar koelte en halverwege de nacht, toen de natuur het zelf weer kon, mocht ze uit, maar was ik klaar wakker.

Geen nood met het overvolle vroege ochtendprogramma. De Kleine Blauwe stallen op een prépensioenentijdstip en daarna naar de Cremertuin, de volkstuin van dochterlief, waar alle kinderen met kinderen zich zouden verzamelen voor de lunch. Het is tijd om de zomer te vieren, met bramentoeten en tomaten, met bonen en radijzen en hier en daar een kropje sla. Daarna een verkwikkende regenbui graag, als ik met De Kleine weg zal spurten bij de garage met die denkbeeldige kroon op het dak, een Prins waardig en zeker De Blauwe.

 

Al met al is het een roerig jaar. De onwetendheid, het larderen van meningen, al dan niet doordacht, wonderlijke besluiten vanuit de hele wereld, stuwen mijn gedachten op tot ze stollen in het zoeken naar het kleine geluk. Kleinzonen in de tuin, de middelste verguld met een plantenpotje vol fonkelende zwarte bramen en zijn bruine kijkers al net zo sprankelend, door het vooruitzicht op zelfgemaakte jam. De vlierbessen zijn niet klaar voor een match, dus we zoeken door, tot hij zeker een halve pot bij elkaar heeft gesprokkeld.

 

De kleinste boef struint met zijn  ondeugende kijkers de tuin af en verlegt grenzen door bij de achterbuuf binnen te lopen. Op zijn gekrakeel, als hij met ietwat te harde hand door zijn oudere broer wordt teruggeduwd naar mijn territorium, komt de oude kijken. Onverstoorbaar blijf ik water putten, want eer de hitte helemaal losbarst, moet het klaar zijn. De jongste helpt nu mee gieteren. Er zijn stoere spierballen voor nodig. We doen ieder de helft van de bedden en zijn met een uurtje klaar. De beloning is Italiaans ijs na een tien minuten rijden.

Afscheid nemen en naar huis. Lome warmte zorgt voor de compensatie van het slaaptekort van de afgelopen dagen. De brommende ventilator zet mijn denken op stil en al snel ben ik vertrokken naar verlichtende oorden. Ik droom er een kinderlijke wereld bijeen, waar niets de lading heeft van het nu, maar waar het onbevangen is en open. Verkwikkend zo’n kleine bijslaap. Een douche versterkt extra en op mijn paasbest reis ik af naar het dorp aan de Linge, waar vriendin woont aan het eind van de wereld en we haar tuin induiken om eerst zaden te verzamelen die er ruimschoots te vinden zijn. Stokrozen, goudsbloemen, lathyrus, papaver staan welwillend hun rijk gevulde zaaddozen af in een belofte op een volle bloementuin voor het volgend seizoen.

Er hangt onweer in de lucht en onderweg rijd ik door een kleine wolkbreuk, maar ben er ook zo uit. We zitten aan de tafel voor de kas en kijken uit over het land, spotten een valk die af en aan vliegt om het jong te voeden, registreren prachtige mammatuswolken die rozerood kleuren, welvende rondingen verzoeten de sfeer en met water, wijn en knabbeltjes komt er veel langs van alles. Boeken, actualiteit, kinderen, kunst, gemeenschappelijke vrienden. Het feit dat we niet kunnen knuffelen, belemmert als niet tevoren. Vriendin en vriendlief en ik zijn van het fysieke contact maken en onderstrepen de behoefte met genegenheid en liefde. Ze klinken door in ieder woord.

De grote viervoeter eist zijn aai kwispelstaartend op, legt zijn grote kop op schoot en bedelt aandacht. Ter compensatie van het gemis  spint hij goed garen en krijgt een overvloedig deel. Aan het eind wandelen we naar achteren voor een blik op het nieuwste werk in het atelier, de kracht van de monoprint, en even ben ik terug op school. Druk bezig, tijdens een workshop monoprint, met de kinderen en de oude wasmachinewringer uit voorbije dagen, waar print na print vanaf rolde terwijl ze hengelden aan de slinger. De opgetogen gezichten na ieder resultaat dat onder de rollers vandaan kwam, met de verbazing over een, in hun ogen, toevalligheid die kunst werd.

Met de belofte van ‘gauw nog eens’ maakt de kleine blauwe kilometers en komt het besef dat deze bijzondere avond alleen opgeslagen is in geheugenfoto’s en het woord. Goede wijn behoeft geen krans.

Vanmorgen vroeg om vijf uur was ik met een druk op de knop in het prachtige Noorwegen, dat ik alleen maar op deze manier uit documentaires ken. Het was puur toeval omdat op FaceBook Sergio en Axel langsschoven met hun docu: ‘Van de kaart‘.

Op alle fronten een juiste benaming, als wereldkaart, als menukaart en als ansichtkaart met groeten uit Noorwegen. Ergens sluimert een stil verlangen. Als ik nog eens op reis ga, en de behoefte is er totaal niet, dan wil ik alleen nog maar naar dit soort landen. Waar de ongekende schoonheid een mantel draagt van onbestendig weer en zonne-uren tot het minieme beperkt zijn. Zeker in deze dagen van tropenhitte hier. Wij zijn echte Noorderlingen en kunnen niet uit de voeten met het sub/tropische klimaat, waar de huizen met hun grote vensterpartijen roepen: ‘Kook mij, kook mij.’

https://www.npostart.nl/sergio-axel-van-de-kaart/06-08-2020/VPWON_1316724

Sergio is een beroemde Belgische Chefkok, die nooit iets anders gedaan heeft dan zichzelf aan het werk houden in de branch en nu, in dit programma, de wereld over reist vergezeld door Axel, om culinaire oorspronkelijke ingrediënten de zijne te maken. ik vertoef met hen in een onderwaterrestaurant en proef de geur van het bos, waarvan de soep gemaakt is. Er is een ontmoeting met een zeewieren expert, die ze ter plekke ook zelf gaan verzamelen. Ze gaan voor wilde zalm vissen in de rivier en krijgen een staaltje filosofie over de schoonheid van de eenvoud van het leven en Sergio plukt paddestoelen waarvan achteraf blijkt dat er ook giftige tussen zitten. Dat horen ze van een paddestoelenvrouw waar ze in de achtertuin logeren en die eigenlijk alleen maar de betrouwbare cantharellen plukt, al zijn er gifitge soortgenoten die er bedriegelijk veel op lijken. Als klap op de vuurpijl gaan ze duiken naar de eeuwenoude schelp ‘de Noordkromp’, St Jakobsschelpen en Coquilles , die door Sergio bereid worden à la Haute cuisine met behulp van de andere verzamelde ingrediënten. De ontroering bestaat uit het zwijgende ondergaan van alles aan schoonheid, wat hij heeft laten liggen in zijn leven, dat tot dan toe alleen uit werken, werken, en werken bestond. Het contrast met de natuurmensen die ze tegenkomen is groot.

Heerlijk wakker worden terwijl de koele ochtendbries nachtelijke dromen verdreef.  Jawel, vannacht gewoon geslapen. De wijze kwam erin langs. Hij moest naar een voorstelling, maar ik hield hem nog even tegen. De aanleiding was vast en zeker het antwoord dat ik hem op zijn mail had gestuurd een paar dagen terug. Altijd weer feest om zijn beleving in het verre Hongarije te ontvangen. De zorg te horen om wat hij operette-artiesten noemt, die onze wereld besturen en zijn ervaringen met een szájmaszk, het mondkapje, in een overvolle bus richting Szigetvár na drie maanden zelfisolatie.

 

Alle deuren zitten weer dicht, de ventilatoren zijn uit, de rust is weergekeerd. De zorg om de binnentemperatuur brengt een bepaalde onrust. Om zeven uur de krant al, straks eerst naar de tuin om met gieters slootwater te zeulen, zo’n stuk of vijftien en dan is het klaar. Gisteren was zelfs lopen al inspanning te veel. Mocht nog wel de oude boomgaard en de dierenweide, de plek waar vroeger de stad ’t Geyn heeft gestaan, aanschouwen. Sfeer proeven en merken dat in die lome warmte het juist lijkt alsof de tijd heeft stilgestaan.

 

Een kleine big van het hangbuikzwijn kwam als enige knorrend op me af. Poes, kalkoen en pauw liepen gemoedelijk naast elkaar en de pinken hadden het te warm. Door het park met haar oude bomen en nieuw aangelegde speelplekken terug belandde ik midden in de bloemen-en pluktuin.

Het is te warm om te plukken. De bloemen zouden zielige verlepte bosjes zijn bij thuiskomst. Thuis maak ik in plaats van een salade met Oost-Indische kers er nu een met courgette, paprika, citroen, peper en zout. ‘Fris en zomer in de mond maakt het hart gezond’ in variatie op een thema.