Overpeinzingen

It takes two to Tango

Eergisteren kwamen we op het spoor van de podcast Docs onder eindredactie van NTR en van de VPRO. In aflevering 104 krijgt de programmamaker Pam van de Veen de luchtpostbrieven van haar moeder aan haar varende vader in handen als het huis van haar overleden moeder wordt uitgeruimd. Ze maakt er een podcast over onder de titel: ‘Wat weet je eigenlijk van mij’.

Op de eerste plaats was de herinnering aan de blauwe luchtpostbrieven al een aha-erlebnis. Van vriendinnetjes die in de kibboets in Israel aan de slag waren gegaan kreeg ik wel eens zo’n exotische brief. Dundruk en vol gepend met verlangens en dromen die een mens overvallen konden in het buitenland in die dagen, toen de wereld zich nog niet had ontsloten. Via radio en drie netten op de televisie sijpelde het buitenland mondjesmaat binnen. Met mijn ouders mee hadden we al vijf landen bezocht in de vakanties. Duitsland, Oostenrijk, Frankrijk, Luxemburg en Spanje waren niet langer voorstellingsloze woorden. Daar opgedane vakantie-vriendschap werd ook vaak een uitwisseling via luchtpost, Ute uit Schleiden, der Franz uit Villach. Luchtpost zong de taal van avontuur en romantiek.

In de brieven van haar moeder aan haar varende vader wordt de ontwikkeling duidelijk van een vrouw in het keurslijf van de mentaliteit uit de jaren vijftig, waar het gezin als de hoeksteen van de samenleving gold, getrouwde vrouwen hielden op met werken, de man was nodig bij gemeentelijke beslissingen, enzovoort. Ze groeide uit tot een vrijgevochten linkse vrouw die tenslotte koos voor haar eigen persoonlijkheid en daar op geheel eigen wijze invulling aan gaf.

Feesten en partijen in de jaren ‘70

Het zijn op het laatst de roerige jaren zeventig, waarin wij zelf ook een huishouden voerden. Dat wil zeggen, het huishouden was het minst belangrijk. Beiden deden we te hooi en te gras wat nodig was. Werk, vrienden, studie en kennis verzamelen had de hoogste prioriteit. We werden overspoeld door herkenning, vooral in de vriendenkring om ons heen, waar we hetzelfde zagen gebeuren. Vrouwen die zich onder het juk van de hiërarchie uitvochten en steeds vaker de barricaden op gingen om hun recht te halen. Aan alles, wat mijn moeder met de paplepel had ingegoten gekregen en dat als de geldende norm werd gezien, werd uitvoerig getornd. Er kwamen vrouwenpraatgroepen, vrouwencafe’s, ze veroverden een plek in de plaatselijke en later landelijke politiek, er kwamen Dolle Mina’s, er waren acties als ‘Baas in eigen buik’.

Temidden van al dat tumult werden tijdens feestjes en partijen felle discussies gevoerd over rechten en plichten, heilige huisjes omgeschopt en er kwam nieuw en modern zicht op hoe een samenleven zou kunnen zijn. In Leiden woonden we destijds samen en vonden ons zelf geëmancipeerd in de juiste zin van het woord. Er was ruimte voor beiden om je te ontwikkelen, om je eigen ideeën te ventileren, een wereld van boeken en gesprek.

Als Pam aan haar vader vraagt, hoe hij het proces van de ontwikkeling van haar moeder had beleefd, vertelt hij dat zij degene was die veranderde, waardoor er ruimte kwam voor een nieuwe liefde in haar leven. Op afstand zie ik hoe hij vasthoudt aan de meer traditionele waarden en niet meegroeit met de tijdsgeest. Door de grote afwezigheid van hem, varend op de grote vaart in combinatie met een vrouw thuis die doodging van verveling in een huishouden waaruit elke uitdaging verdwenen was en die naarstig op zoek ging naar zichzelf, kon het bijna niet anders dan dat ze elkaar zouden verliezen. ‘It takes two to Tango’.

3 gedachten over “It takes two to Tango

Reacties zijn gesloten.