Uncategorized

Om te koesteren

Gisteren las ik in een oude zaterdageditie van Trouw opnieuw een fantastische recensie van Janita Monna voor het gedicht Waddeneiland van Ida Gerhardt. Ida als vroege klimaatdichter, avant la lettre in het rijtje dichters van nu: Joke van Leeuwen, Bart Moeyaert, Charlotte van den Broeck, Tsead Bruinja en  Ilja leonard Pfeijffer. ‘Deze dichters komen in opstand tegen de vernieetiging van de aarde’ schrijft ze. In het manifest dat ze uitgaven, stond: ‘We zijn lyrisch over de natuur en ziedend over de destructie.’ Janita vraagt zich af of Ida het manifest ondertekend zou hebben.

IMG_1305

Ze was een natuurbeschermster. Ida Gerhardt kende ik van naam in de jaren tachtig, maar vreemd genoeg heb ik nauwelijks wat van haar gedichten gelezen. Het was destijds een leven vol gedichten, waar Vasalis altijd hoog aan de lijst is blijven prijken. Natuur leerde ik in die dagen mondjesmaat kennen om met die kennis  later uitgebreid er in te kunnen duiken, toen moederschap niet langer haar oog hoefde te laten vallen op kind. Met de eigen tuin kwam het leerproces dat de liefde voor de natuur voeding gaf. In mijn gedichten is ze terloops aanwezig en spreken woorden existentiële zaken, dood, liefde, verlangen, eeuwigheid als herinnering voor voorbije zaken. In de Mijmeringen is natuur vrijelijk aanwezig en pakt uit. Wat wonderlijk dat de zaken gescheiden blijven in de vorm.

https://www.klimaatdichters.org/

Ik kende de klimaatdichters als groep niet. Iedereen die natuur een warm hart toedraagt en mee wil helpen om vernietiging te voorkomen kan instappen met poëzie, proza, theater en andere initiatieven. Hun website is inspirerend en een stimulans om schoonheid te vangen. Daar valt ook het hele manifest te lezen. De missie is ‘Het herstel van de planeet’ middels de kracht van een wereldwijde kunstenaarsgemeenschap. Het zal in ieder geval bewust maken van het feit dat we zelf veel in de hand hebben. Hier in de buurt zijn deze week achter elkaar drie achtertuinen met stenen gevuld. Grote betonnen leegte met een enkele bloembak erop. Het staat haaks op de volkstuin, waar het een lieve lust is aan hommels, bijen, vlinders, aan woelmuis en haas, aan vogels te kust en te keur, aan pronkende bloemen in uitbundige kleuren. Het is niet moeilijk om te schrijven over zoveel schoonheid en kracht.

IMG-1257

Nu de eerste bloei is geweest en met het opruimen van de bruingeworden delen de plant opnieuw haar jonge scheuten geeft, opleeft onder warme aandacht, toont ze haar veerkracht, wat garant staat voor succes. Elke minieme kleine stap in de goede richting is er een en vele stappen zullen net zoals vele woorden in die richting, bergen verzetten. Deze kracht verdient het om beschermd te worden met woord en daad.

Het begint al jong, bij de eerste kiem van kind en bloem, liefde doorgegeven door met recht de vruchten te plukken, gratis en voor niets, de hele dag door. Zelfs de kleine stadstuin met tegels en hier en daar een enkele struik onder de wapperende was. Of zoals bij mijn moeder de forsythia en die ene perenboom, in de lente de bloeiende papavers en de akelei. Een tegel eruit is voldoende voor een geveltuin, een blauwe regen of clematis, een stokroos of geranium.

‘De Akelei’ is door Ida Gerhardt in woorden gevat naar aanleiding van een aquarel van Albrecht Dürer en wordt hier voorgelezen door Piet de winter. Het is de herinnering aan mijn moeder die de akelei haar kracht geeft, met haar prachtige kleuren en dansende bellen. Ze is om te koesteren.

 

 

3 gedachten over “Om te koesteren

  1. Het jammere is dat kinderen met/in die tegeltuinen opgroeien. Ze leren van de AH over moestuintjes terwijl de eigen tuin zoveel mogelijkheden biedt. En volgens mij begint daar het bewustzijn dat iets groeit en dat dat tijd en aandacht nodig heeft en insecten etc. Onze kinderen gingen ook anders eten toen ze spinazie uit de eigen tuin kregen en eindelijk hun eigen tomaat mochten plukken.

    Like

    1. Ja, dat zag ik op school ook regelmatig terug. Gelukkig is er ook een tegenhang, zoals de gezinnen van de dochters en zoon, die heel bewust met de natuur opgroeien, eigen moestuin etc. De kleinkinderen genieten en eten (bijna)alles. ❤

      Geliked door 1 persoon

Reacties zijn gesloten.