Uncategorized

Pas op de plaats

Vandaag appte een vriendin. Ze was doodmoe, uitgeput, over alle grenzen. Had net een enerverende periode van zorg achter de rug en nu waren de kaarten geschud en een en ander weer goed geregeld. Dan zit je thuis en ontmoet ineens je uitgeputte zelf. Wat heerlijk voor haar, dacht ik, dan kan ze weer eens helemaal aan zichzelf toe komen en haar krachten bundelen. Mijn moeder noemde dat ‘Pas op de plaats’. Even stilhouden, energie verzamelen en door. Je reinste Zen.

Vermaledijde vermoeidheid of helende rustperiode. Dat laatste denk ik. We zijn voortdurend in het leven aan het balanceren. Dat is wat anders dan compenseren. Daarbij moet je iets inhalen en dat is een ratrace tegen de klok. Bij het eerste kan de energie even volledig bij jezelf liggen. Het werkt bevrijdend.

Zondag kwam ik langs het beeld ‘Rond’ van Armando bij slot Zeist. De cirkel is het symbool van het leven. Doorgaans is het zware en donkerte van zijn beelden zo opvallend in mijn beleving. Ik bewonder ze, om de robuustheid en de durf, om het ten toon spreiden van die schaduwkanten van het leven, dood en verderf. Alsof ongecontroleerde moeheid en emotie in volle glorie getoond mag worden. Het is mijn eigen perceptie. Niet meer dan dat. Beelden en schilderijen van Armando doen dat met mij. Roepen mijn verdriet op, mijn zwaarte van het leven, met als uitlaatklep de pure bewondering. Dat is wat kunst vermag.

armando

Er is geen grotere discrepantie dan dat van de schaduwkant en de schoonheid in de kunst. Verdriet heeft de neiging om in een hoek te kruipen of in dramatische vormen, handen wringend, verdrinkend in het eigen leed, naar buiten te kruipen, maar hier is het omgezet in kracht en daad.  Zelden is er balans in het uiten van die gevoelens, maar als ik naar de beelden en de schilderijen van Armando kijk, daalt er een welkome rust over me heen. Hier hangen en staan mijn donkere diepten, onpeilbaar, maar onmiskenbaar een deel van mezelf. Daar zit verdriet bij en angst, onzekerheid en bovenmaatse inspanning om de zaken op orde te houden. Hier staat het heilige moeten, waar ik me nu zo aan het ontworstelen ben. Wat een zegen voor de mensheid dat we in de nadagen van het bestaan eindelijk bij onszelf mogen komen, te mogen mijmeren in een tijdloze ruimte, de stilte die neerdaalt en meer dan dat wordt.

composthoop

Als ik nu in de tuin bezig ben en me een doel stel, bijvoorbeeld de compostberg aanpakken, dan is het een mooi en gekaderd, prettig begrensd doel. Het wordt niet meer dan wat het is. Daar zit kalmte in. Energie opstuwen tot een hoogtepunt en weer neer laten dalen. Dat laatste vooral. Had het van betekenis kunnen zijn voor mijn voortvarende aanpak van vroeger, waarbij ik over alle grenzen heen, nog letterlijk meer hooi op de vork nam, zodat het compost mijn neus oog en oren uit kwam en ik daadwerkelijk overlopen werd. Destijds had ik er de rust niet voor gehad om het te horen.

Gisteren heb ik de berg, letterlijk en figuurlijk, voorlopig begrensd. Straks als de energie daar is, ga ik de berg slechten. Het leven leven, de beperkingen opheffen, de geest zuiveren en leeg maken. Vullen met zin en zon, met woord en gedachte, met gevoel in zeeën van tijd. Ziedaar het grote voordeel van het ontworsteld zijn aan het heilige moeten. Dat keerpunt. En juist omdat het een keerpunt is, is de impact vele malen groter. Deze wens is de vader of moeder van mijn gedachte voor eenieder. Pas op de plaats.

 

One thought on “Pas op de plaats

Comments are closed.