Uncategorized

Kunst (ont)moet

Het was weer een dag met glans, een zonnegloed, een gouden rand om de gebeurtenissen.

Te vroeg wakker geworden naar het begrip slaap. Dat was vervat in te weinig uren  en toch was ik meer wakker dan ooit. Zin in maar een ding. De belofte waarmaken. Voorlinden moest vandaag bezocht. De warmste dag van de week, zonnig, strakblauwe lucht, al het onderwijspersoneel dat eventueel vrij was niet in de musea maar in Amsterdam. Dit was een buitenkans dat benut kon worden. Zuslief geappt en het licht sprong op groen. Heenrijden, de auto dicht bij zetten, museum doorwandelen en weer terug. Goed voor de dagelijkse beweging en meer dan voldoende voor de voeding van de geest.

De tentoonstellingen, drie in totaal, allen nieuw, stelden niet teleur. Zoals tot nu toe nooit. We ontdekten al weer een voordeel ten aanzien van het bewonderen. Ga onder het lunchuur. De stroom bezoekers trok pas weer aan na twee uur aan en toen hadden we ons bezoek er grotendeels op zitten.

Bij het hyperrealistische beeld van Dawn van John DeAndrea ontspon zich spontaan een gesprek tussen een moeder en een dochter en mij. De dochter vond de vrouw, die daar in haar volle naaktheid levensecht zat te zijn heel erg eng. De griebels sidderden lijfelijk door haar heen. Nieuwsgierig keek ik naar haar lichaamstaal. Het gaf de verstilde vrouw die daar roerloos zat een mooie extra dimensie. De tegenstelling tussen echt en niet echt, leven en levenloos, realiteit en onwerkelijkheid vloeide er als een fluïdum om heen. De moeder, een broze vrouw met prachtig wit haar, een zachte craquelé huid en lichte ogen keek haar verbaasd aan. Ik was geamuseerd door de aanblik. De wat theatrale uitlating van de dochter, iet of wat aangedikt door de aanwezigheid van de moeder en haar verwonderde blik. Ik vertelde haar, dat ik het niet eng vond, maar fascinerend. De moeder viel me naarstig bij en onderstreepte met een voldaan knikje mijn mening. Het feit dat we daar met z’n drieën over aan het praten waren, de dochter de emotie kon tonen, het contact onderling, blikken die elkaar kruisten, overduidelijke taal van het lichaam en de roerloze vrouw, was precies waar de essentie van de kunst in tot uiting kwam. Het roert en maakt los in welk opzicht dan ook. Dat constateerden we tevreden en daarna gingen we onze eigen wegen weer.

voeten

De imperfectie van de handen en de voeten tegen de volmaaktheid van het gezicht en het figuur raakte me het meest. Het kunstwerk van Jeppe Hein erachter met zijn neonletters, die verkondigden wat we allemaal zouden moeten doen, afgezet tegen een aantal dingen die we moesten laten, was daardoor in een perfecte balans met deze roerloze tegenstrijdigheid. Het grote ‘Om niet’ zoals de regels van het gezonde leven zo krachtig verkondigen in het bestaan van alle dag in mijn positie, was de indringende factor. Duidelijk lichtte in het krachtige neon op wat het leven nog allemaal wél vermag. Troostrijk, een glas bijna vol…met een klein beetje ‘Niet’ eruit. Alles is betrekkelijk.

204

Er was te veel moois om op te noemen. Bovendien moet je er zijn, het voelen, de betekenis indrinken, het je eigen maken, verweven raken en dromen. Ten einde in de serene stilte van de installaties van Shilpa Gupta getroffen te worden door de diepgravende vragen, die ze stelt en onderstreept met een performance, die de ziel intens raakt. Door de eenvoud, door geluid, door de stilte, door de veelheid, door de perfecte imperfectie, door de titels, door het leven heen en hun verborgen identiteit. Haar ‘wheredoiendandyoubegin’ is een mooie zoektocht door het bewustzijn. Haar werk vergt tijd en bezinning. Elk onderdeel fascineert op eigen grond. De vragen, die gesteld worden, zijn oneindig en eindig tegelijk. Als ik de loop van de verdwijnende tekst onder het indringende ratelen te kort waarneem, weet ik dat ik hier te weinig tijd voor heb genomen. Genieten is tijdloos en zolang het duurt. Met een zucht laat ik die constatering weer gaan in de wetenschap dat ik er over twee weken weer zal zijn en dan elke gemiste kans kan uitvergroten tot in lengte der intentie van de makers.

Dat maakt kunst boeiend, de herhaling, het opnieuw beleven, de diepere laag aan mogen raken in een tweede zoektocht, zoals het lezen van een boek voor de tweede keer een andere lading aansnijdt. Het bewust zijn van wat het met jou doet. Het knopen van de losse eindjes. Mijn einde, jouw begin. Kunst (ont)moet.

One thought on “Kunst (ont)moet

Comments are closed.