Uncategorized

It takes two to tango

Ik lees de column van Roos Schlikker in het Parool van vandaag. Ze is een van mijn favoriete columnschrijvers. Ze haalt de essentie van de Japanse theeceremonie aan, wat ze een lofzang noemt op de essentiële ruimte. Het moment dat stil valt tussen twee handelingen door. Ze noemt het niet de stilte voor maar de stilte in de storm.

Paul van Ostaije(Meester van de essentiële ruimte)

Het is het geheimschrift van de kunstenaar, de onzichtbare werkelijkheid van de schrijver, de onlosmakelijke verbinding van de poëet. Het is de samenhang in het leven, de rode draad, de heilige en veelzeggende tussenruimte. Als je ogen eenmaal geopend zijn voor deze weidsheid achter de dingen, breekt er een onbegrensde wereld aan, die andere verbindingen mogelijk maakt.

Tijdens mijn schilderlessen bij Mieke Siemons en Koen Ebeling Koning was er veel aandacht voor die ruimte. Essentieel wordt het pas als je de kracht ervan kan en durft ervaren. In het handelen betekent dat, dat je de tijd er voor neemt en je bewust bent van de stilte, die valt tussen de vormen of de woorden in, die ontstaat tussen de ene en de andere handeling, de essentie van het stil vallen.

Japanse kamers

Ooit, in mijn dagdromen, droomde ik van een echte eigen theekamer, compleet met rijstpapieren wanden en tatami, Japans theestel en kennis van de rituelen. Ze was voor mij het onomstotelijke bewijs, dat mensen konden afdalen naar een dieper bewustzijn. De eerbiedige aandacht waarmee de theeceremonie plaats vond scheen me de ultieme bewustwording van het leven toe. Ik had de kennis opgedaan uit de Japanse films die ik graag keek en die filmdoekgroot en sfeervol aan mijn oog voorbij trokken. De afwezigheid van taal en het zo veelzeggende zwijgen verenigd met de bijbehorende blikken vormden de ultieme zuiverheid van een handeling. Het tere en ragfijne doorschijnende porselein in de fijne slanke handen van de theeschenkster, die een zorgzame beschermde koepel vormden, bezegelden de aandacht, de zorgvuldigheid, de bezinning en de schoonheid. Het is er nooit van gekomen.

Japanse theeceremonie

Het duurde een aantal jaren lang eer ik besefte dat ieder mens zijn eigen theekamer bezit en dat het de kunst van het leven is die uiteindelijk te vinden. Nee, het was niet pas na het hartfalen dat ik dat ontdekte. Het had zich al eerder aan mij geopenbaard in die wonderlijk stille momenten van Zijn. Ooit schreef Kloos:’Ik ben een God in het diepst van mijn gedachten’. Dat vond ik een opmerkelijke uitspraak over de maakbaarheid van de dingen, waar ik jaren over na heb kunnen denken. Ik vermoedde dat hij bedoelde dat hij zijn essentiële ruimte gevonden had en zich daarmee boven de werkelijkheid wist te verheffen in zijn sonnetten, maar ten einde door de rauwe werkelijkheid van het verlies van zijn geliefde, de rouw, teruggeworpen werd uit die euforie. Essentiële ruimte heeft niets met overwinnelijkheid en euforie te maken. Het is er en je bent er aan toe om het te ontvangen. In eigen tijd, in eigen uur.

Roos filtert ze uit als de momenten waar ze even lucht nodig heeft, los van al het andere. Lucht om pas op de plaats te maken, te mogen overpeinzen, letterlijk en figuurlijk ergens bij stil te kunnen staan.

Zicht op de rotonde

Mijn leven stond de afgelopen twee weken danig op haar strepen en smeekte me de signalen op te pikken. Dat was niet zo moeilijk, want haar pijnprikkels waren overheersend aanwezig. Ik zegende mijn tussenruimte tussen de aanvallen door. Alleen dat. Geen bewuste andere gedachten maar denken aan het volgende pijnmoment. Een week lang, tot eindelijk de verlossing kwam en ik nu, in rust, tijd heb om die werkelijke essentiële ruimte te omarmen. Mijn eigen theeceremonie, mijn eigen bewustwording nog verder uit te bouwen. Mijn hart en ik, voor alles en iedereen wat er tussen zit. It takes two to tango.

4 thoughts on “It takes two to tango

Comments are closed.