Uncategorized

Verruimde blik

Er was ooit een interview met Hockney op de BBC, waarin hij met geen woord over van Gogh repte. Wel werd uitgebreid ingezoomd op zijn laantje van Woldgate, de Romeinse weg naar Bridlington. Zijn eindeloze inspiratiebron, telkens weer. Door de kleuren, omdat natuur nooit hetzelfde is. Hij gaf in zijn enorme doeken alle veranderingen weer. een weggetje, een laan eigenlijk, in eindeloze variaties en nooit hoorde ik de naam Van Gogh.

Het had tot gevolg dat ik, voor dat ik dit interview had gezien, wel vertelde aan een vriend dat Hockney niet per definitie was geïnspireerd door van Gogh. Ik was van mening, te snel getrokken conclusie, dat onder andere de commercie erop had ingezet én dat het samenbrengen van beide schilders, de dode en de levende, in hun eigen natuur en naast die van elkaar enorm tot hun recht zouden komen. Nu zag ik vanmorgen een interview met Hockney over deze expositie en daar wordt van Gogh genoemd als de inspiratiebron bij uitstek. Wie ben ik om aan de woorden van de grote meester te twijfelen?

Aan vriend mijn welgemeende excuses gemaakt en nu toch enigszins verward. Ik grasduin het internet af en kom van Gogh in Hockneys oudere verhalen nergens tegen. Hockney legt het uit. Als je natuur schildert moet je goed kijken. Met fotografie zie je het niet. Pas als je echt grasspriet voor grasspriet schildert, ontdek je de betekenis. Van Gogh werkte ook zo.

Met die blik kijk en tuur ik opnieuw, ik graas alles af wat voor ogen komt. De korenvelden van van Gogh, de bomenrijen van Hockney en alles valt op z’n plek. Beiden hebben die alomvattende blik op de natuur tot in de allerkleinste details. Kijken is verrijken. Als je zelf schildert, weet je hoe de worsteling werkt van schilderen wat je ziet of denkt te zien.

Gisteren was ik, in een inhaalles van het Japonisme, bezig met de reflectie in de spiegel van het meisje in kimono ervoor. Het was weer een doorbijten pur sang. Weg witten met titaan, nieuwe lijnen zetten, ontdekken dat het nog niet klopte. ‘Kill your darlings’. Het lukt steeds beter ze om zeep te helpen en weer opnieuw te beginnen. Het is fijner dan voortborduren op de fout en alle verbanden scheef te trekken.  Hoe schijnbaar makkelijk gaat het deze grootmeester af, die je in de eerste video schilderend mag aanschouwen of mensen als Charlotte Caspers in Het geheim van de meester, de dappere deelnemers aan het Rembrandt project in een te krap tijdsbestek.

001

De weerspiegeling staat opnieuw. Dun en doorschijnend, maar het beeld past haar beter. Vanavond verder en zien of het schip nog eens strandt. Zichtlijnen, tussenruimte, vlakverdeling, de kennis is er, maar toepassen ervan is twee. Als het lukt na eindeloos geploeter, de roes, de eenwording met het proces en het beeld op het doek is er het applaus in je hoofd, de opluchting, de euforie. De kracht van het scheppen. Maar ooit zo luchtig te schilderen als Hockney doet, met zijn eindeloze blik, is een intens verlangen.

Over twee maanden gaan we naar de expositie. Het is nog ver weg. Het zal ook onwaarschijnlijk druk zijn. Ik hoop op een ontmoeting, alléén, met dat prachtige werk, zoals ik ooit voor Rothko’s enorme doek heb gestaan, lang geleden.  Het is is net zo’n illusie, als het ooit, schijnbaar moeiteloos, penselen. Ik ga rustig door met scheppen en onder al dat worstelen ligt altijd de vreugde om te mogen en kunnen ventileren van alles wat erin mij bruist en leeft. We zullen zien met steeds verder verruimde blik.

 

2 gedachten over “Verruimde blik

Reacties zijn gesloten.