Zoonlief op bezoek met zijn kleine zoon in een draagzak, heerlijk warm en goed te doen omdat de afstand hemelsbreed niet zo ver is. Tussen de buien door trouwens, want de hemel vindt het noodzakelijk om alle emmers in een keer leeg te storten over moeder aarde. Voordeel is dat het droogteprobleem in een klap opgelost is. Nu maar hopen dat het het gezegde ‘pompen of verzuipen’ niet gaat benaderen.

Het kleine ronde bolletje van ons porkie is kaalgeschoren, naar landseer van mams haar voorouders, en op het kleine kale bolletje beginnen opnieuw kleine stoppeltjes te groeien. Nuu lijkt hij een evenbeeld van zijn vader. Wat een heerlijk mannetje. Hij groeit als kool. Ik geef hem de fles en daara is er tijd voor een verhaaltje van kikker en pad, over de vlieger die niet wilde vliegeren. Hij luistert naar de vreemde stemmetjes en blijft muisstil, natuurlijk moet het herenpaard en het damespaard en het boerenpaard er aan te pas komen en dan is het alweer tijd om te gaan slapen. We brengen ze weg en zetten de twee schatten voor het huis af. Op naar de apotheek, maar die blijkt gesloten tussen de middag. Ik stel voor om naar Utrecht te rijden en bij Swaak de missende gebrande omber van Cobra op te halen.

Als we in Utrecht de parkeergarage inrijden, blijkt dat we allebei geen portemonnee bij ons hebben. Geen nood, de telefoon is er nog. Maar er blijft iets knagen voor het betalen van de parkeerautomaat. Doorgaans pakt de Wallet deze niet en moet ik de kaart trekken.

In Swaak, het walhalla, is het gezellig druk. Rissen mensen zijn op zoek, vooral naar, zoals ik vermoed, studiemateriaal voor zoon of dochter nu de academie weer bijna begint. De stad ademt een rommelige zomerdrukte met veel toeristen en overvolle terrassen. In de parkeergarage wordt de nood bewaarheid. De pas op de telefoon pakt niet. Wat nu. Waar halen we vier euro vandaan. We besluiten te gaan wandelen en te speuren naar een geldautomaat. Nergens. Bij navraag bleek dat er enkel nog een was op het Vredenburg en een bij de Neude. Zadelstraat uit, proberen bij het scoren van een broodje geld bij te mogen pinnen, nul op rekest. Dan maar door de Hema, wie weet. Mis Poes, nu waren we op de Oude Gracht in de buurt van de Neude en het Vreeburg. Bij de grote supermarkt het zelfde euvel. De automaat pakt de Wallet niet. Lief zag in een helder ogenblik een oranje leeuwen-logo. Gelukkig. Een informatiepost. De meneer legde aan de hand van mijn telefoon licht ongeduldig uit, dat je geld uit de muur kan halen met een code. Hij liet het me zien op mijn eigen telefoon en toverde een code tevoorschijn waarmee ik geld kon halen aan de overkant bij een geldautomaten-winkel die daar was. Ik denk dat hij zich nog lang heeft afgevraagd van welke planeet wij kwamen. Maar het werkte!

Met de vijftig gepinde euro’s in de hand trokken we de stad weer door, dwars door de Hema, waar we twee dingen kochten om aan kleinere briefjes te komen en met een opgewekt gemoed konden we bij de parkeermeter eindelijk met een briefje van tien betalen, een dure geldopname dus.

Het was een van die levenslessen, die altijd wel ergens doorklinken. Nooit zonder portemonnee de deur uit. Ook was er het besef, dat het niet lang meer zou duren of je kunt nergens meer terecht voor contant geld, en dat gaat harder dan je denkt. Het mes snijdt altijd aan twee kanten.

Lief had het lumineuze idee opgevat om een bioscoopje te pakken in Utrecht. Code geel voorspeld, dus met de bus vanuit hier, de halte is een straat verderop, tot aan de Neude, slenteren langs het oude postkantoor en langs de Oude Gracht, genieten van de mensen in allerlei gradaties om je heen. Kleurrijk Utrecht en erg geliefd bij ons. Toen de eerste spetters vielen liepen we net in de Schoutenstraat. We waren dichtbij onze lievelingsbios De Slachtstraat, het oude het Hoogt.

Ik had in de ochtend uitgebreid het programma bestudeerd en we vielen allebei voor de film The Hundred Flowers, een Japanse film over een moeder en haar zoon. De moeder glijdt langzaam maar zeker af in haar dementie. De zoon mist een aantal herinneringen. Moeder vergeet ze. Als hij een dagboekje van haar vindt, komen ze langzaam in zijn geheugen terug en kan hij zijn moeder uiteindelijk beter begrijpen.

Zij vergeet en hij herinnert is een mooi gegeven. Alsof er iemand stiekem de gedachten doorsluist naar een volgend leven. Zoals we gewend zijn is het een hele rustige film, niet traag, maar bedachtzaam met enkele schrikbarende momenten. Het is genieten van de mooie bescheiden Japanse gebaren en de moeder met de afgepaste pasjes van een geisha. Op de gekste momenten is hij haar kwijt, zoals hij haar ooit jaren geleden als kind letterlijk kwijt was. Dat ze elkaar vinden, ook al is moeder mijlenver in haar geestelijke wereld van hem verwijderd, geeft een ontroerende ontknoping op een subtiele wijze.

In het nagesprek in een hoek aan een tafeltje voor twee met een glaasje en een portie vegan bitterballen kwam natuurlijk dementie ter sprake en het is goed om er bij stil te staan, maar niet een onderwerp om over te piekeren als je nog nergens last van hebt. Mooi om het ook te relativeren en te bedenken voor wie het de grootste schrijnende ervaring is.

Ik denk terug aan de televisieserie waarin Loes Luca een moeder speelt die dement wordt en haar dochter tot wanhoop drijft, Automatisch kom ik ook terecht bij de dames en heren, die alleen en in zichzelf gekeerd hun eigen vrije wereld creëerden met de beperkte ruimte in een bejaarden-of-verpleegtehuis. Die soms, heel soms, ineens weer de herinnering nabij waren, maar doorgaans tamelijk ‘tevreden’ hun beperkte leventje leefden. Een vrouw die neuriënd haar petit-fourtjes(keuteltjes)schikte in haar pantoffel in afwachting van de visite die zo dadelijk zou komen, staat in mijn geheugen gegrift omdat ze in de witte pon met witte haren en een zacht gezicht er zo breekbaar maar gelukkig uitzag.

Voor de omstanders is het vreselijk om langzaam maar zeer zeker in hun mist te verdwijnen en te weten dat er geen bestaansrecht meer kan zijn als zoon of dochter, maar dat je eventueel wordt gebombardeerd tot een jongere uitvoering van je vader of moeder in hun beleving. Ze worden een schim van wat ze waren met zo’n glazige uitdrukking in de ogen, onbereikbaar en ver weg.

We kijken elkaar aan en weten dat we elkaar moeten koesteren in het hier en nu, omdat er altijd een ongewis moment kan zijn dat het anders wordt. Maar als dat vooralsnog niet het geval is, hoeft het idee niet binnen te wandelen dat het zo zou kunnen worden. Zolang dat niet het geval is, plukken we ruimschoots de vruchten.

Foto’s bewerken vreet tijd. Voor je het weet is de halve dag alweer voorbij en heb je voor je gevoel nog niets gedaan. Nou ja, albums maken van de verschillende dagen van onze zussenvakantie. Onmiddellijk loop je weer op ontdektocht door het Limburgse.

Lief zegt dat het een zinvolle besteding is van de tijd, dus niets doen bestaat niet. Of je bent bezig in je hoofd of je handelt en of dat nou binnen een kleine marge is of niet, dat maakt niet uit. Schrijven vindt hij ook een bezigheid, maar omdat het lijf vrij passief is valt het voor mij onder het kopje:’Niet actief’. Net als het mijmeren zelf. Dagdromen noemde mijn moeder het en daar moesten we dan vaak mee ophouden. ‘Ga liever iets doen’ heette het dan. Er staan momenten en gezegdes in het geheugen gegrift die op de gekste tijden weer boven komen drijven. Deuren der herinnering. Zo ook deze.

Handhaving reed net door de straat. Opmerkelijk hoe alert we er direct op reageren. Waarom, voor wie, wat zou er gebeurt zijn. De familie in dat huis heeft ze vaker op bezoek. Als ze het huis verlaten valt de straat weer stil.

Code geel is vandaag voorspelt. Buurman vond het onzin, tegenwoordig is alles code alarm, nergens voor nodig. Vroeger had je ook onweer en dan was het niet meer dan dat…Brom, brom, brom. Hij had voor deze week wel eieren voor zijn geld gekozen en was uit zijn volkstuin, waar hij ook mag overnachten, teruggekomen. De arme buuf moest heel veel tassen naar boven sjouwen omdat hij minder valide is. In de laatste vuilniszak zaten bonen, boterbonen, groene en rode. Trots liet ze ze zien. Dat betekent invriezen of inmaken.

Gisteren was het plantjesdag. Water geven bij dochter thuis, die in Frankrijk vertoeft. Alles stond er nog fris en florissant bij. Gelukkig maar.Toen we er waren belde ze net. Ze hadden het heerlijk gehad en omdat de kinderen bij Oma in Frankrijk kunnen blijven kunnen zij samen nog drie dagen op stedentrip naar Florence. Dat is boffen. Ze had met onze globetrotters gesproken en het weer was bij hen net als hier. Nat, natter, natst.

Gisteren hebben we een hotel geboekt in Beieren voor de heenreis naar Verweggistan, begin september. Soms kan ik zo naar de hof en de tuin verlangen, Eerst is er nog deze maand met allemaal spannende gebeurtenissen. Over twee weken komen onze wereldreizigers terug en er is een reünie van de kleuterkweek. Iemand neemt de bladmuziek mee van Piu non si trovano van Mozart, dat ons lievelingslied was destijds en tweestemmig gezongen kan worden. Officieel driestemmig, maar tja, de baspartij ontbrak. De muziekdocent, mijnheer Spaan, kan tevreden zijn. Tekst en melodie zijn er ingebrand en zal nooit meer vergeten worden.

Verder is het natuurlijk een beetje aanlummelen met dit weer, dat niets toelaat. Fijn dat we nog zoveel zon vorige week hebben gezien. Daar kan ik lang op teren. Ik heb ook de rust nog niet om aan het lezen te slaan. Daar moet ik wel aan beginnen. Drie van de aangevraagde boeken zijn niet binnengekomen. Vermoedelijk omdat het vakantietijd is. Drie zijn er wel, dan kunnen er wel twee oude klassiekers bij. We zullen zien. eerst verder met de foto’s, de herinneringen en de bijbehorende verhalen. Mondjesmaat voeg ik ze toe in onze gesprekken. Lief heeft het heel goed gehad met broer en schoonzus in de Hoek. Hij is naar de Maasvlakte twee geweest per boot en ze hebben ook de enorme Mall of the Netherlands bezocht in Leidschendam. Dat consumptie’paradijs’ was overweldigend. Zeker als je net aan het minderen bent. Een tikkeltje soberder kan geen kwaad, filter ik uit zijn verhalen. Zo is het. Het mag wel wat minder allemaal.

Het inpakken ging voorspoedig. Iedereen ging rustig een eigen gangetje, koffie en ontbijten, douchen en inpakken of inpakken en douchen al naar gelang wie er aan de beurt was. Een simpel ritueel en zo gefixt. Een laatste blik, leeghalen van alle kasten, wat mee moest in de krat, wat weg moest gescheiden in de bakken in de schuur, de stofzuiger er door en klaar waren we. Via de binnenwegen naar Nieuwegein, met een omweg naar Nijmegen, dat weer wel. Koffie bij de blije engel die aan de waal lag en een mooi plaatje opleverde voor zuslief en door. Onderweg genoot ik van de diepte in de lucht, strakblauw met witte wolken in formatie, die voor en over elkaar heen schoven, hemelsblauw dat steeds bleker kleurde naarmate de afstand, om te schilderen zo mooi.

Een vol huis bij onze neef en zijn jarige zoon, een overvloed aan stemmen na de betrekkelijke stilte van het boshuis, kinderstemmetjes en kraaiende oma’s. De cadeau’s, maar vooral het inpakpapier werd met verrukte oogjes ontvangen, een en al verwondering over het geknisper, het scheuren en al wat er te ontdekken viel. Het loopwagentje was een groot succes. Er zaten gelukkig plastic ringetjes om de assen, die als rem fungeerden, al naar gelang je ze strak aandraaiden. Nu kon de kleine stappen zonder vastgehouden te worden. Er was over nagedacht. Het viel in de smaak en hij maakte dankbaar gebruik van deze nieuwe weg naar de zelfstandigheid.

Om half zes hadden we in een restaurant gereserveerd en daar zouden we nog als afsluiting een laatste gemeenschappelijke maaltijd gebruiken. Binnen dit keer, want buiten waaide het flink als aanloop naar het slechtere weer van deze week. Zomer in Holland. En toch was de algemene conclusie dat we niet mochten klagen. Slechts een dag waren onze escapades in het water gevallen, maar door de bank genomen was het allemaal maar wat gezellig geweest. Doorgaans begon de zon ‘s middags te schijnen en werd het steeds tegen een uur of vier pufheet. Perfect weer voor een terras. Tel uw zegeningen. Gelukkig waren we allemaal met dezelfde pappot groot gebracht. We telden de hoogtepunten.

Aan een tafel naast ons schoven drie jong volwassenen aan met een vader en moeder. De ouders herkende ik onmiddellijk en nu kon ik vanuit mijn verzwegen positie de kinderen observeren. Ooit lieve bleke toetjes met sluik haar. De jongen met het donkere haar was klaarblijkelijk de vriend van het meisje. Waar blijft de tijd, vroeg ik me af toen ik in haar dat kleine verlegen meisje van vroeger herkende. De hartelijke moeder zag me als eerste en zwaaide glimlachtend. De kinderen waren opgetogen om me te zien. Vader knikte met eveneens een brede lach. Fijne mensen en de lieve schatten zo prachtig uitgegroeid. Wat hou ik er van om dat te terug te zien en om heel even te kunnen mijmeren over ‘daar’ en ‘toen’ en ‘dat moment’. Iets als een eerste optreden, een eerste werkstuk tijdens de weeksluitingen. Ik struikelde over de namen, maar die noemde ik dan ook maar niet. ‘Lieve familie, wat fijn om jullie weer te zien’ en dat was meer dan voldoende. Voort ging het gesprek aan eigen tafel met af en toe een steelse blik.

We reden naar ons huis, twee zussen hielpen met de bagage en lief bleek ook thuis, die kwam halverwege de galerij aangesneld. ‘Dag lieve zussen van me’, een laatste omhelzing en het was ineens voorbij. Neerzijgen op de bank en alle wederzijdse verhalen in stukken en brokken met een glaasje erbij en zomergasten op de achtergrond. Proost

Laat wakker, half negen is voor mij bijna middag. Normaal zat ik hier om een uur of half zes beneden, om in alle stilte het huis horen te ontwaken. Nu is tot mijn grote verbazing mijn jongste zusje al wakker en kijkt naar programma’s als de Verwondering op haar laptopje. Dus ik schrijf nu dwars door een interview heen van Paul Haenen en Annemiek Schrijver. Een boeiend verhaal over zijn coming out, dat in de jaren zestig nog steeds gezien werd als iets wat wel weer overging als je het maar negeerde. Hij werd er als 18-jarige depressief van. Een boeiend verhaal, maar wel moeilijker concentreren op ons eigen nietige verhaal. Het is al lastig om tussen de regels door te lezen, maar tussen de regels van een verhaal door schrijven is nog veel moeilijker.

Vandaag is de laatste dag. We hebben besloten om niet meer terug te komen als we met z’n vieren op verjaardagsvisite bij het kleinkind van een van ons in Nieuwegein gaan, omdat het onzin is om voor één nacht terug te rijden, omdat we de volgende dag alweer om tien uur er uit zullen moeten.

De dag van gisteren was letterlijk en figuurlijk in het water gevallen. Eerst een bezoekje aan het Duitse stadje Straelen, een klein stadje met een groot plein, waar realistische beelden staan of zitten in gesprek met elkaar. De winkeltjes waren aardig maar niet bijzonder. De verkoopsters zijn altijd een tikje argwanend als we met z’n vieren binnenkomen zeilen en ons verspreiden over rekken kleding en planken met schoenen. Alles moet bevoeld en bekeken worden en meestal gaat er een van ons wel weg met een aankoop, maar toch. Verhoogde waakzaamheid geboden.

Na een heerlijke lunch, flammkuchen voor drie van ons, voor mij een heerlijke goulashsoep in een beetje verschraald restaurant, vergane glorie ten voeten uit, reden we naar een volgend dorp onder een inktzwarte wolkenpartij, die zich omkeerde en uitstortte boven onze hoofden in een vervaarlijk gerommel en door bliksemschichten achtervolgt. Met een been buiten de auto om te gaan shoppen, bedachten we dat dat onzin zou zijn. De weersverwachting was tot negen uur dit soort heftige buiten, dan maar door naar de volgende stad. Sevenum, de zon tegemoet. Voor de tweede en laatste keer het pondje over bij Broekhuizen. Daar lagen de twee Maasrestaurants verleidelijk in de zon. Dan toch maar bezweken en een heerlijke borrel met een kaasplankje en kennelijk precies tussen twee buien in want daar kwam de volgende kist met zure appelen dreigend naderbij.

De plannen werden snel bijgesteld, friet en lekkers bij de snackbar in ons dorp en thuis een film ophalen om lui en hangend op de bank bij te komen. Die ochtend waren mijn enkels tot potsierlijke dikte over mijn schoenen gezakt en ik had er de hele dag een intens moe gevoel in gehad, dus ik vond het heerlijk. Voetjes op een kussen en even niets meer, geen eten, geen drinken maar een film, die redelijk spannend maar ook heel vreemd en op het eind heel wreed was. Wonderlijk psychologisch geweld. Iets voor een keertje en nooit meer.

Zo komt er een einde aan onze zussenweek van dit jaar samen. Van alles wat, fijne gesprekken, hilarische voorvallen, knusse sfeer, kunst en cultuur, winkels bezoeken, prachtige natuur ontdekt. Het is zeer waardevol en de moeite waard. Zo verschillend als we zijn we zouden het allemaal voor geen goud willen missen. Hier en daar een beetje water bij de wijn, oren te luisteren leggen en geloven in de warme sfeer die daardoor ontstaat. Zoiets lukt alleen als je je open kan stellen en iedereen de ruimte kan geven. Dat gaat niet van de ene op de andere dag, maar daar groei je in, langzaam maar zeker..

De zussen houden van uitslapen en door alle bezigheden overdag is dat ook geen overbodige luxe, maar mijn biologische klok tikt eigenwijs haar eigen deun, dus zit ik in de vroege ochtend rond zessen in de woonkamer aan de keukentafel. Zicht op de pinda’s en het bijna lege potje vogel-pindakaas, waar het nu angstvallig stil blijft op de roodborst na die de boel even komt inspecteren. De vinken zitten onder de rododendrons en lopen daar ijverig heen en weer. Duif roekoert zijn ochtend wakker. Er is koffie.

Ik bekijk de vele foto’s die ik gisteren geschoten heb, omdat we naar Arcen gingen en, na een handvol winkeltjes en een uitgebreide lunch met een ijsje toe, hadden we ons richting de kasteeltuinen begeven. Pas toen we daar aankwamen, begrepen we dat er wel een hele dag aan besteed had kunnen worden. Wat een wonder van schoonheid. Er was van alles wat. Een flink rosarium, een beeldentuin, een Oosterse watertuin, een meer waar een soundscape van Egbert Derix als grondtoon diende, het ‘Lommerrijk’ dat was een stuk bos met heerlijke oude boompartijen en ruine-muurtjes, patio tuinen, mediterrane tuinen, italiaanse tuinen, het is teveel om op te noemen en was zeker ook teveel om alles uitgebreid te bekijken. Omdat de zussen er de kuierlatten in wilden zetten, had ik allang besloten mijn eigen weg te bewandelen. Dus zat ik een half uur op een bank helemaal alleen naar de prachtige muziek van de soundscape te luisteren, terwijl vanuit de vijver een door vernuft opgetrokken nevel zich verspreidde of afnam, al naar gelang de sounscape vorderde. Lieflijk en de woorden en zinnen die er tussendoor geroepen werden, doelden op het kleine geluk dat overal te vinden was, zolang je er maar even stil bij staat.

Het was helemaal een feest om alleen met mijn gedachten door die prachtige tuinen te lopen. In de paalhuizen van het Oosterse waterrijk werd sfeervolle Chinese muziek gespeeld en als je in het huis stond en door de eenvoudige houten luiken keek zag je rondom de harmonie, opgewekt door de prachtig aangelegde beken en waterpartijen. Iets verderop was een enorme volière en toch vond ik het het enige minpuntje in deze uitgebalanceerde omgeving. Iedereen moest vrij mogen zijn, ook vogels, van welke pluimage dan ook.

Steeds kwam ik de zussen weer tegen. Deze omgeving was niet geschikt om er door heen te ‘marsen’. Er was eenvoudigweg veel te veel te aanschouwen. Overal stonden beelden tussen met een speciale betekenis of passend in de opgeroepen sfeer. Voor het eerst van mijn leven aanschouwde ik een schitterende sequoia, waarbij ik het niet kon laten even contact te maken met de eeuwenoude bast van deze mammoetboom, die alleen al door het bestaan garant stond voor de kracht van moeder aarde en haar natuur.

Tegen een uur of vijf had ik al mijn kruid verschoten. Het bankje voor het kasteel leek me de aangewezen plek om nog een schetsje te maken tot de zussen klaar zouden zijn met het bezoek aan het kasteel zelf. Changement de decor op het laatste nippertje. Eerst even wat drinken, dan het kasteel in, maar dat was zelfs teveel voor de anderen, dus ging de jongste alleen, die daarna bijna onmiddellijk door een roerige stem er op opmerkzaam werd gemaakt dat het kasteel om zes uur ging sluiten en ieder zich naar de uitgang moest begeven en dat in drie talen.

Met de boodschappen en een eenvoudige tosti besloten we de dag. Zelf was ik een kimono rijker en droeg ik de impressies van deze prachtige ervaring met me mee, versterkt door de foto’s en de filmpjes in mijn telefoon. Om stilletjes na te genieten.

Omdat we het principe hanteren ‘één voor allen, allen voor één’, tijdens onze vakantie van vier zussen, besloten we mee te gaan naar de voorliefde van een van de zussen voor een dagje vermaak: Het casino. Ooit in de grijze oudheid waren we al eens met haar mee geweest, maar ja, al die kasten en die spelletjes konden ons maar weinig bekoren. Nu werd het allemaal wat grootser aangepakt. Een enorm casino, iemand waarbij je je in moest schrijven om met een pasje verder te mogen, een overvloed aan kasten en een handjevol mensen die om twaalf uur in de middag al stoïcijns achter kasten zaten te drukken. De techniek doet het meeste werk. De artistieke inbreng bestond uit het indrukken van de knop om het gevaarte op gang te helpen en vervolgens besloot het geluk dan of je wel of niet vrije kansen kreeg, die de machine vervolgens zelf verzilverde in een vette winst of een jammerlijk verlies. Niet dramatisch als je, net als wij, besloten om maar een gering bedrag in te zetten.

Zoals het betaamt, had onze ervaren zus het meest geluk en heeft de helft van het avonddiner aan blinkende daalders aan het geval kunnen ontfutselen. Na een lichte lunch verlieten we het pand en nog knipperden de ogen tegen het daglicht na al die kleurige lampen, toeters en bellen. Dag dag.

Op naar Venlo voor het afgesproken museumbezoek aan het Bommel en van Dam museum, zuslief ging braaf mee. Het zat niet mee. Een tentoonstelling van Armando, de gevoelsmeester die de oorlog in alle schilderijen met zich mee droeg en sensitief zijn verf had uitgesmeerd op het doek, soms met het penseel, soms met het palet, soms met beide handen. Geen vrolijk werk en niet naar ieders smaak. Daarnaast was er nog een tentoonstelling van het beeldende werk van Fons Schobbers.

Het volgende item op het lijstje was het winkelgebied van Venlo, maar daarbij werkte het weer tegen, want dat besloot in een miezerregentje uiteen te vallen. Daardoor oogde de stad troosteloos en somber. Dat de helft van de winkels uit de geijkte winkelketens bestond was ook een domper. Kleine leuke gerenommeerde modemerken waren er nauwelijks te vinden. Bij een outlet waren de verkoopsters zo enthousiast over de aanwezigheid van eventueel toekomstige kopers, dat ze uitgebreid hun doopceel lichten over de outlet, die na tien jaar zou sluiten, zodat het doek voor hen, op de rand van het pensioen ook zou vallen en wat moet je dan met de laatste tien jaar. Zus zalfde de wonde met twee verse aankopen en zo konden we hen naar alle tevredenheid achter ons laten.

Op naar een hotel aan de Maas waar we onvoorbereid, want niet gereserveerd, toch een tafeltje voor vier wisten te bemachtigen. De sfeer was er een van klassieke chic, een gerant die de wijn met een hand op de rug uitserveerde en alle borden op een hand wist te krijgen, de vingers wijd gespreid. Het eten was heerlijk, maar de wachttijden lang, zo lang dat we na de maaltijd volkomen uitgeput waren door het vele uitwisselen aan gespreksstof en het lange tafelen. Geen toetje, besloten we, nu het tegen tienen liep. Het werd wel een ijsje. thuis. Met dank aan het casino, vanwege de gereduceerde prijs als je alles bij elkaar had opgeteld. Het kan verkeren.

Het regent pijpenstelen, maar hier onder de bomen valt de stroom uiteen in dikke regendroppels die vooral luid en duidelijk neerploffen op het ribbeldak van de veranda. Ze geven een etude weer van grote omvang. Dikke roffels, dunne roffels, hier en daar ‘lento’ en dan weer ‘up tempo’ in een volkomen eigen creatie. De bomen treuren mee met de tragedie en laten al hun bladeren hangen, maar vogels en eekhoorns trekken zich niets aan van deze treurnis en vliegen af en aan van de nieuwe toevoer die zuslief gisteren heeft neergehangen.

Aan de voorkant speuren drie dikke dolly’s naar lekkers, het zijn houtduiven en ze houden het vooral laag-bij-de-grond. Eekhoorn aan de voorkant belaagt de opgehangen pindapot. Twee handjes om de rand om klemvast te kunnen snoepen. Het gaat hem goed af, zijn koppie verdwijnt helemaal in de pot. Wat een prachtige diertjes zijn het toch. Kleine bosmuizen heb ik nog niet gezien. Een tweede eekhoorn komt erbij en nu spelen ze tikkertje rond de stam. De sterkste wint.

Gisteren was er eerst een plan om naar de kasteeltuinen van Arcen te gaan. Er bleek sfeermarkt te zijn, dat betekende oneindig veel auto’s, nog veel meer mensen, alle toegangswegen van het dorp dicht, en heel veel kraampjes en kramen met van allerhande. Dat lieten we links liggen. Dan maar naar het volgende lunchpunt. Een groot hotel restaurant dat bij een groot vakantiepark hoorde. Buiten op het terras onder een dreigende hemel werden we door de zwierige`Italiaanse ober naar binnen gedirigeerd. ‘Signoria’s’, met een brede glimlach en een weids gebaar. Een onverwoestbaar optimisme, dat was duidelijk en voor elk probleem een oplossing.

Voordat we daar aankwamen waren we in Horst in een tweedehands winkeltje beland dat door een wat starre vrouw, die achter elkaar televisie bleef kijken. Ze had rimpels van een zwaar en berookt leven op haar gelaat. Het rook er muf, vonden de anderen. ‘Schoon was anders’,dacht ik, omdat in mijn beleving alles altijd hetzelfde rook, namelijk ‘niet’.Gel voor de handen was er gelukkig bij de hand. Toch vond ik een mooi blauw kort jasje met paarlemoeren knoop.

Na de uitgebreide lunch was er nog een hele grote kringloop in Venray die tot zes uur open was, dan maakten we daar onze eigen speeltuin maar van. Hier en daar wat passen, terughangen en alle malle kleine grappige of bijzondere dingen bekijken, een Betty Boop, een mooi houten kistje, speelgoed. Met een paar fijne zwarte schoenen er weer uit á raison de 2,50.

In de avond namen de zussen de rest bami van gister, maar ik kon er niets meer bij hebben. Het rommelde binnen vooral, waarschijnlijk door de bisque bij de lunch, maar daar had zuslief, die dezelfde schotel had als ik, geen last van. Ik wilde sowieso niet naar bed met een vol gevoel. Het was al tegen achten. Dat is niet fijn, ik wordt er liggend zo benauwd door. Het was de goede keuze.

Na drie of vier nieuwe afleveringen van die B&B-serie was voor mij de koek op. Wat een wonderlijk vermaak is het toch, die mensen in hun rol van ‘zien en gezien worden’, die zich blootstellen aan een algemeen leven op dat moment en zich bekeken weten door talloze anderen. Vermoedelijk ben je je daar niet zo bewust van, maar hoe ervaar je jezelf later als je de afleveringen terug zal kijken en alles wat gebeurt is nog eens de revue kan laten passeren. We bedachten dat het grappige tv zou zijn als je alle reacties van de mensen thuis zou filmen en bij elkaar zou zetten. Regelmatig liggen we in een deuk. Gewoon, omdat wij mensen, mensen zijn.

Het meest vervreemdende in het museum in Horst, het Mind Mysterie, is de reis door de ruimte. Om je heen gloeiende sterren en planeten in het aardedonker en een brug van staal waarover je moet lopen. Je weet dat de brug gewoon een recht stuk is, maar zodra alles daarbuiten aan het draaien slaat, raak je volledig de controle kwijt en heb je het idee dat je zelf rond draait. Optische illusies daar bestaan alle mind-raadsels uit. Een op-z’n-kops-huis, waar alle wanden en muren scheef zijn en je van de ene naar de andere kamer schuifelt. Potteriaans hangt alles wat op de grond moet staan tegen het plafond en feitelijk krijg je inzicht hoe dergelijke filmsets er uitzien, nou ja, een beetje dan.

Leuk zijn de doe-dingen. Een enorme kaleidoscoop waarin je je hoofd kan stoppen om uiteen te spatten in wel honderd selfies, puzzels die niet onauwelijks op te lossen zijn, tweedimensionale portretten die van beeld verschieten als je er een foto van neemt, een spiegeldoolhof, grote vervormende spiegels buiten, waarbij lange lijven vreemde dwergen worden enzovoort. Zet een leger kinderen in zo’n decor, die alles met veel enthousiasme uit willen proberen en je hebt de gillende, lachende, kretenslakende entourage, vol verwondering over alles wat niet is, dat het moet zijn in overtreding met de wetten van de rechtmatigheid of niet.

Geen koffie op dat vermoeiende terras, maar een borrel met hapjes langs onze goede oude Maas, heerlijk rustig aan de oevers recht tegenover Arcen met het heen-en-weer-veer van Annie M.G.Schmidt en Drs. P. Broer is deze dag ook aangeschoven en het is ongelooflijk gezellig. Niet alleen is er een aanvulling op de omgeving, want hij heeft het Pieterpad een aantal keer gelopen en weet aardig wat te vertellen over dit stuk Limburg. In Swolgen bijvoorbeeld blijkt Bertus Aafjes begraven, jawel, de dichter. Op mijn moeders bedankkaartje bij het overlijden stond zijn gedichtje: ‘God zit niet op een troon van Chroom en nikkel/soms zit hij in een perenboom en merelt/soms staat hij op zijn hoofd in een klein kind’. We besluiten om ‘s avonds bij onze wandeling na het eten om hem op te zoeken.

Eerst maar een boeiend gesprek over autisme en wat dit met zich mee brengt. Er zijn wel wat neven in de familie die laat erachter zijn gekomen dat een deel van dat spectrum tot hun aard behoort. Dat brengt verrassende gevolgen met zich mee. Ze gaan op onderzoek uit, hebben er duidelijke meningen over en willen niet langer hun bepaalde hebbelijkheden verstoppen achter een maatschappelijk gewenste maskerade. Precies, laat iedereeen zich zelf mogen zijn, geef die ruimte, neem die ruimte. Om van te houden, dit soort overpeinzingen. Het zet aan tot verder denken.

Zuslief fabriceert een heerlijke bami met een mini-ijs als toetje voor de liefhebber en daarna is er een wandeling naar het dorp. De juiste plek voor een kerkhof is natuurlijk achter de kerk. Een vriendelijke meneer begrijpt onmiddellijk dat we voor het graf van Bertus Aafjes komen. ‘Zodra er gezelschappen het kerkhof op struinen, weten we dat zeker’, legt hij uit. Zuslief leest zijn gedicht dat in de steen is gebeiteld en we lopen in eerbied de namen na. Interessant als er ook een ‘van der Linden’ ligt. Op de terugweg naar ons boshuis nemen we de gok en slaan een bospad in. Met gouden stelregels als rechts, rechts, rechts en het angstvallig bewaken van de richting , nou vooruit ook een ieniemienie klein beetje behulp van Google komen we vlak achter ons boshuis uit.

Om de geest tot het laatst te scherpen na nog twee of drie afleveringen van B&B de liefde, haalt een van ons quizvragen en een buzzer te voorschijn. De vrolijke noot, want niet al te veel later hangen we huilend van het lachen in onze stoelen. De dag kan niet meer stuk.

Een eerste nacht in een nieuw huis is er een van gewenning. Het bed is anders, het kussen niet zo warm en donzig als thuis en de geluiden die er klinken zijn nog niet te plaatsen, Wat is die lichtflits om de paar minuten, maakt er iemand een foto buiten. In de schemerochtend blijkt het een brandmelder in een hoekje te zijn. De schaduwen op de muren zijn ook onbekende schimmen en als ik op mijn rug lig en uit het kleine raam boven mijn hoofd kijk, zie ik de stammen van de bomen om het huis heen als kaarsrechte wachters staan. Het is een boshuisje.

Het huis ademt nu nog stilte. Buiten doet een kleine koolmees zich tegoed aan de pindaatjes die er in de bomen hangen. Gisteren vloog het grut af en aan. Koolmezen, vinken, merels, roodborst, dikke dolly-duif en zelfs twee eekhoorns, die zich haastig en vol overgave, nieuwsgierig, en behoedzaam af en toe, op al dat lekkers stortten. Een overvloed aan lekkers hier in deze tuin. De gepekde pinda’s vinden het meest aftrek.

De reis ging voorspoedig. Het was maandag dus druk op de weg. Het weer was wisselend. Af en toe een zomerbui, prachtige wolken boven een oer-Hollands landschap trokken voorbij. De eerste stop was voor een uitgebreide lunch op een terras dat grensde aan een ven en een bediende die grapjes maakte toen hij de tafel schoon kwam poetsen. Brabantse gezelligheid.

Ondertussen babbelde de Tomtom ons binnendoor door het noorden van het Limburgs landschap, mij nauwelijks bekend, naar het dorp Swolgen vlak aan de Duits-Nederlandse grens. Zus reed en wij hoefden alleen maar mee te zoeven.

Het lieflijk ogende huis lag middenin het bos wat de fauna populatie ook verklapte en verder rook het volgens een van de zussen naar hond, volgens een ander naar de scoutinghuisjes die we allen kenden, maar ik rook onmiddellijk de scherpe geurstokjes, die op je longen slaan en het gloor in de wc. Dat ebde geleidelijk aan weg, toen onze eigen geuren de overhand namen en de geurstokjes werden verbannen.

Het had geregend en verder op de dag was er nog met tussenpozen een bui. Het weer laat zich geenszins aanzien als fietsweer deze week, dus zocht zus een dagprogramma voor vandaag. Een Mind-mysterie in Horst. Kaartjes besteld en de dag is gekaderd. We zullen eens zien hoe de geest voor de gek wordt gehouden. Omdat er als diner patat met kip en appelmoes werd voorgesteld en de plaatselijke snackbar dicht was, zochten we in de supermarkt-altijd leuk zo’n vreemde keten-de losse onderdelen bij elkaar. Verder een ruime basis aan boodschappen en lekkere dingen voor het ontbijt van de volgende dag.

In de vroege avond eerst een kleine vragenquiz van de jongste.een wandeling tussen twee buien door met een halve regenboog als extraatje, en een aantal afleveringen van B&B de liefde, omdat ik en zus de serie op tv nog niet kenden. Als er ergens te verwonderen valt, dan daar, over hoe de mensen met elkaar omsprongen en de zo vreemde taal die sommige spraken. Er waren er ook nogal wat die struikelden over hun chakra’s als verlangens niet helemaal liepen zoals gewenst. Niets zo moeilijk als je binnen de kaders van zo’n programma in een competitieve sfeer belandt, ook al beweren sommige bij hoog of bij laag daar geen last van te hebben. Maar wat is het dan heerlijk om hun lichaamstaal zo goed te kunnen observeren, want die sprak boekdelen.

Inmiddels is eekhoorn aangekomen en jaagt elke vogel in zijn omgeving uit het territorium. Het is tijd voor een stevig ontbijt heeft de kleine rakker besloten. Hij klimt in het kleine boompje en springt dan sierlijk naar de houder met de diverse lekkernijen. Vetbollen en een pinda-netje. Als merel in de buurt komt, rent hij er achteraan en merel zit zo snel mogelijk verderop. Koolmezen blijven in de buurt op de takken. Lijster kiest eieren voor haar geld en probeert iets uit de pindakaaspot verderop te bemachtigen. Zodra eekhoorn zijn hielen heeft gelicht is het opnieuw een vogelparadijs.

En zo zaten we dan ineens met een aantal exen bij elkaar op een feestje van jarige kleinzoon. Ooit was ik de ex van lief, de ex van de ex van lief was er en ook de ex van lief en lief als ex van zijn ex en voormalig ex van mij. In het begin nog wat onwennig maar allemaal inmiddels wijzer en ouder en dus was er een normaal gesprek mogelijk, zelfs hier en daar een ophalen aan herinneringen, zoals dat vroeger ging bij een begrafenissen of een verjaarsfeest in de kring.

Gelukkig was er de afleiding van spelende kinderen, die met de loopings en de trampoline zich kostelijk vermaakten. Het lieve kleine donkere koppie werd vier. Omdat een grote groep vriendinnen van moeder ook waren gekomen om het feest mee te vieren, kreeg alles een aura van Braziliaanse schwung en zoetgevooisde klanken. De tafel met ballonnen en de taart en de chocolaatjes, uitdeeltassen voor de meegekomen kinderen stond klaar om straks in een uitgebreide sessie het lang-zal-hij-leven in twee talen te zingen voordat er kaarsjes mochten worden uitgeblazen. Daarna kwamen er foto’s met alle gasten een voor een of per stel.

Tussendoor vertelde de moeder dat ze alles zelf had gemaakt en wat een respect heb ik daarvoor. Met aandacht en heel veel liefde had ze dit feest voor haar zoon voorbereid. Je proefde het trotse moederhart in haar creaties en het zag er prachtig en feestelijk uit. Op tafel lagen de cadeaus. Zijn wereld van dit nieuwe kleintje in mijn leven bestond voornamelijk uit autootjes, maar gelukkig er lagen ook twee boekjes tussen. Goed om te horen dat er elke avond een verhaaltje werd voorgelezen. Wat in het vat zit, verzuurt niet. Over een volgend cadeau hoefde ik niet meer na te denken. Nu waren het die autootjes geworden en een trackingbaan. Hij had er inmiddels zoveel dat hij de hele huiskamer en de tuin er mee vol zou kunnen leggen. Ondanks de hoeveelheid mist hij er onmiddellijk een als die ergens anders is beland, vertelde vader trots.

Het deed me een beetje denken aan de Iraanse feesten van voorheen. De vrouwen hadden hun mooiste jurken aan en waren op en top en zwaar opgemaakt. De kinderen zagen er stuk voor stuk uit om door een ringetje te halen. ‘s Lands wijs, ‘s lands eer. Dat gold zeker ook voor de overvloed aan drank en hapjes. Het mocht de gasten aan niets ontbreken.

Terwijl lief zijn ex aanhoorde die alle kwalen besprak van de ouderdom en alle wederzijdse kennissen met hun gebreken had ik een animerend gesprek met lief zijn dochter, die samen met haar lieve werktuigbouwkundige naar Bali zou vertrekken. 19 uur vliegen was wel een dingetje, maar na al dat leed had je ook wat. Het bleek dat ze een prachtige zangstem had. Ze had tijden op het Kathedrale koor gezeten, vertelde haar vader, de ex van de ex, en daarna tien jaar in een band gezongen. Dochterlief kwam er zelf ook bij. Pa liet een demo horen en inderdaad. Ze zong de sterren van de hemel. Dat band-leven schept alleen al een band natuurlijk.

Aan het eind kwam er een tante binnen met haar echtgenoot die een huis hadden in Hongarije, twee uur rijden bij ons vandaan. Ze waren er door omstandigheden al vier jaar niet meer geweest. Het scheen een prachtig huis te zijn midden op de poesta. Door mijn enthousiasme over de reis en het land zag ik in haar ogen weer wat hoop gloren. Een van haar drempels om te gaan was het ouder worden waar het de lange rit betrof. Mijn stelregel; ‘Zolang het kan, is alles mogelijk’ werd schuchter omarmd. Dat het in haar hoofd perspectieven opende kon ik wel zien.

We namen hartelijk afscheid en vertrokken voor de laatste dag met de zwarte bolide naar huis waar het aangenaam rustig was na al die indrukken en nieuwe mensen erbij. Even bijkomen.

‘Je bent een aarzelaar en geen zekerweter‘ zegt de brugwachter van de brug van heen en nooit meer terug’ tegen Zebedeus, de hoofdpersoon uit Zebedeus en het ganzenbord van Wisse. Ik zou de vraag voorgelegd hebben aan de kinderen in mijn groep en vragen of ze er eens goed over na zouden willen denken. Ik vraag het Lief en die vindt zich een bedachtzaam mens en daarmee geen van beiden, want niets in het leven is ‘zeker’ te noemen. Het is geen twijfel, maar een overwegen en dat is net even iets anders.

De grappige woordaanduiding, Aarzelaar of Zekerweter, proef je nagenoeg op je tong en ergens in het hoofd gaat een deur open met ‘Taalspelingen’, waar ze zich te ruste mogen leggen. Daar bevindt zich ook het woord ‘Stekeletee’, dat ‘als een venijnig ondertoontje’ betekent en de uitdrukking ‘God-zal-me-een-schaap-geven’ dat mijn vader altijd gebruikte als er iets onverwachts gebeurde en hij even flink wilde vloeken. Spelen met taal is eigenlijk het leukste wat er is, vooral door nieuwe samenstellingen zodat er een heel nieuw begrip ontstaat.

Zebedeus gaat dus op reis en weet niet waar heen, want hij speelt het ganzenbord van Wisse. Het fijne van dat spel is dat je niet kunt winnen maar óók niet kan verliezen. Het herinnert me aan mijn afkeer van het competitieve, het winnen of verliezen in sport en spel en het belang dat daaraan toegekend werd vroeger. Daar hoort ook de beloning bij en het straffen. De oude Grieken wisten het allang. Hun spelen draaiden om het meedoen en plezier erin hebben. Dat duurde niet heel lang en toen verviel het uiteindelijk toch in de duim omhoog of de duim omlaag, maar het allereerste principe was mooi.

Het duurde even eer ik er de juiste balans in had gevonden. Belonen en straffen als woorden werden sowieso overboord gekieperd. Als een kind iets had gedaan, dat minder leuk was, dan konden we er over praten en daarna ook met de hele groep een kring houden over lastige problemen die je af en toe op je pad vindt. Als een kind te onrustig was, mocht hij even ‘bobberen’(ook een van die befaamde woordspelingen bij ons thuis) wat betekende ‘even tot jezelf komen en rust en ruimte vinden). Had iemand ergens hard aan gewerkt dan werd er een plekje op de kasten of de seizoenstafel gezocht, waar het bewonderd kon worden en leverde het in de kringgesprekken een hoop nieuwe ideeën op. Al het goede wat dat opleverde, dat zou ik nog weleens terug willen halen.

In Zin-magazine van afgelopen maand staan verhalen van mensen over ‘De reis van hun leven’ en wat het heeft losgemaakt. Weemoed, verlangen, nostalgie, schoonheid, eenvoud, het ontdekken van jezelf, het leren loslaten, het proberen vast te houden van dierbare overledenen, loutering. Het zet aan tot denken over de eigen reizen die zijn gemaakt. Mijn mooiste reis, mooier nog dan helemaal aan het begin is de reis die ik momenteel maak met lief. We wandelen, net als Zebedeus, het pad en voor ons was het al in het begin duidelijk. We gaan over de brug van nooit meer terug op een pad dat leidt naar Wisse en voor de rest is alles nog ongewis, maar de liefde voor elkaar en het samen delen met elkaar is de grote algemene deler.

Vandaag zouden we onze lieve schone dochter naar een kliniek in Amersfoort brengen. Bij de aanrijding met haar scooter een paar maanden geleden heeft ze knie-en-schouderletsel opgelopen. Voor de knie is er de fysiotherapeut en voor de schouder een orthopeed. De echo had een behoorlijk letsel aangetoond. Vandaag zou ze de uitslag van de MRI krijgen.

Om acht uur uit de veren. Dat was sinds lang niet meer nodig geweest. Nog steeds heeft de morgenstond goud in de mond. Hier dan, een schitterende zonsopgang, precies lang genoeg om met verve op te staan.

Te vroeg reden we Utrecht binnen, dat met haar wegwerkzaamheden aan de westkant inmiddels is gaan lijken op een grote bouwput. Alle straten naar het huis van de globetrotters zijn aan de kant van de Carthesiusweg afgesloten. Met een flinke omweg langs het kanaal stonden we eindelijk voor het huis.

De grote bak zoefde daarna met het grootste gemak naar de kliniek, waar we eveneens te vroeg arriveerden. Na het lange wachten stond ze binnen tien minuten buiten. Zichtbaar aangeslagen. Op de MRI was niets te zien geweest. Dat betekende voort met de pijn en als remedie fysiotherapie. Een domper, omdat ze arm en schouder nauwelijks kon bewegen en gehoopt had dat met een bepaalde ingreep de pijn zou kunnen verdwijnen of op z’n minst verminderen zou. Ze haalde een gegeven aan dat ik herkende. Daar hoort het volgende verhaal bij.

Zo ongeveer 20 jaar geleden werd ik onwel. Ik lag op bed, had dus alle tijd om te lokaliseren welke symptomen er waren, terwijl ik ondertussen er heilig van overtuigd was dat het tijd was geworden om te hemelen. Tijdens een bezoek aan de huisarts, een vervanger, constateerde deze hyperventilatie. Als een keurmerk kwam het in mijn dossier terecht. En steeds, bij alle benauwde momenten, werd het keurmerk stiekem als oorzaak aangemerkt. Dat het achteraf de COPD bleek te zijn, was het paard achter de wagen spannen. Er kon niets meer aan de vele voorgaande zoekende jaren veranderd worden.

Schoondochter had lang geleden ook eens een ‘keurmerk’ opgeprikt gekregen met een zelfde negatieve lading als het ogenschijnlijke gehieper van mij. In veel gevallen is die toebedeelde rol te groot en dekt de vlag de lading niet. Typisch een gevalletje van vooronderstelling. Wat je wilt zien. is er ook. Met het wrange schuren om het niet verder zoeken, geldt naast het verdriet ervan, ook de onmacht, de boosheid en de twijfel. Fijn dat er een heel begripvolle fysiotherapeute is.

Zo, het was me het ochtendje wel. Emoties maken moe en vragen om bezinning en afleiding. We moesten een cadeautje kopen voor de kleinzoon van lief, die vier wordt. Natuurlijk heeft hij alles al, maar hij is in de fase van de Hot Wheels. In de winkel met een schreeuwerige hoeveelheid speelgoed vinden we een trackingbox en een serietje van vijf van die kleine snelle rakkers. Vermoedelijk heeft hij zo een pakhuis vol met autootjes. Morgen dus weer bijtijds op. Ze wonen net over de grens in België, een dikke 96 km weg. Goed te doen met deze zoevende vierwieler.

Over wielen gesproken. Het jongetje met het rode petje en lange vlaggetje aan zijn bagagedrager, dat de wijde wereld introk bij Amelisweerd een paar dagen geleden, heb ik eerst met de rechterhand en daarna met de linkerhand getekend. Boeiend om te zien hoe het jongetje van links zoveel vrijer de wereld in fietst met veel beweging en swung. Links schrijven was wat minder simpel. Heerlijk zulke kleine oefeningetjes tussendoor.

Ziezo de zon schijnt weer, na een stevige bui, en de wereld ziet er opgewekt en vriendelijker uit en na de koude ochtend, letterlijk en figuurlijk, komt alles op temperatuur. Zoals onze lieve optimistische moeder altijd zei: ‘Na regen komt zonneschijn’. Iets om aan vast te houden.

.

Het zag er allemaal wat dreigend uit, maar toch besloten we om voort te maken en wat vroeger naar de tuin te gaan, om alle rommel van de dag ervoor op te ruimen en alles in goede banen te leiden. Dat hield in dat alle takken kort werden gemaakt, dat de wilgentakken van vorige week verder gevlochten werden in het hekwerk van de composthoop en dat het gras op de kortste stand gemaaid werd.

Lief bracht alle volle vuilniszakken in de kruiwagen naar de auto. Al het snoeihout konden we dumpen in de compostbak van de gemeentewerf. Negen stuks om precies te zijn. De hele dikke takken van de kronkelwilg stapelde ik tegen het vlechtwerk achter het atelier aan. Zo werd het een opgeruimd en overzichtelijk geheel. Hier en daar nog wat ontgrassen en dan kon ons paradijs weer een weekje er tegenaan tot de volgende sessie. Moe maar voldaan puften we uit. Missie geslaagd.

Op de grote pollen moerasandoorn kwamen heel veel hommels af, die luid zoemend rondvlogen en zich bij elke bloem laafden aan de nectar. Bijen lieten zich al dagen niet zien. Het schuurtje waar de korven staan was ook helemaal aan het oog onttrokken door braam en het groot hoefblad. Daar kon een imker nauwelijks bij.

De dag werd gekenmerkt door een zware stroperige atmosfeer en het viel niet mee om door te blijven werken. Achteraf waren we blij met de volharding, want het resultaat mocht er zijn.

Op de terugweg naar het hek genoten we van de zwanenbloem in al haar schoonheid. Als je goed keek dan zag je dat haar stampers op kleine zwaantjes leken. De sloot lag er verstild bij onder een indrukwekkende wolkenpartij, weerspiegeld in het water. De dames schaap hadden bezoek van twee eksters die parmantig van rug naar rug vlogen, op zoek naar lekkers, tussen de rulle vacht. Ook een manier om je kostje bij elkaar te scharrelen. Vanuit die hoge positie konden ze met gemak een wakend oog op hun omgeving houden. Het deerde de dames niet.

Met de auto volgeladen reden we naar de werf. Daar was meer dan genoeg plek om de zakken te lossen. Ziezo, opgeruimd staat netjes. Een bliksembezoek aan de Kringloop, waar een vrouw met vier kinderen bij de pashokken stond. Het grut teemde om het hardst om de beurt bij hun moeder om tule rokjes en ander begerig spul te mogen krijgen. Die schipperde en laveerde om ten slotte met de armen vol bij de kassa te belanden. Ik moest denken aan mijn eigen tijd bij deze kringloop. Zonder had ik het met de kinderschaar nooit gered met de uitkering die ik destijds kreeg.

Hoera, er lag een kinderboek in de bus. Daar had ik heel de week al naar uitgekeken. Ted van Lieshout met ‘Rozen voor de zwijnen’, een boek dat aan de hand van een schilderij van de oude Van Bruegel minstens 100 spreekwoorden behandelt. Een uitgelezen manier om aan te tonen dat leren niet droog en saai hoeft te zijn. Een goede aanvulling op het thema van de nieuwe editie van ons blad. De prachtige uitvoering was de bonus.

Bij de buren bleek ook het boek ‘Geld, geloof en goede vrienden’ van Laura van Hasselt afgegeven te zijn. Binnen twee dagen in mijn bezit, waar ik bij een ander al een hele maand aan het wachten was. Het is een biografie over Piet van Eeghen, die een groot aandeel had in de metamorfose van Amsterdam in de negentiende eeuw met lovende kritieken van Trouw, de Volkskrant en Biografieportaal.

Uit Hongarije had ik een pak zwarte rijst meegenomen. Vandaag was een uitgelezen dag om er een mooi gerecht van te maken. Met aubergine-steak uit de oven, Harissa en de zwarte rijst met munt en koriander, stond er binnen drie kwartier een heerlijk gerecht op tafel. De granaatappelpitten ontbraken want die had ik niet in huis. En de honing waarmee de aubergine werd geglaceerd had ik, bij gebrek aan beter, vervangen door maple-siroop. Al met al een bijzonder smaakvol geheel en voor herhaling vatbaar.

Wat moest gebeuren was vooral het snoeiwerk dus daar begonnen we alletwee maar mee. Helaas heeft dat als consequentie een berg takken die je vervolgens weer moet afvoeren of anderszins. Vooral van de kronkelwilg kwam veel af. Die hadden we niet goed in de gaten gehouden en was te ver doorgeschoten. Daar tussendoor schoonde ik de helft van het eerste bed op en pakte lief het achterste stuk aan.

Zo sloegen we de tijd stuk met snoeien, spitten, wieden en ik probeerde tussendoor nog een deel van de wilgentakken te vlechten voor een sier-hekwerk. Het was eigenlijk teveel werk voor de tijd die ons gegeven was en we besloten met vijf zakken groenafval voor de composthoop en de lange takken van de vlier en de wilg de boel de boel te laten. Eerst een paar lekkere hapjes en een glaasje om even bij te komen en daarna op huis aan. Te moe voor van alles.

Vandaag gaan we terug voor het opruimen en het maaien, daarna is al het werk voor na de korte vakantie die er aankomt. Mijn moeder zei in dergelijke gevallen: ‘Het werk wacht wel’. En daar is geen speld tussen te krijgen.

Over de veerkracht van de natuur gesproken: De orchidee bloeit weer. Vorig jaar kreeg ik op mijn verjaardag van mijn zus een orchidee, een bloem waar ik aanvankelijk niet zo veel mee had. Maar deze was zo prachtig van kleur dat we bij het vernieuwen van het interieur haar tinten als leidraad hadden genomen. Vooral het oudroze voerde de boventoon. Pas na ruim driekwart jaar begon ze haar blad te verliezen en belandde ze met haar kale stengeltjes op de werkkamer. Wel waren er wonderlijke balletjes gegroeid. Tot mijn verbazing zag ik dat twee van hen stilletjes en bescheiden waren opengegaan en dat er nogmaals twee prachtige bloemen aan waren gekomen. Natuurlijk moest ik zus even appen wat er voor wonder was geschied. Zij zond een foto over van de hare, die als je maar een rustperiode geeft aan deze planten, steeds weer in bloei komen. Broerlief antwoordde toen ook onmiddellijk over zijn orchidee en dat het plantje vaak lang geen water kreeg. Rust roest niet, in dit geval.

In het boekje over de Victoriaanse taal van bloemen leerde ik dat deze orchideeën in dat specifieke bloemrijke tijdperk , met haar weelderige tuinen vol bloei, vooral gedragen werden in derevers van de man, of werden verwerkt in de kapsels van de vrouwen. Men bestudeerde de symboliek die er in verscholen lag. De schoonheid van de orchidee en haar zoete geuren, ‘s morgens naar gras, ‘s middags naar honing en ‘s avonds naar de sleutelbloem, werden hooglijk op prijs gesteld. Marcel Proust staat op een portret afgebeeld met een witte orchidee in zijn knoopsgat en hij gebruikte in zijn proza ‘De kant van Swann’ de orchidee als symbool voor de liefde.

Het klavertje van beneden, dat qua tint zo harmonisch kleurde bij deze orchidee, had ineens deze maand ook weer de geest gekregen en haar dankbaarheid was een volledige nieuwe groei. Alsof ze het heeft aangevoeld. Door geen gehoor te geven aan de drang om onmiddellijk iets weg te gooien als het kaal en zieltogend oogt, levert het een dergelijke beloning op. Beide planten weer in volle glorie hersteld dankzij liefde, geduld en vertrouwen.

Typisch een gevalletje van leeshonger, ondanks Zebedeus de Beer van Koos Meinderts. Dus snufte ik de boekenrijen af naar een titel die me zou uitnodigen het boek ter hand te nemen en ik stuitte op de biografie van Vasalis aan de hand van Maaike Meijer, een heerlijke dikke pil van 898 bladzijden in dundruk, de voetnoten niet meegerekend. Daarnaast nam ik en passant ook de Victoriaanse taal van bloemen mee naar mijn geliefde schrijfplek, het grote bed, waar lief en ik allebei de ochtenden samen zo gaarne slijten in een kalme bubbel van literatuur, schrijfsels en gepuzzel. Dat ik op zoek ging, kwam door het boek ‘Geld, geloof en goede vrienden’ van Laura van Hasselt, dat we in de bioclub zouden lezen, maar wat al sinds half juni niet geleverd kon worden. Die bestelling heb ik per telefoon geannuleerd en ergens anders wederom geplaatst.

In die tussentijd van ‘ledigheid’ is er dus nu de verlossende Vasalis, waar ik al diverse keren aan ben begonnen, maar altijd weer de draad ben kwijtgeraakt door andere beslommeringen. Zo werkt dat nu eenmaal. In het hoofdstuk Psychiatrie speur ik naarstig naar haar vriendschap met Piet Kuipers, de psychiater van de vorige biografie, maar vindt hem niet temidden van alle andere bekende namen. Wel is er een koddig verhaal over een van haar honden, die sinds hij een hap had genomen uit ‘A la recherche du Temps Perdu’ van Proust ‘de geleerde hond’ werd genoemd.

De wilde haren van lief liggen sinds gisteren op een hoopje bij de kapper. Hij kwam met een fris koppie naar buiten, niet te lang en niet te kort, precies goed eigenlijk. Eindelijk een vrouw, die begreep hoe hij het wilde hebben en ook gekeken had naar de vorm van het hoofd. Belangrijke aanvulling is dat.

Zoonlief met zijn gezin is aangekomen op de bestemming vlakbij Kopenhagen en hebben een echt Scandinavisch huis gehuurd. Heerlijke plek lijkt me, want vlak bij het bos en vlak bij het centrum. De Globetrotters zitten in Praag en dochterlief en haar franse jongens surfen ergens aan het Lac de Leon in Les Landes.

Vandaag is het de beurt aan de tuin. Waarschijnlijk weer maaien en de laatste twee bedden ontgrassen. Hier en daar moet er nog iets gesnoeid worden. Dan zijn we aardig bij. Als de accu’s het redden doe ik de grasmat van dochterlief er ook bij, anders gaan we nog een keertje terug van de week.

Broerlief laat een foto zien van de leegte die de sloop van de rij woningen van zijn geboortehuis heeft achtergelaten. Daar zijn mijn vader en moeder gestart. Het was aan de Laan van Chartroise. De oude buurt tegen de vlakte zien gaan roept wel het sentiment en de nostalgie wakker. Het langst woonden ze in de Amandelstraat, waar de vijf jongsten, waaronder ik, geboren zijn. Dat blijft voorlopig nog even bestaan, geloof ik.

Vernieuwing en vooruitgang is uiteindelijk een goede zaak. Het waren kleine huizen die economischer beter gebouwd kunnen worden, zodat meer mensen woonruimte hebben, maar toch. Waar ligt de grens van het in ere houden van wat bijzonder was voor de oude bewoners en waar moet het wijken voor nieuwbouw. Straks kent de oude buurt een nieuw aangezicht. Dan wordt het speuren naar de voetstappen van onze jeugd, die er eigenlijk nog liggen. Alles is aan verandering onderhevig en vaak is er ontwikkeling en vooruitgang in te zien. Voor de schoonheid en de memorabilia die daarbij verdwijnen, zijn er de beelden in het hoofd. De Duitsers zeggen bij dergelijke gelegenheden: ‘Das war einmal’. Nostalgie, heimwee en verlangen samengebald in één zin. De spijker op de kop.

We hebben Truus tijdelijk omgeruild voor de stoere bak van zoonlief. Een hybride met de nieuwste technische snufjes. Truus heeft er al veel van, maar deze sloeg alles. Eerst maar een filmpje op Youtube bekeken om te zien waar alles zat en daarna het dashbord aan een nauwgezet onderzoek onderwerpen. De proefrit ging naar Amelisweerd, omdat er in het landhuis Oud Amelisweerd een tentoonstelling was van Hannah Bart. Dat het meer dan een goede keuze was, bleek uit de aangename uren die we er konden verpozen. Niet alleen de tentoonstelling was erg boeiend, maar ik wilde lief de pluktuin laten zien en in het bos erachter wandelden we op ons tempo kalm naar een bank, ergens middenin, tussen de zo vertrouwde en oude bomen, zonder al te veel mensen tegen te komen in dit gedeelte van het landgoed.

De auto zoefde over de weg zonder geluid en we vonden het een verwenexemplaar, maar waren ook een beetje beschaamd om de enorme ruimte die hij innam.

De tentoonstelling vonden we heel boeiend. Ik kende de kunstenaar niet en een film maakte duidelijk hoe ze aan het werk ging. Wat ons opviel was dat de doeken indringende figuren toonden die bijna allemaal een zweem van gelijkenis met de maakster hadden. Boeiend om te zien. Ze gaat uit van een moment, iets wat in een oogwenk voorbij gaat. Ze probeert dat kostbare ogenblik vorm te geven door te voelen, de ervaring vast te leggen op geheel eigen wijze. Ze werkt zeer gelaagd en schuurt en schaaft net zo lang tot de structuur een zacht welhaast fluwelige ondergrond krijgt en dan schildert of tekent ze haar mysterieuze figuren op het doek, mensen in allerlei toonaarden met ouderwetse kleding aan, maar ook geheimzinnige bospartijen, donkere en diepe wateren tussen het struikgewas, de hoge bomen. De doeken zijn sfeervol opgehangen in die entourage van het huis, dat tot in alle hoeken de sfeer van haar verleden met zich meedraagt. De muren lenen zich uitstekend voor het kleurgebruik van de kunstenaar. Genieten pur sang en zeer de moeite waard.

Vanuit een van de stijlvolle hoge ramen zag ik een klein jongetje met een rood petje op een groene driewieler parmantig en helemaal alleen, zo leek het, de wijde wereld in fietsen, terwijl het oranje vlaggetje aan de bagagedrager parmantig achter hem aanzweefde. Altijd te herkennen op grote afstand. Ook zo’n moment, waarbij het beeld met een groter gedachtegoed samenvalt en iets magisch krijgt.

Hetzelfde overviel me op het nostalgische ijzeren bankje, waar tussen het groen de zon ineens spikkels op de weg toverde en een tak van de bomenrij oplichtte door er vol op te schijnen. Vloeiende momenten noem ik ze, die nauwelijks te pakken zijn. Knap als je daarvan toch de essentie weet vast te leggen.

De tuinderij was dicht, maar er voor konden we even uitrusten en genieten van de stilte en de oude attributen die in een overdekte ruimte stilletjes de wacht hielden. Een bos vers geplukte bloemen, een biezen mand, een papieren zak die onderuitgegleden op de tafel wat stronken broccoli bevatte.

Inmiddels was het wat later op de middag geworden en de dikke rijen bezoekers van de Veldkeuken waren drastisch geslonken. We konden zelfs zomaar een tafeltje uitkiezen. Temidden van kleine vink en koolmees, die hun angst voor de mensheid overwonnen hadden en hun kostje aan kruimels bij elkaar scharrelden onder de tafels, dronken we nog wat en waren het er over eens dat het al met al een waardevolle dag was geweest. Een om in te lijsten.

Naar Bussum voor het binnenslepen van een cadeau aan mezelf. De wateroplosbare verf, een doos met tien 40 ml-tubes. Daarnaast nam ik er een extra grote tube titaan-wit bij. Toen ik het later nader inspecteerde, bleek dat de omber ontbrak. Dat wordt nog een rondje Swaak hier in Utrecht. Dat Utrecht net zo goed te doen was, zelfs met de parkeerperikelen, hadden we besloten nadat we in een onooglijke parkeergarage in dit stadje ten lange leste de auto kwijt konden, waarbij een grote hummer zich tussen mijn Truus en een andere auto wrikte, de bestuurder uitstapte en wegbeende en ik via de passagiersdeur alleen nog maar de auto uitkon. Tikkie op zichzelf gericht, deze meneer. Voor de prijs kan je beter wel naar Bussum want we waren voor een half uur slechts 20 eurocent kwijt. Dat is in Utrecht wel anders.

De wind is venijnig rond het huis aan het blazen en zingt haar eigen klagelijke lied, maar de zon schijnt uitbundig. De gierzwaluwen laten zich niet zien.

Op de terugweg gingen we bij kasteel Groeneveld aan en arriveerden net in een grote plensbui. Even wachten tot het meeste gevallen was en daarna snel, onder de bomen door, naar het Koetshuis, waar we binnen een gemoedelijk plekje vonden. De vriendelijke jongen achter de kassa kwam bij ons tafeltje het concept van de zelfbediening uitleggen. We besloten onszelf te trakteren op de oesterzwam-bitterballen. Lief nam er een Leckere bij, een wit bier van de Utrechtse brouwer die net in het nieuws was omdat hij failliet was en mensen naarstig zochten naar een mogelijkheid om dat noodlot af te wenden. Ik hield het bij mijn sauvignon. De jongen kwam nog speciaal vragen of de bitterballen hadden gesmaakt. Wat een cadeau is een dergelijke attentie toch.

Daarna gingen we nog even de tuin in. Het beeld aan de vijver was van Hans Bayens. Een vrouw die steunend op haar benen voorovergebogen de vijver in tuurde. Altijd even checken waar zo’n beeld de hele dag naar staat te kijken. Een koddig gezicht bleek op de foto, die lief had genomen. Er zwom een eend met drie pulletjes tussen de plompenbladen en haar gele bloemen. Broers en zussen gakten zich ondertussen naarstig een weg naar het midden van de vijver. Aan de zijkant liep een kabouterpad. Op een stronk stond een gouden kabouter daarna kon het speurwerk beginnen. Een kleine wandeling door het bijbehorende bos van zo’n 2,5 kilometer met grote en kleine vrolijke kaboutertjes, laag en hoog, al naar gelang de leeftijd en de lengte van de kinderen. Het riep onmiddellijk het kind in ons wakker. We verzonnen er zelf nog wat leegstaande woningen voor deze kleine aardbewoners bij in de mooie stronken en gekliefde bomen die her en der er tussen stonden of lagen. Er was plek genoeg.

Overal zaten mensen buiten op de terrassen, die binnen de kasteelpoort aanwezig waren, zowel voor als achter het koetshuis bij het bos en de vijver. Onthouden voor de volgende keer, want dat wist ik niet meer. Ook voor de kinderen was er een kleine zandbak en wat speelgoed. Op de wandelpaden zelf heerste er een serene stilte.

Helaas bleek de expositie ‘Botanical Tales’ gesloten te zijn. Maar voor iedereen die er oog voor heeft: In het bos bij de vijver vind je de mooiste kunstwerken van moeder natuur zelf. Oorspronkelijk en even bijzonder.

Het belooft een mooie dag te worden met de gierzwaluwen hoog in de lucht. Gisteren kabbelde de dag voort. Truusje gestofzuigd en gewassen, Lief heeft een afspraak bij de kapper staan, planten bij dochterlief water gegeven, boodschappen gedaan, gekookt en dan is zo’n dag alweer om. Onze schone dochter heeft een recept opgestuurd van haar eigen sausje, naar aanleiding van mijn blog van gisteren. Het uitwisselen is de leuke kant van social media.

De jongste zoon heeft sinds twee nachten een soort slurf aangemeten gekregen in verband met zijn slaapstoornis. Het is een zuurstoftankje, dat hem blijft voorzien van zuurstof en er voor zal zorgen dat de apneus verminderen. Als je per uur heel vaak wakker wordt door zuurstof tekort ben je in de ochtend al zwaar vermoeid. We gaan voor hem duimen. Het lijkt me niet makkelijk slapen met zo’n gevaarte op je hoofd, maar als het helpt is dat overkomelijk.

Vandaag gaan we waarschijnlijk nieuwe verf halen. Ik wil veel meer tubes van de wateroplosbare olieverf en ik zag dat er naast het geijkte merk, ook andere merken met hetzelfde aanbod volgen, wat alleen maar beter is voor de prijs. Het kriebelt alweer een tijdje en hier kan ik best uit de voeten in de Bernagie, het atelier op de tuin. De laatste dagen verlang ik soms erg naar ons paradijs in Verweggistan. Ik wil weten of de Oost Indische kers al in bloei staat en de andere bloemen hebben doorgezet. Ik wil de vele vogels weer horen en door de tuin wandelen in de serene rust. Ik wil schilderen in de Datsja en de nachtegaal horen zingen. Misschien komt het ook omdat ik via een online cursus probeer het Hongaars machtig te worden. Dat valt nog niet mee, maar omdat ik al aan de klanken gewend ben, klinkt het me nu veel vertrouwder in de oren. Eigenlijk is het een grappige taal, heel anders dan onze Europese talen. Van oorsprong is het een Fins-Oegrische taal en daarom wijkt het af van wat we gewend zijn.

Ik droomde vannacht dat ik een lange fietstocht aan het maken was. Ik zat ergens in Belgie en wilde naar Nederland. Iemand hielp me toen ik gestrand was en niet meer wist hoe verder te fietsen. ‘Even doorfietsen. Rij met me mee, dan komen we in Hasselt. Morgen begint de carnaval. Dan kan je het gelijk meevieren’ bood hij aan. Daar moest ik echt niet aan denken. De fiets werd steeds moeilijker te sjouwen en ik had geen zuurstof meer. (Waarom liep ik naast de fiets?)Het was in ieder geval beslist geen elektrische fiets. Achterop hing mijn zware zwarte weekendtas met nog een tas er bovenop, scheef, zoals tassen hangen onder een snelbinder. Steeds weer verbaas ik me over het gedetailleerde van dergelijke beelden. Tot in de kleinste finesses zie ik het nu nog voor me. De geest slaat veel details op zonder dat je het in de gaten hebt.

Misschien komt het door de zussenweek die we in Limburg gaan houden. Steevast huren we fietsen voor een week en trekken er dan op uit. Het is altijd weer een belevenis. Misschien maakte ik me onbewust zorgen over het heuvelachtige landschap, al hanteer ik liever het principe: ’Wie dan leeft, die dan zorgt’, Lief gaat in die week een paar dagen naar zijn broer. Dat is een fijn idee, want hij heeft er ook zin in. Het is aan zee, dus beide mannen kunnen bomen op de terrassen terwijl de zee haar eigen verhaal vertelt.

Het duurt nog twee weken, maar dan kunnen we los. Zin in. Nieuwe inspiratie en nieuwe ervaringen opdoen om daarna te kunnen teren op dierbare herinneringen.

Soms verlang ik terug naar de tijd waarin ik in tachtig dagen om de wereld kookte. Ik zocht vegetarische recepten op door blind op de wereldkaart te prikken om met het land onder mijn vinger culinair aan de slag te gaan. Ook de kunstenaars van het land zocht ik op en tekende of schilderde iedere dag een werk van de betreffende artiest na. Soms een beeldhouwer, dan weer een schilder, een graffiti-artiest of anderszins. Foto van de heerlijkheden op het bord erbij met het hele recept. Tachtig dagen vol gehouden en ziedaar mijn reis. Overheerlijke maaltijden en een tekenboek vol kunst van over de hele wereld.

Gisteren was er weer zo’n moment waarop ik een recept uit probeerde van udon noedels met een zelfgemaakte woksaus en paksoi, spinazie, prei, gele wortel en kastanje-champignons. Super licht en snel klaar te maken. De saus was gemaakt van ketjap Manis, ketchup en voor de vervanging van de worchestersaus, waar ansjovis in is verwerkt nam ik ketjap, sambal en rijstazijn. Het was zeer succesvol. Daardoor en doordat mijn vrienden hun rondreis door Indonesie zo smakelijk hadden beschreven, heb ik nu het idee opgevat om de periode dat we hier zijn vooral die Vegetarische Aziatische keuken onder de loep te nemen. Een leuke uitdaging. In ieder geval zal ik vanaf nu de woksauzen zelf maken. Dat is goedkoper, maar belangrijk, veel lekkerder. Helaas mis ik dan mijn smaakpapillen wel. Zoet, zuur, zout en scherp proef ik wel, maar of al die smaken in balans zijn is de vraag. Eerst maar minder uit de losse hand werken en meer met de recepten, net zo lang tot het in mijn vingers zit.

Lief is bang dat ik me teveel op de hals haal, maar voor iemand die van koken houdt is het het werk niet en de lol des te groter. Hij is wel een dankbare afnemer en wat is nu leuker dan voor gezelschap te koken. Opnieuw twee vliegen in een klap.

Gisteren stonden trouwens mijn lieve zussen op de stoep. Ze hadden geen kattebelletje gegeven van te voren omdat ik anders het hele huis spic en span had gemaakt. Ze kennen hun pappenheimer. Met lede ogen zag ik de kruimels op de bank en de grond, het stof overal, maar ach. Door het werk in de tuin hadden we nog maar weinig tijd besteed aan het huis. Lief had gisteren wel de hele bovenverdieping gedaan maar was nog niet aan beneden toegekomen. Dat gaat vandaag gebeuren. Het was even gezellig om bij te praten en uit te wisselen. Ze zagen er goed uit alle twee. Fijn om ze even te knuffelen.

In de middag brachten we lieve schone dochter naar de fysio. Utrecht doorkruisen is tegenwoordig mijl op zeven. Het is een grote bouwput. Alsof er geen bouwvak aan zit te komen. Alle wegen zijn afgesloten omdat ze verbreed worden en ingangen naar straten toe zijn versperd. Terug dwars door de stad in de spits ging tien keer vlugger. Dan ben ik zo blij dat ik de weg op mijn duimpje ken.

Gisteren heb ik alle overtollige medicijnen bij elkaar gesprokkeld en in een zak gedaan om terug te brengen. Helaas weet ik dat ze allemaal nog steeds vernietigd worden. Jammer, want er zijn ongebruikte bij, die nog in de verpakking zitten. Ze zijn voor tijdelijk gebruik geweest of sloegen niet aan. Eigenlijk smijt je dan met geld over de balk. Zo zonde. Er is een actie om de apothekers te bewegen om ongebruikte medicijnen in hun verpakking weer te hergebruiken. Helaas is het nog niet zo ver. Ik hoop vurig dat het ooit zo ver komt.

Vandaag gaat Truusje door de wasstraat en zijn er een aantal kleine boodschappen. Plantjes water geven bij dochterlief, lief maakt een afspraak voor de kapper, een nieuwe wokpan kopen, en nog meer van die kleinigheden. Een dag van lanterfanten en geslenter.