De juiste tegenhang

Een mooie hoopvolle quote die ik tegenkom ergens op internet: ‘Sommige dansen in de regen en anderen worden enkel nat’. Het blijkt uit de koker te komen van de makers van het spel en de scheurkalender ‘Vertellis’. Wat is over het algemeen je relaties met je emoties, staat er als vraag bij. Mogen ze er zijn of durf je ze moeilijk toe te laten.

Iets om even diep en zuiver over na te denken. Ik ben sentimenteel, vind ik zelf, en gauw geraakt door ontroerende verhalen, hetzij bij een aangrijpende film of bij het lezen van een woord, een zin, een boek, en door verhalen door anderen verteld. Maar het zijn ook de kleine onverwachte momenten die diep kunnen raken. Een nietige tere bloem tussen de tegels, de kleine hand in jouw grote van een baby, een eerste grijze haar, de schaterlach van een van de kinderen, een verward hoofd van lief als ie buiten heeft gewerkt, een liedje van vroeger, een herinnering die zich aandient, zoals gisteren met de Smac en de macaroni, een vergeelde foto. Kinderen in het algemeen en die van mij in bijzonder roeren me altijd.

Vroeger vond ik het vervelend dat ik te pas en te onpas vol schoot. Een gedicht van Sinterklaas, een cadeau van de kinderen, een lieve brief of kaart die voorgelezen moest worden, ontlokten steevast een vloed aan tranen. Als ik moest vertellen wat er zo goed was aan ons Jenaplan-onderwijs idem dito. Ik kon de passie niet vertalen naar een nuchter verslag. Er was nooit de vraag of ik het wilde of niet, of ik de emoties toeliet of niet, het was er gewoon. Het hoort bij mijn beleving.

Zo was ik ook diep onder de indruk van het verhaal in ‘De Verwondering’ van Bas Moeyaert. Hij vertelde in zijn gesprek met Annemieke Schrijver, dat hij, als jongste van de zeven broers, de vlieg op de muur werd. Hij was degene die alles observeerde, die luisterde naar wat er gezegd werd. Kalm, rustig, onopvallend. Hij had van te voren bij Annemiek een tekstje ingeleverd. Ze had hem gevraagd om dat te doen. Van alles wat hij heeft geschreven en gedicht koos hij een klein citaat van Judith Herzberg uit de kameropera ‘Merg’.

‘Stel je voor, De wereld is leeg en jij bent in je dooie eentje, het enige dat je bezit, is een roodgeaderd kiezelsteentje’.

Het is zijn graadmeter geworden. Als mensen bij zo’n gedicht reageren met bijvoorbeeld: ‘Ja? En toen? noemt hij ze mensen, die iets missen. Bijvoorbeeld een bepaalde gevoeligheid, de dunne huid, de verwondering die deze eenvoudige woorden op kunnen roepen. Zo’n roodgeaderd kiezelsteentje bijvoorbeeld. Ik weet wat hij bedoelt. Ik had het al in mijn hand liggen voor ik het uitgelezen had. Zo werkt dat in een hoofd vol verbeelding.

Als kind was hij een dromer, bezat ook een hele eigen wereld in zijn hoofd. Om het alleen-zijn op te heffen had hij een klein potje, waar vroeger de rouge van zijn moeder in had gezeten en dat nu gevuld was met een paar atributen. Tijdens het gesprek haalde hij ze te voorschijn en legde uit dat die, toen hij opgroeide, van belang waren. Een doosje met een kiezeltje, een melktand(eigenlijk al zijn melktandjes)en een kalmeringspilletje van zijn moeder, dat hij als zijn pilletje voor de dood beschouwde. Niet omdat hij daar zo mee bezig was, maar meer als geruststelling. Het maakte hem kalm in de wetenschap nooit alleen te zijn. Later vond hij een steen op het strand met een holte, waar precies de duim in paste. Ook dat was troostrijk. Een toevlucht noemde Annemiek het. Iets wat hij kon beamen.

Hij is in het gesprek bedachtzaam en geeft weloverwogen antwoorden. Schroomt ook niet om na te denken zodat er een stilte valt en wat hij zegt, raakt me. Wat een mooie man en wat wonderlijk dat ik nooit iets van hem gelezen heb. Maar wat goed dat er ruimte voor deze fijne mensen wordt gemaakt in dit soort fantastische programma’s. Inspiratie voor het leven en voor de wereld van nu is dat zelfs de juiste tegenhang.