Laat los wat niet in de hand te houden is

Een hoop gerommel komt door de luiken heen en het open raam. In de slaapkamer is het koel en donker. Een heerlijkheid want buiten heeft de zon de temperatuur al opgetrokken tot zo’n dertig graden. Naast het geluid van autodeuren, gerommel met ijzer en het schuivende geluid over de vloer van het vrachtwagentje klinken de Hongaarse klanken. Lief verstaat ze bij flarden als het duidelijk doorklinkt. De rest van het verhaal gaat verloren in de geluiden van de tractoren die op de hun gebruikelijke manier langs komen racen. Het is nog vroeg, maar vanwege de hitte nemen de werkzaamheden nu al een vlucht. Straks is het niet meer te doen. Dat merkten we gisteren.

In de middag hadden we bioclub en zou ik, begreep ik te laat, zelf in moeten zoomen. Dat was lastig, want normaal word ik uitgenodigd. Snel wat videootjes bekeken en halverwege aangeschoven zonder beeld van hun kant, ik was daar wel in beeld. Volgende keer nog even oefenen. Kennelijk was er bij de inleiding al veel gepraat over het boek en veel kritiek gespuid. Nadat ik opgewekt mijn verhaal hield, over hoe boeiend ik de materie had gevonden omdat het me zo beroerd had en veel losmaakte aan emoties, verontwaardiging verbazing, woede, verdriet, ontzetting, alles was wel eens langs gekomen, bleek dat mijn lieve academische clubgenoten veel meer in waren gegaan op het werk van de biograaf en vonden dat hij het een en ander te weinig had uitgediept. Bovendien kenden ze bijna allemaal de kringen van de jaren zeventig en tachtig, waar een groot deel van de ommekeer van Kuipers had plaatsgevonden en, ook niet onbelangrijk, de gereformeerde bond kenden van zeer nabij.

Ik was duidelijk de leek, maar ook misschien wel een broodnodige schakel omwille van het relativeren. De biografie was vlot en goed geschreven, pretendeerde geen wetenschappelijk werk te zijn, trad niet al te diep in details, maar hield, wat mij betrof, wel de belangrijkste rode draad vast en gaf ruimte aan die voornoemde emoties. Misschien had de kant meer belicht moeten worden van de tegenstanders voor de de rol die de vrouw werd toebedeeld in de psycho-analyse als tegenhang bij het relaas van Kuipers, evenals de stemmen van protest die opgingen vanuit het COC omtrent de benadering van homoseksualiteit in Kuipers boek ‘Neuroseleer’.

Halverwege viel de zoom uit en wist ik niet snel genoeg het weer aan de praat te krijgen. Daar volgt natuurlijk een studie uit voor een volgende keer, want dat overkomt me niet meer. Ineens zat ik zonder klankbord en zonder meeting. Buiten was het onaangenaam warm en daar kon ik niet zijn. Lief was hard aan het werk achter op het land ondanks de hitte en in kleine straaltjes kroop de gram onder mijn huid. Geen goede basis voor een gesprek bleek, toen lief de keuken inzeilde, tot en met zijn denim broek drijfnat. Vanuit mijn grote zorg kreeg hij een portie narigheid over hem heen zonder dat ik hem verteld had waar dat ineens vandaan kwam. Niet handig en moeilijk om om te slijpen tot luchtigheid.

Verloren tijd of toch niet. Deze ochtend nog eens wat dingen rustig op een rijtje gezet en doorgepraat met elkaar. Gisteren had ik geopperd alleen naar Nederland te gaan en over twee maanden weer hier te zijn, omdat duidelijk was hoeveel werk er te doen was, maar nu kwam het hele idee me absurd voor. Natuurlijk moest de tuin maar wachten en konden we deze twee dagen nog wat puntjes op de -i- zetten om de schade door afwezigheid te beperken, maar twee maanden zonder elkaar was helemaal niet wenselijk, niet voor mij en vice versa ook niet voor hem. Dat voorstel werd teruggedraaid tot de juiste proporties. Ook hier was relativeren belangrijk. Iets in de trant van ‘Laat los wat niet in de hand te houden is’.