Kriebeltrui

Het was een pittige dag gisteren in groep vier en dat kwam niet door de kinderen, maar door de wijze waarop de leerstof werd aangeboden. De kinderen waren fantastisch, met een werkhouding waarvan ik stond te kijken. Ze kwamen binnen druppelen aan de hand van hun moeder of oppas of oma en in een enkel geval alleen. Een uitstekend moment bij zo’n eerste kennismaking om alvast een klein tipje van de sluier opgelicht te krijgen. Een had er net een beugel, een ander kwam met een pakketje vol met stickers. Van een meisje met grappige rode krulletjes was de opa deze week overleden en ze had ’s middags de begrafenis.

Er waren kinderen die letterlijk in hun schulp doken, hoofd tussen de schouders, schouders naar binnen gebogen , koppie naar beneden, zie onhoorbaar zacht hun naam lispelden. Er waren er die hun verlegenheid overschreeuwden en met bravoure hun stoelen van de tafel gooiden. Toen de groep compleet was, ging de deur dicht en kon de les beginnen. Het strakke schema lag verpakt in bronnenboeken en antwoordenboeken bewegwijzerd, met gele briefjes tussen de bladzijden, op mijn bureau.

De tijden stonden afgemeten in zwart-wit op papier, de te verwerken stof in grote zwarte cryptische omschrijvingen op het Whiteboard. Taal: 4/2/blz…Etcetera. Voor een leek lastig te lezen. Daar zaten we dan. De kinderen achter hun tafels en ik voor naast het bureau. Jarenlang startte ik de dag alleen vanuit een kring op en nu was de afstand een reële werkelijkheid. Letterlijk en figuurlijk zijn kinderen aan tafels mijlen ver weg van datgene wat je vertellen wilt. Ruimte te over voor iedereen, die ergens niet bij betrokken is, om wat anders te doen en weg te dromen.

Matthieu Klomp.

Drie tafels stonden volstrekt geïsoleerd. Een tegen mijn volgepakte bureau aan en een tegen de muur naast het bord. De kinderen die daar zaten hadden de plek aangewezen gekregen vanwege hun ADHD en autistisch spectrum. Een stond op vrijwillige basis in een hoekje, vlak naast het raam met het overzicht over de hele groep en een bevrijdend zicht op buiten. Die plek begreep ik het best. Het was van een stil meisje dat zich de hele dag nauwelijks liet horen en wiens handschrift net zo bescheiden en klein was als zijzelf. Ze bemoeide zich nauwelijks met haar medeleerlingen.

Ik had mijn gewone stem op, maakte kwinkslagen en grapjes, maar, zo bemerkte ik al gauw, daar werden ze onrustig van. Toen mijn collega van de andere groep haar stemgeluid liet horen en de groep op slag stil was, begreep ik waarom niet. Deze kinderen werden heel anders toegesproken. Zo’n stem hing bij mij in de kast onder de kriebeltruien, maar kon ik natuurlijk te voorschijn toveren. Vanaf dat moment kwam de leerfabriek op gang. Wat een ongelooflijk ervaring om een hele lange dag alleen maar aangeboden leerstof te zien consumeren.

De school zit in een meanderende flow. Dit zijn de restverschijnselen van jaren, maar de nieuwe aanpak was al ingezet en stroomde in de vrije klanken naar buiten door de ramen in groep zeven, waar een meisje op een krukje stond en een liedje door een microfoon zong met de hele groep er enthousiast om heen. Een prachtige schildering op de muur in de lerarenkamer laat zien, dat kinderen in het dal mogen vallen en er met behulp van de anderen weer uit leren kruipen. Geen fouten maar leermomenten en eigenaarschap van je eigen leerproces. Voor de groep die ik onder mijn hoede heb, kan die ontwikkeling niet vlug genoeg gaan. Morgen maar eerst eens beginnen met een boeiende tekst en een tekening over eigenaarschap van je persoonlijke groei. Ik ben benieuwd welke lumineuze ideeën dat oplevert. Binnen drie dagen moet het lukken om de kriebeltrui en de bijbehorende stem op haar knaapje te laten hangen